Interakcje leku
Clarithromycin Genoptim 500 mg

Klarytromycyna, metabolizowana głównie przez izoenzym CYP3A cytochromu P450, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne z innymi lekami. Przeciwwskazane jest jej łączenie z astemizolem, cyzaprydem, domperydonem, pimozydem i terfenadyną ze względu na ryzyko wydłużenia odstępu QT i groźnych zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes. Ponadto, klarytromycyna zwiększa stężenia midazolamu (7-krotny wzrost AUC), lowastatyny i symwastatyny (ryzyko miopatii i rabdomiolizy), a także rytonawiru (wzrost Cmax o 31%, Cmin o 182%, AUC o 77%). Leki indukujące CYP3A, takie jak ryfampicyna czy fenytoina, obniżają stężenie klarytromycyny, co może osłabiać jej skuteczność. W trakcie terapii należy unikać spożywania alkoholu, który może nasilać działania niepożądane i obciążać wątrobę.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji dla Clarithromycin Genoptim

Klarytromycyna jest antybiotykiem makrolidowym, który podlega metabolizmowi wątrobowemu głównie poprzez izoenzym CYP3A cytochromu P450. Ze względu na ten mechanizm może wchodzić w liczne interakcje z innymi lekami, które są substratami lub modulatorami tej drogi metabolicznej. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis interakcji klarytromycyny z innymi produktami leczniczymi oraz ich kliniczne znaczenie.1

Leki, których stosowanie z klarytromycyną jest bezwzględnie przeciwwskazane

Istnieje grupa leków, których jednoczesne stosowanie z klarytromycyną jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na ryzyko występienia poważnych działań niepożądanych. Należą do nich:2

  • Astemizol
  • Cyzapryd
  • Domperydon
  • Pimozyd
  • Terfenadyna

Jednoczesne podawanie klarytromycyny z tymi lekami może prowadzić do poważnych zaburzeń rytmu serca, w tym do wydłużenia odstępu QT, częstoskurczu komorowego, migotania komór i zaburzeń typu torsade de pointes. W przypadku terfenadyny, w badaniach wykazano 2-3-krotne zwiększenie stężenia jej kwaśnego metabolitu w surowicy oraz wydłużenie odstępu QT.3

Przeciwwskazane jest również jednoczesne stosowanie klarytromycyny z:

  • Alkaloidami sporyszu (ergotamina, dihydroergotamina) – może prowadzić do ostrego zatrucia charakteryzującego się skurczem naczyń oraz niedokrwieniem kończyn i innych tkanek, włącznie z OUN.4
  • Midazolamem podawanym doustnie – powoduje 7-krotne zwiększenie pola pod krzywą (AUC) midazolamu.5
  • Lowastatyną i symwastatyną – zwiększa ryzyko miopatii, w tym rabdomiolizy.6
  • Lomitapidem – zwiększa ryzyko znacznego wzrostu aktywności aminotransferaz.7

Interakcje klarytromycyny z alkoholem

Produktu leczniczego Clarithromycin Genoptim nie należy przyjmować jednocześnie z napojami alkoholowymi. Spożywanie alkoholu podczas terapii klarytromycyną może osłabiać skuteczność leczenia oraz nasilać działania niepożądane, szczególnie ze strony przewodu pokarmowego. Ponadto, jednoczesne spożywanie alkoholu i przyjmowanie klarytromycyny może zwiększać obciążenie wątroby, gdyż zarówno alkohol jak i klarytromycyna są metabolizowane w wątrobie.

Alkohol może także wpływać na farmakokinetykę niektórych leków przyjmowanych razem z klarytromycyną, potencjalnie zwiększając ryzyko interakcji lekowych. Należy całkowicie unikać spożycia alkoholu podczas terapii klarytromycyną lub co najmniej ograniczyć je do minimum po konsultacji z lekarzem.

Wpływ innych leków na klarytromycynę

Leki indukujące izoenzym CYP3A mogą przyspieszać metabolizm klarytromycyny, co prowadzi do obniżenia jej stężenia w osoczu i zmniejszenia skuteczności terapeutycznej. Do takich leków należą:8

  • Ryfampicyna
  • Fenytoina
  • Karbamazepina
  • Fenobarbital
  • Dziurawiec zwyczajny
  • Efawirenz
  • Newirapina
  • Ryfabutyna
  • Ryfapentyna

Powyższe leki mogą zmniejszać stężenie klarytromycyny w osoczu i jednocześnie zwiększać stężenie jej aktywnego metabolitu – 14-OH-klarytromycyny, co może prowadzić do osłabienia działania terapeutycznego.9

Z kolei niektóre leki mogą zwiększać stężenie klarytromycyny w osoczu:

  • Flukonazol – zwiększa średnie minimalne stężenie klarytromycyny w stanie stacjonarnym (Cmin) i pole pod krzywą (AUC) o odpowiednio 33% i 18%.10
  • Rytonawir – powoduje wzrost Cmax klarytromycyny o 31%, Cmin o 182% oraz AUC o 77%, hamując jednocześnie powstawanie aktywnego metabolitu 14-OH-klarytromycyny.11

Wpływ klarytromycyny na inne leki

Klarytromycyna, jako inhibitor izoenzymu CYP3A, może wpływać na metabolizm wielu leków, prowadząc do zwiększenia ich stężenia w surowicy i nasilenia zarówno działań terapeutycznych, jak i niepożądanych.12

Szczególnej uwagi wymagają interakcje z:

  • Lekami przeciwarytmicznymi (chinidyna, dyzopiramid) – może prowadzić do zaburzeń rytmu serca typu torsade de pointes oraz hipoglikemii.13
  • Doustnymi lekami przeciwcukrzycowymi (nateglinid, repaglinid) – może powodować hipoglikemię.14
  • Triazolobenzodiazepinami (alprazolam, midazolam, triazolam) – powoduje zwiększone działanie na OUN.15
  • Inhibitorami fosfodiesterazy (syldenafil, tadalafil, wardenafil) – może zwiększać narażenie na te leki, wymagając dostosowania dawki.16
  • Statynami – zwiększa ryzyko miopatii.17
  • Doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi (warfaryna, rywaroksaban, apiksaban) – zwiększa ryzyko krwawienia.18
  • Digoksyną – może zwiększać jej stężenie, prowadząc do zatrucia digoksyną.19

Wzajemne oddziaływania klarytromycyny i innych leków

Niektóre leki wchodzą we wzajemne interakcje z klarytromycyną, gdzie oba leki wpływają na swoje stężenia. Do najważniejszych należą:20

  • Atazanawir – podawanie w skojarzeniu z klarytromycyną powoduje dwukrotny wzrost narażenia na klarytromycynę i zmniejszenie narażenia na 14-OH-klarytromycynę o 70% oraz zwiększenie AUC atazanawiru o 28%.21
  • Antagoniści wapnia (werapamil, amlodypina, diltiazem) – zwiększa się ryzyko niedociśnienia, bradyarytmii i kwasicy mleczanowej.22
  • Itrakonazol – wzajemne zwiększenie stężeń w osoczu.23
  • Sakwinawir – wartości AUC i Cmax sakwinawiru były o 177% i 187% większe przy jednoczesnym podawaniu z klarytromycyną, a wartości AUC i Cmax klarytromycyny były w przybliżeniu o 40% większe.24

Tabela interakcji klarytromycyny z innymi lekami

Lek/Grupa leków Opis interakcji Poziom ważności interakcji Zalecenia
Astemizol, cyzapryd, domperydon, pimozyd, terfenadyna Zwiększenie stężenia tych leków w surowicy, ryzyko wydłużenia odstępu QT i zaburzeń rytmu serca (torsade de pointes, częstoskurcz komorowy, migotanie komór) Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Alkaloidy sporyszu (ergotamina, dihydroergotamina) Ryzyko ostrego zatrucia alkaloidami sporyszu, skurcz naczyń, niedokrwienie kończyn i innych tkanek Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Midazolam (podawany doustnie) 7-krotny wzrost stężenia midazolamu (AUC), ryzyko nasilonej i przedłużonej sedacji Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Lowastatyna, symwastatyna Zwiększenie stężenia statyn w osoczu, ryzyko miopatii i rabdomiolizy Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Lomitapid Ryzyko znacznego zwiększenia aktywności aminotransferaz Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Rytonawir Wzrost Cmax klarytromycyny o 31%, Cmin o 182%, AUC o 77%; hamowanie powstawania 14-OH-klarytromycyny Wysoki Modyfikacja dawki klarytromycyny u pacjentów z niewydolnością nerek
Doustne leki przeciwzakrzepowe (warfaryna, rywaroksaban, apiksaban) Zwiększenie stężenia leków przeciwzakrzepowych, ryzyko krwawienia Wysoki Ścisłe monitorowanie INR (dla warfaryny) lub rozważenie alternatywnej antybiotykoterapii
Digoksyna Zwiększenie stężenia digoksyny w surowicy, ryzyko zatrucia digoksyną Wysoki Monitorowanie stężenia digoksyny w surowicy
Antagoniści wapnia (werapamil, amlodypina, diltiazem) Zwiększenie stężenia antagonistów wapnia, ryzyko niedociśnienia, bradyarytmii i kwasicy mleczanowej Wysoki Ostrożne stosowanie, monitorowanie ciśnienia tętniczego i EKG
Triazolobenzodiazepiny (alprazolam, midazolam dożylny, triazolam) Zwiększenie stężenia benzodiazepin, nasilone działanie na OUN (senność, zaburzenia świadomości) Średni Dostosowanie dawki benzodiazepin, monitorowanie pacjenta
Inhibitory fosfodiesterazy (syldenafil, tadalafil, wardenafil) Zwiększenie stężenia inhibitorów fosfodiesterazy w surowicy Średni Zmniejszenie dawki inhibitorów fosfodiesterazy
Teofilina, karbamazepina Niewielkie, ale istotne statystycznie zwiększenie stężenia we krwi Średni Może być konieczne zmniejszenie dawki teofiliny/karbamazepiny
Doustne leki przeciwcukrzycowe (nateglinid, repaglinid) Hamowanie metabolizmu leków przeciwcukrzycowych, ryzyko hipoglikemii Średni Dokładne kontrolowanie stężenia glukozy we krwi
Zydowudyna Zmniejszenie stężenia zydowudyny w stanie stacjonarnym Niski Zachowanie 4-godzinnego odstępu między podaniem leków
Fenytoina, walproinian Możliwe zwiększenie stężenia w surowicy Niski Rozważenie oznaczania stężenia w surowicy
Alkohol Potencjalne nasilenie działań niepożądanych, szczególnie ze strony przewodu pokarmowego; zwiększone obciążenie wątroby Niski do średniego Unikanie spożywania alkoholu podczas terapii

Wskazówki dla pacjentów stosujących Clarithromycin Genoptim

Biorąc pod uwagę liczne i potencjalnie poważne interakcje klarytromycyny z innymi lekami, istotne jest, aby pacjent:25

  • Poinformował lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach, w tym preparatach dostępnych bez recepty oraz suplementach diety
  • Nie rozpoczynał przyjmowania nowych leków podczas terapii klarytromycyną bez konsultacji z lekarzem
  • Unikał spożywania alkoholu podczas leczenia
  • Zwracał uwagę na objawy mogące świadczyć o interakcjach (np. nieregularne bicie serca, zawroty głowy, nadmierna senność, hipoglikemia, krwawienia)
  • Przestrzegał zaleceń dotyczących modyfikacji dawek innych przyjmowanych leków

W przypadku pacjentów z zaburzeniami czynności nerek może być konieczne zmniejszenie dawki klarytromycyny podczas jednoczesnego stosowania niektórych leków, zwłaszcza rytonawiru i innych inhibitorów proteazy HIV.26

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl