Właściwości farmakokinetyczne
Daruph 111 mg
Dazatynib wykazuje szybkie wchłanianie po podaniu doustnym, z osiągnięciem maksymalnego stężenia w osoczu (Tmax) w zakresie 0,5-3 godzin u dorosłych oraz 0,5-6 godzin u dzieci i młodzieży. Średni końcowy okres półtrwania wynosi 5-6 godzin u dorosłych i 2-5 godzin u pacjentów pediatrycznych. Objętość dystrybucji jest bardzo duża (2505 L, CV% 93%), co wskazuje na szerokie rozprzestrzenianie się leku w przestrzeni pozanaczyniowej. Dazatynib wiąże się z białkami osocza w około 96%. Metabolizm odbywa się głównie przez izoenzym CYP3A4, a eliminacja zachodzi przede wszystkim przez przewód pokarmowy (85% dawki, z czego 19% w postaci niezmienionej), natomiast wydalanie przez nerki jest minimalne (4%, zaledwie 0,1% jako lek niezmieniony). Średni pozorny klirens po podaniu doustnym wynosi 363,8 L/godz. (CV% 81,3%), co świadczy o szybkim metabolizmie leku. Wpływ pokarmu na farmakokinetykę jest niewielki, z 11% wzrostem AUC po posiłku bogatotłuszczowym, bez istotnego znaczenia klinicznego.
- limfoblastyczna postać przełomu blastycznego przewlekłej białaczki szpikowej
- ostra białaczka limfoblastyczna z chromosomem Philadelphia
- przewlekła białaczka szpikowa w fazie akceleracji
- przewlekła białaczka szpikowa w fazie przełomu blastycznego
- przewlekła białaczka szpikowa z chromosomem Philadelphia w fazie przewlekłej
Właściwości farmakokinetyczne dazatynibu
Właściwości farmakokinetyczne dazatynibu zostały gruntownie zbadane zarówno w grupie 229 zdrowych, dorosłych ochotników, jak i w grupie 84 pacjentów. Poniższa charakterystyka prezentuje szczegółową analizę procesu wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji leku z organizmu, a także uwzględnia wpływ czynników takich jak zaburzenia czynności wątroby czy nerek oraz zastosowanie u populacji pediatrycznej.1
Wchłanianie
Dazatynib charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym. Maksymalne stężenie w osoczu krwi (Cmax) osiągane jest w stosunkowo krótkim czasie, wynoszącym od 0,5 do 3 godzin po przyjęciu leku. U pacjentów średni końcowy okres półtrwania dazatynibu wynosi około 5-6 godzin. Istotną właściwością farmakokinetyczną dazatynibu jest niemal proporcjonalny wzrost ekspozycji (mierzonej jako AUC) w stosunku do zwiększania dawki leku Daruph, co wykazano u zdrowych ochotników przy dawkach w zakresie od 16 mg do 111 mg.2
Wpływ pokarmu na wchłanianie dazatynibu został szczegółowo zbadany. Dane uzyskane od zdrowych ochotników po podaniu jednorazowej dawki 111 mg Daruph w 30 minut po posiłku bogatotłuszczowym wykazały jedynie 11% wzrost średniej wartości AUC dazatynibu. Ten efekt nie jest uznawany za klinicznie istotny. Warto jednak zauważyć, że zmienność ekspozycji na Daruph jest znacząco wyższa w przypadku podawania na czczo (38% współczynnik zmienności) w porównaniu do podawania z posiłkiem wysokotłuszczowym (24% współczynnik zmienności).3
Analiza farmakokinetyki populacyjnej wykazała, że zmienność ekspozycji na dazatynib wynika głównie z różnic w biodostępności (44% współczynnik zmienności), a w mniejszym stopniu ze zmienności osobniczej w biodostępności i klirensie (odpowiednio 30% i 32% współczynnik zmienności). Te losowe różnice w ekspozycji nie powinny wpływać na łączną ekspozycję, skuteczność czy bezpieczeństwo stosowania leku.4
Dystrybucja
Dazatynib charakteryzuje się bardzo dużą objętością dystrybucji u pacjentów, wynoszącą 2505 litrów, z wysokim współczynnikiem zmienności (CV% 93%). Ta wartość wskazuje na szerokie rozprowadzanie leku w przestrzeni pozanaczyniowej. Badania in vitro wykazały, że dazatynib w stężeniach istotnych klinicznie wykazuje wysoki stopień wiązania z białkami osocza, sięgający około 96%.5
Metabolizm
Dazatynib podlega intensywnemu metabolizmowi w organizmie człowieka przy udziale wielu enzymów. Badania z wykorzystaniem dazatynibu znakowanego węglem [¹⁴C] w dawce 100 mg (co odpowiada 79 mg Daruph) u zdrowych ochotników wykazały, że dazatynib w postaci niezmienionej stanowił 29% całkowitej radioaktywności krążącej w osoczu. Analiza stężeń metabolitów w osoczu oraz ich aktywności mierzonej in vitro wskazuje, że nie odgrywają one istotnej roli w działaniu farmakologicznym dazatynibu. Głównym enzymem odpowiedzialnym za metabolizm dazatynibu jest izoenzym CYP3A4.6
Eliminacja
Średni końcowy okres półtrwania dazatynibu wynosi od 3 do 5 godzin. Średni pozorny klirens po podaniu doustnym jest stosunkowo wysoki i wynosi 363,8 L/godz., z dużym współczynnikiem zmienności (CV% 81,3%). Eliminacja dazatynibu zachodzi głównie przez przewód pokarmowy, przede wszystkim w postaci metabolitów. Po doustnym podaniu pojedynczej dawki dazatynibu znakowanego węglem [¹⁴C], w ciągu 10 dni wydalane jest około 89% podanej dawki, przy czym 4% radioaktywności stwierdzano w moczu, a 85% w kale. Dazatynib w postaci niezmienionej stanowił zaledwie 0,1% całości wydalanej z moczem i 19% całości wydalanej w kale, podczas gdy pozostałą część stanowiły metabolity.7
Wpływ zaburzeń czynności wątroby i nerek
Wpływ zaburzeń czynności wątroby na farmakokinetykę dazatynibu został szczegółowo zbadany po podaniu jednorazowym u dwóch grup pacjentów:
- 8 osób z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby, którym podano dawkę 50 mg (co odpowiada 40 mg Daruph)
- 5 osób z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby, którym podano dawkę 20 mg (co odpowiada 16 mg Daruph)
Wyniki porównano z odpowiednio dobranymi zdrowymi osobami, którym podano dawkę 70 mg (co odpowiada 55 mg Daruph) dazatynibu.8
U pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby, w porównaniu do osób z prawidłową czynnością wątroby, zaobserwowano zmniejszenie średnich wartości Cmax i AUC dazatynibu (po dostosowaniu do dawki 70 mg, co odpowiada 55 mg Daruph) odpowiednio o 47% i 8%. Natomiast u osób z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby, po porównaniu z osobami z prawidłową czynnością wątroby, średnie wartości Cmax i AUC dazatynibu (po dostosowaniu do dawki 70 mg, co odpowiada 55 mg Daruph) były zmniejszone odpowiednio o 43% i 28%.9
W przypadku zaburzeń czynności nerek, przeprowadzone badania wykazały, że dazatynib i jego metabolity są w znikomym stopniu wydalane przez nerki, co sugeruje minimalny wpływ zaburzeń czynności nerek na farmakokinetykę leku.10
Farmakokinetyka u dzieci i młodzieży
Właściwości farmakokinetyczne dazatynibu oceniano u łącznie 104 dzieci i młodzieży z białaczką lub guzami litymi. Z tej grupy 72 pacjentów otrzymywało produkt w postaci tabletek, a 32 w postaci proszku do sporządzania zawiesiny doustnej.11
W badaniu farmakokinetyki z udziałem dzieci i młodzieży wykazano, że ekspozycja na dazatynib z normalizacją dawki (wyrażona jako Cavg, Cmin i Cmax) była zbliżona u 21 pacjentów z przewlekłą białaczką szpikową w fazie przewlekłej (CP CML) oraz 16 pacjentów z Ph+ ALL.12
Farmakokinetykę dazatynibu w postaci tabletek szczegółowo oceniono u 72 dzieci i młodzieży z nawrotową lub oporną na leczenie białaczką lub z guzami litymi. Lek podawano w zróżnicowanych schematach dawkowania:
- W dawkach doustnych od 60 do 120 mg/m² pc. (co odpowiada 47-95 mg/m² pc. Daruph) raz na dobę
- W dawkach od 50 do 110 mg/m² pc. (co odpowiada 40-87 mg/m² pc. Daruph) dwa razy na dobę
Połączone dane z dwóch badań klinicznych wykazały, że dazatynib był szybko wchłaniany u dzieci i młodzieży. Średni czas osiągnięcia maksymalnego stężenia (Tmax) wynosił od 0,5 do 6 godzin, a średni czas półtrwania mieścił się w zakresie od 2 do 5 godzin, niezależnie od poziomu dawkowania i grupy wiekowej. Stwierdzono także proporcjonalność farmakokinetyki dazatynibu do dawki, z zależnym od dawki zwiększeniem ekspozycji u dzieci i młodzieży.13
Co istotne, nie zaobserwowano znaczących różnic w farmakokinetyce dazatynibu pomiędzy dziećmi a młodzieżą. Średnia geometryczna wartości Cmax, AUC (0-T) i AUC (INF) znormalizowanych względem dawki dazatynibu okazała się podobna u dzieci i młodzieży, niezależnie od zastosowanego poziomu dawkowania.14
Na podstawie symulacji opartej na modelu farmakokinetyki populacyjnej ustalono, że zalecane dawkowanie zależne od przedziałów masy ciała, opisane dla tabletek, powinno zapewnić podobną ekspozycję jak dawka tabletek wynosząca 60 mg/m² pc. (co odpowiada 47 mg/m² pc. Daruph). Należy wziąć pod uwagę te dane w przypadku gdy u pacjentów planuje się zmianę postaci leku z tabletek na proszek do sporządzania zawiesiny doustnej lub odwrotnie.15
Kluczowe parametry farmakokinetyczne dazatynibu
| Parametr | Wartość | Uwagi |
|---|---|---|
| Tmax | 0,5-3 godz. | Czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia w osoczu u dorosłych |
| Średni końcowy okres półtrwania | 5-6 godz. (dorośli) 2-5 godz. (dzieci) |
Czas potrzebny do eliminacji połowy dawki leku |
| Objętość dystrybucji | 2505 L (CV% 93%) | Wskazuje na szerokie rozprowadzanie w przestrzeni pozanaczyniowej |
| Wiązanie z białkami osocza | ~96% | W klinicznie istotnych stężeniach |
| Średni pozorny klirens po podaniu doustnym | 363,8 L/godz. (CV% 81,3%) | Wskazuje na szybki metabolizm |
| Główny szlak eliminacji | Z kałem (85%) | W tym 19% jako lek w postaci niezmienionej |
| Eliminacja przez nerki | 4% | W tym tylko 0,1% jako lek w postaci niezmienionej |
| Główny enzym metabolizujący | CYP3A4 | Odpowiedzialny za większość przemian metabolicznych |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania