Przedawkowanie
Clexane 10 000 j.m. (100 mg)/ml

Przedawkowanie enoksaparyny sodowej, najczęściej związane z pozajelitowym podaniem (dożylnym, pozaustrojowym lub podskórnym), prowadzi do powikłań krwotocznych stanowiących bezpośrednie zagrożenie życia. Objawy kliniczne obejmują krwawienia różnego stopnia, w tym z przewodu pokarmowego, krwawienia wewnątrzczaszkowe oraz krwiaki podskórne i domięśniowe. Dawki przekraczające 10 000 j.m./dobę zwiększają ryzyko nasilenia aktywności anty-Xa i powikłań krwotocznych. Warto podkreślić, że doustne podanie enoksaparyny nie powoduje istotnych skutków klinicznych ze względu na słabą absorpcję.

Pobierz ChPL PDF Clexane – Roztwór do wstrzykiwań – 10 000 j.m. (100 mg)/ml
  1. Przedawkowanie leku Clexane
    1. Droga podania a przedawkowanie
  2. Objawy przedawkowania
  3. Postępowanie w przedawkowaniu
    1. Stosowanie protaminy
    2. Efektywność neutralizacji
  4. Monitorowanie pacjenta po przedawkowaniu
    1. Kolejne rozdziały
Wskazania
  1. choroba nowotworowa
  2. niestabilna dławica piersiowa
  3. świeży zawał mięśnia sercowego z uniesieniem odcinka ST
  4. tworzenie się skrzepów w krążeniu pozaustrojowym podczas hemodializy
  5. zakrzepica żył głębokich
  6. zatorowość płucna
  7. zawał serca bez uniesienia odcinka ST
  8. żylna choroba zakrzepowo-zatorowa
Substancja czynna
  1. enoksaparyna sodowa
Kategoria leku
  1. heparyny drobnocząsteczkowe
  2. leki przeciwzakrzepowe

Przedawkowanie leku Clexane

Przedawkowanie enoksaparyny sodowej może wystąpić na skutek przypadkowego podania nadmiernej dawki leku. Występuje ono najczęściej po podaniu dożylnym, pozaustrojowym lub podskórnym. Konsekwencje przedawkowania mają charakter głównie powikłań krwotocznych, które mogą stanowić bezpośrednie zagrożenie dla życia pacjenta1.

Droga podania a przedawkowanie

Warto zaznaczyć, że enoksaparyna sodowa podana doustnie wykazuje bardzo słabą absorpcję, dlatego nawet przyjęcie znacznych dawek tą drogą nie powinno prowadzić do poważnych następstw klinicznych2. Problem przedawkowania dotyczy przede wszystkim pozajelitowych dróg podania, tj.:

Objawy przedawkowania

Przedawkowanie enoksaparyny sodowej manifestuje się przede wszystkim poprzez objawy związane z jej działaniem przeciwzakrzepowym. Podstawowym objawem przedawkowania są powikłania krwotoczne, które mogą wystąpić po przypadkowym podaniu nadmiernej dawki leku3.

Objaw przedawkowania Opis Potencjalne dawki wywołujące
Powikłania krwotoczne Krwawienia różnego stopnia nasilenia, mogące dotyczyć różnych narządów i tkanek, będące konsekwencją nadmiernego działania przeciwzakrzepowego Zależne od indywidualnej odpowiedzi pacjenta, występują po przekroczeniu dawek terapeutycznych (powyżej 10 000 j.m./dobę)
Nasilona aktywność anty-Xa Przedłużone działanie przeciwzakrzepowe, manifestujące się laboratoryjnie zwiększoną aktywnością anty-Xa Dawki przekraczające zalecane dawkowanie terapeutyczne
Krwawienia z przewodu pokarmowego Krwawienia z górnego lub dolnego odcinka przewodu pokarmowego objawiające się wymiotami krwistymi, smolistymi stolcami Brak danych o dawkach progowych
Krwawienia wewnątrzczaszkowe Krwawienia śródmózgowe lub podtwardówkowe, mogące prowadzić do poważnych konsekwencji neurologicznych Brak danych o dawkach progowych
Krwiaki Krwiaki podskórne, domięśniowe lub zaotrzewnowe Brak danych o dawkach progowych
Brak objawów po podaniu doustnym Po podaniu doustnym nawet dużych dawek enoksaparyny nie obserwuje się poważnych konsekwencji klinicznych ze względu na słabą absorpcję z przewodu pokarmowego Dotyczy drogi doustnej, niezależnie od dawki

Postępowanie w przedawkowaniu

W przypadku przedawkowania enoksaparyny sodowej kluczowe jest szybkie i odpowiednie postępowanie terapeutyczne mające na celu neutralizację jej działania przeciwzakrzepowego4.

Stosowanie protaminy

Podstawową metodą neutralizacji działania przeciwzakrzepowego enoksaparyny jest podanie protaminy. Dawkowanie protaminy powinno być dostosowane do dawki wstrzykniętej enoksaparyny sodowej oraz czasu, jaki upłynął od jej podania5.

Zasady stosowania protaminy:

  1. Podanie w ciągu 8 godzin od aplikacji enoksaparyny: 1 mg protaminy neutralizuje działanie przeciwzakrzepowe 100 j.m. (1 mg) enoksaparyny sodowej6.
  2. Podanie po upływie 8 godzin od aplikacji enoksaparyny lub w przypadku konieczności podania drugiej dawki: protaminę podaje się w infuzji w dawce 0,5 mg na 100 j.m. (1 mg) enoksaparyny sodowej7.
  3. Po upływie 12 godzin od wstrzyknięcia enoksaparyny sodowej podanie protaminy może nie być konieczne8.

Efektywność neutralizacji

Należy pamiętać, że nawet po podaniu dużych dawek protaminy, aktywność anty-Xa enoksaparyny sodowej nie jest całkowicie zneutralizowana. Maksymalna skuteczność neutralizacji wynosi około 60%9.

Jest to istotna informacja kliniczna, gdyż oznacza, że pomimo zastosowania swoistej odtrutki, pacjent nadal może wykazywać pewien stopień działania przeciwzakrzepowego, co wymaga ścisłego monitorowania jego stanu. W przypadku ciężkich krwawień może być konieczne zastosowanie dodatkowych metod hemostazy, przetoczenia preparatów krwiopochodnych lub innych środków hemostatycznych.

Monitorowanie pacjenta po przedawkowaniu

Pacjent po przedawkowaniu enoksaparyny wymaga ścisłego monitorowania parametrów klinicznych i laboratoryjnych, zwłaszcza:

W przypadku przedawkowania należy zwrócić szczególną uwagę na pacjentów z grup podwyższonego ryzyka powikłań krwotocznych, takich jak osoby w podeszłym wieku, z niewydolnością nerek lub niską masą ciała.

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl