Specjalne ostrzeżenia
Celbic

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania leku Celbic

Stosowanie celekoksybu (substancji czynnej leku Celbic) wymaga zachowania szczególnej uwagi ze względu na możliwość wystąpienia poważnych działań niepożądanych. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące zagrożeń oraz środków ostrożności, które należy uwzględnić przed rozpoczęciem leczenia pacjenta tym lekiem.¹

Wpływ na przewód pokarmowy

U pacjentów leczonych celekoksybem występowały powikłania ze strony górnego i dolnego odcinka przewodu pokarmowego, takie jak perforacje, owrzodzenia lub krwawienia, które w niektórych przypadkach prowadziły do zgonu. Szczególną ostrożność należy zachować w przypadku pacjentów z grupy podwyższonego ryzyka powikłań ze strony układu pokarmowego po stosowaniu NLPZ, w tym:²

• Pacjentów w podeszłym wieku
• Pacjentów stosujących jednocześnie inne NLPZ
• Osób przyjmujących kwas acetylosalicylowy
• Osób stosujących glikokortykoidy
• Pacjentów nadużywających alkoholu
• Pacjentów z chorobami układu pokarmowego w wywiadzie (np. owrzodzenia lub krwawienia z przewodu pokarmowego)

Jednoczesne stosowanie celekoksybu i kwasu acetylosalicylowego (nawet w małych dawkach) powoduje dalszy wzrost ryzyka działań niepożądanych ze strony układu pokarmowego, takich jak owrzodzenia przewodu pokarmowego i inne zaburzenia żołądka i jelit. W długoterminowych badaniach klinicznych nie wykazano istotnej różnicy w częstości działań niepożądanych ze strony układu pokarmowego pomiędzy selektywnymi inhibitorami COX-2 w skojarzeniu z kwasem acetylosalicylowym a innymi NLPZ w skojarzeniu z kwasem acetylosalicylowym.³

Należy unikać jednoczesnego stosowania celekoksybu i leków z grupy NLPZ innych niż kwas acetylosalicylowy.⁴

Wpływ na układ sercowo-naczyniowy

W długoterminowym badaniu z placebo w grupie kontrolnej stwierdzono zwiększoną częstość występowania ciężkich incydentów sercowo-naczyniowych, głównie zawału serca, u osób z rzadko występującymi polipami gruczolakowatymi jelita, otrzymujących celekoksyb w dawkach 200 mg dwa razy na dobę i 400 mg dwa razy na dobę, w porównaniu do placebo.⁵

Ponieważ ryzyko powikłań ze strony układu krążenia związane ze stosowaniem celekoksybu może wzrastać wraz ze zwiększaniem dawki i długością leczenia, produkt należy stosować:⁶

• Jak najkrócej
• W najmniejszej skutecznej dawce dobowej

Stosowanie leków z grupy NLPZ, w tym selektywnych inhibitorów COX-2, wiązało się ze zwiększonym ryzykiem zdarzeń sercowo-naczyniowych oraz zakrzepowych w przypadku dłuższego stosowania. Dokładna skala tego ryzyka w odniesieniu do pojedynczej dawki oraz dokładny czas trwania terapii związany ze wzrostem ryzyka nie zostały określone.⁷

Należy okresowo dokonywać ponownej oceny zapotrzebowania na leczenie łagodzące objawy oraz odpowiedzi na leczenie, zwłaszcza u pacjentów z chorobą zwyrodnieniową stawów.⁸

Pacjenci z istotnymi czynnikami ryzyka incydentów sercowo-naczyniowych (np. z nadciśnieniem tętniczym, hiperlipidemią, cukrzycą, osoby palące) mogą być leczeni celekoksybem jedynie po dokładnym rozważeniu celowości takiej terapii.⁹

Selektywne inhibitory COX-2 nie mogą być stosowane jako zamiennik kwasu acetylosalicylowego w profilaktyce zaburzeń zakrzepowo-zatorowych układu krążenia, ponieważ nie wykazują działania przeciwpłytkowego. Dlatego nie należy przerywać leczenia przeciwpłytkowego.¹⁰

Retencja płynów i obrzęki

Podobnie jak w przypadku innych produktów leczniczych hamujących syntezę prostaglandyn, u pacjentów przyjmujących celekoksyb obserwowano zatrzymywanie (retencję) płynów i obrzęki. Dlatego należy zachować szczególną ostrożność stosując celekoksyb u pacjentów:¹¹

• U których w wywiadzie stwierdzono niewydolność mięśnia sercowego
• Z zaburzeniami czynności lewej komory
• Z nadciśnieniem tętniczym
• Ze stwierdzonymi uprzednio obrzękami, niezależnie od ich przyczyny

Hamowanie prostaglandyn może pogorszyć czynność nerek i doprowadzić do retencji płynów. Ze względu na ryzyko wystąpienia hipowolemii, należy także zachować ostrożność u pacjentów przyjmujących leki moczopędne.¹²

Nadciśnienie tętnicze

Podobnie jak wszystkie leki z grupy NLPZ, celekoksyb może prowadzić do wystąpienia lub nasilenia nadciśnienia tętniczego, co może przyczynić się do zwiększonej częstości występowania zdarzeń sercowo-naczyniowych. Dlatego należy uważnie kontrolować ciśnienie tętnicze krwi rozpoczynając leczenie oraz później w trakcie terapii.¹³

Wpływ na wątrobę i nerki

Zaburzenia czynności nerek lub wątroby, a szczególnie zaburzenia czynności serca są bardziej prawdopodobne u pacjentów w podeszłym wieku, dlatego należy ich objąć odpowiednią opieką medyczną.¹⁴

Leki z grupy NLPZ, w tym celekoksyb, mogą działać toksycznie na nerki. Badania kliniczne celekoksybu wykazały, że wywiera on podobne działanie na nerki, jak inne leki z grupy NLPZ, z którymi był porównywany. Do grupy największego ryzyka wystąpienia toksycznego działania na nerki należą:¹⁵

• Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
• Pacjenci z niewydolnością serca
• Osoby z zaburzeniami czynności wątroby
• Pacjenci stosujący diuretyki
• Pacjenci przyjmujący inhibitory ACE
• Osoby stosujące leki z grupy antagonistów receptora angiotensyny II
• Pacjenci w podeszłym wieku

Pacjentów z powyższych grup należy uważnie kontrolować w trakcie leczenia celekoksybem.¹⁶

Podczas stosowania celekoksybu zgłoszono kilka przypadków ciężkich reakcji ze strony wątroby, w tym:¹⁷

• Piorunujące zapalenie wątroby (niekiedy zakończone zgonem)
• Martwicę wątroby
• Niewydolność wątroby (niekiedy zakończoną zgonem lub wymagającą przeszczepu wątroby)

W tych przypadkach, w których znany był czas leczenia poprzedzający wystąpienie zdarzenia, większość ciężkich zdarzeń niepożądanych ze strony wątroby miała miejsce w pierwszym miesiącu od rozpoczęcia leczenia celekoksybem.¹⁸

Jeżeli podczas leczenia nastąpi pogorszenie czynności opisanych powyżej układów i/lub narządów, należy podjąć stosowne leczenie oraz rozważyć przerwanie leczenia celekoksybem.¹⁹

Hamowanie cytochromu CYP2D6

Celekoksyb hamuje cytochrom CYP2D6. Mimo że nie jest on silnym inhibitorem tego enzymu, może okazać się konieczne zmniejszenie indywidualnie ustalanej dawki produktów leczniczych metabolizowanych przez CYP2D6.²⁰

Pacjenci z zaburzonym metabolizmem zależnym od cytochromu CYP2C9

Należy zachować ostrożność u pacjentów, u których stwierdzono zmniejszoną aktywność cytochromu CYP2C9.²¹

Objawy skórne i ogólnoustrojowe reakcje nadwrażliwości

Bardzo rzadko w związku ze stosowaniem celekoksybu zgłaszano ciężkie reakcje skórne, niektóre zakończone zgonem pacjenta, w tym:²²

• Złuszczające zapalenie skóry
• Zespół Stevensa-Johnsona
• Toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka

Ryzyko wystąpienia tych działań jest największe prawdopodobnie na początku terapii – w większości wypadków powikłania pojawiły się w ciągu pierwszego miesiąca leczenia.²³

U pacjentów otrzymujących celekoksyb zgłaszano wystąpienie ciężkich reakcji nadwrażliwości, w tym:²⁴

• Reakcje anafilaktyczne
• Obrzęk naczynioruchowy
• Wysypkę polekową z eozynofilią i objawami uogólnionymi (ang. DRESS) lub zespół nadwrażliwości

Ryzyko wystąpienia ciężkich objawów skórnych lub reakcji uczuleniowej może być większe u pacjentów z nadwrażliwością na sulfonamidy lub inne leki w wywiadzie.²⁵

Należy przerwać stosowanie celekoksybu w przypadku wystąpienia pierwszych objawów wysypki skórnej, zmian na błonach śluzowych lub jakichkolwiek innych objawów nadwrażliwości.²⁶

Informacje ogólne

Celekoksyb może maskować gorączkę i inne objawy stanu zapalnego.²⁷

Stosowanie z lekami przeciwzakrzepowymi

U pacjentów leczonych jednocześnie celekoksybem i warfaryną zgłaszano przypadki poważnych krwawień, niekiedy prowadzących do zgonu. W trakcie leczenia skojarzonego zgłaszano wydłużenie czasu protrombinowego (PT).²⁸

Z tego powodu należy uważnie obserwować wskaźnik PT u pacjentów przyjmujących warfarynę lub inne doustne leki przeciwzakrzepowe będące pochodnymi kumaryny, zwłaszcza w momencie rozpoczęcia leczenia celekoksybem lub po zmianie dawki celekoksybu.²⁹

Jednoczesne stosowanie leków przeciwzakrzepowych z lekami z grupy NLPZ może zwiększać ryzyko krwawienia. Należy zachować ostrożność podczas stosowania celekoksybu jednocześnie z warfaryną lub innymi lekami przeciwzakrzepowymi, w tym lekami przeciwzakrzepowymi nowej generacji (np. apiksabanem, dabigatranem i rywaroksabanem).³⁰

Substancje pomocnicze – laktoza i sód

Lek zawiera laktozę (każda kapsułka zawiera 33,80 mg laktozy jednowodnej). Lek Celbic nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.³¹

Lek zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na kapsułkę, to znaczy lek uznaje się za „wolny od sodu”.³²