Właściwości farmakokinetyczne diklofenaku sodowego

Diklofenak sodowy charakteryzuje się specyficznymi właściwościami farmakokinetycznymi, które determinują jego działanie terapeutyczne. W przypadku produktu leczniczego Diclaner, dostępnego w postaci kapsułek dojelitowych twardych zawierających 75 mg substancji czynnej, parametry farmakokinetyczne zostały dokładnie zbadane i określone.¹

Wchłanianie

Po podaniu doustnym kapsułek dojelitowych Diclaner, diklofenak sodowy jest całkowicie wchłaniany w odcinku dystalnym przewodu pokarmowego, poza żołądkiem. Charakterystyka wchłaniania wskazuje na szybkie osiąganie stężeń terapeutycznych w organizmie.²

Parametry farmakokinetyczne wskazują, że średnie maksymalne stężenie diklofenaku w osoczu (cmax) po przyjęciu jednej kapsułki 75 mg wynosi 1595 ng/ml (5385,78 nmol/l). Stężenie to jest osiągane po około 40 minutach (mediana Tmax) od momentu zażycia leku. Pole pod krzywą zależności stężenia od czasu (AUC0-∞), będące miarą całkowitej ekspozycji organizmu na lek, wynosi około 1818 ng/ml × h.³

Należy zwrócić uwagę, że czas osiągnięcia maksymalnego stężenia różni się w zależności od drogi podania. W przypadku podania domięśniowego stężenie szczytowe w osoczu jest osiągane szybciej – po 10-20 minutach, natomiast po podaniu doodbytniczym po około 30 minutach.⁴

Metabolizm i efekt pierwszego przejścia

Istotną cechą farmakokinetyki diklofenaku sodowego jest intensywny metabolizm wątrobowy związany z efektem pierwszego przejścia. Ten proces znacząco wpływa na biodostępność leku, gdyż jedynie 35-70% wchłoniętej substancji dociera do krążenia ogólnego w niezmienionej formie.⁵

Procesy biotransformacji obejmują przede wszystkim hydroksylację i koniugację, prowadzące do powstania metabolitów, które wykazują brak aktywności farmakologicznej.⁶

Dystrybucja

Diklofenak sodowy charakteryzuje się wysokim stopniem wiązania z białkami osocza, sięgającym około 99%. Ta właściwość wpływa na dystrybucję leku w organizmie oraz na czas jego działania.⁷

Eliminacja

Eliminacja diklofenaku sodowego zachodzi dwoma głównymi drogami:

• Około 70% dawki jest wydalane przez nerki w postaci farmakologicznie nieaktywnych metabolitów, powstałych w wyniku przemian biotransformacyjnych w wątrobie⁸
• Około 30% substancji czynnej jest wydalane z kałem w postaci metabolitów⁹

Okres półtrwania w fazie eliminacji wynosi około 2 godzin i jest względnie niezależny od funkcji wątroby i nerek, co stanowi istotną informację przy stosowaniu leku u pacjentów z zaburzeniami czynności tych narządów.¹⁰

Biorównoważność

Produkt Diclaner 75 mg w postaci kapsułek dojelitowych twardych jest postacią wielojednostkową diklofenaku sodowego, zawierającą granulki powlekane dojelitowe. Przeprowadzone badania wykazały biorównoważność z produktem referencyjnym (Voltaren tabletki dojelitowe) w zakresie ilości wchłoniętej substancji czynnej.¹¹

Interesującym aspektem farmakokinetyki produktu Diclaner jest szybsze osiąganie czasu maksymalnego stężenia (Tmax) w porównaniu do produktu referencyjnego. Należy jednak podkreślić, że postacie do stosowania ogólnego produktów oryginalnych zawierających diklofenak związany z cholestyraminą nie są biorównoważne z produktem Diclaner.¹²