Właściwości farmakodynamiczne

Produkt leczniczy BUFAR Easyhaler, (320 mikrogramów + 9 mikrogramów)/dawkę inhalacyjną, proszek do inhalacji, należy do grupy farmakoterapeutycznej określanej jako leki stosowane w chorobach obturacyjnych dróg oddechowych: leki adrenergiczne w połączeniu z kortykosteroidami lub innymi lekami, wyłączając leki antycholinergiczne. Zakwalifikowany jest do kodu ATC: R03AK07.¹

Mechanizm działania i działanie farmakodynamiczne

BUFAR Easyhaler zawiera dwie substancje czynne – formoterol i budezonid, które charakteryzują się różnymi mechanizmami działania, ale wykazują efekt addycyjny w zakresie łagodzenia zaostrzeń astmy oskrzelowej. Poniżej opisano szczegółowo mechanizmy działania obu substancji aktywnych.²

Budezonid

Budezonid jest glikokortykosteroidem, który po podaniu wziewnym wykazuje zależne od dawki działanie przeciwzapalne w drogach oddechowych. Działanie to prowadzi do zmniejszenia nasilenia objawów choroby oraz redukcji liczby zaostrzeń astmy. Podawany drogą wziewną budezonid powoduje mniej nasilone działania niepożądane w porównaniu do kortykosteroidów stosowanych ogólnoustrojowo. Dokładny mechanizm odpowiedzialny za przeciwzapalne działanie glikokortykosteroidów pozostaje nadal nieznany.³

Formoterol

Formoterol jest selektywnym agonistą receptorów β2-adrenergicznych, który po podaniu wziewnym wywołuje szybkie i długotrwałe rozluźnienie mięśni gładkich oskrzeli u pacjentów z odwracalnym zwężeniem dróg oddechowych. Efekt rozszerzający oskrzela jest zależny od zastosowanej dawki, przy czym początek działania następuje szybko – w ciągu 1-3 minut od podania. Po zastosowaniu pojedynczej dawki działanie bronchodylatacyjne utrzymuje się przez co najmniej 12 godzin.⁴

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Astma

Badania kliniczne przeprowadzone z udziałem osób dorosłych wykazały, że dołączenie formoterolu do terapii budesonidem prowadziło do złagodzenia objawów astmy i poprawy czynności płuc, a także redukcji częstości zaostrzeń choroby. W dwóch 12-tygodniowych badaniach klinicznych stwierdzono, że wpływ budezonidu i formoterolu na czynność płuc był porównywalny z efektem obserwowanym podczas stosowania obu substancji czynnych oddzielnie. Jednocześnie wykazano, że działanie terapeutyczne kombinacji tych leków było silniejsze niż efekt uzyskiwany podczas monoterapii budesonidem. We wszystkich badanych grupach pacjenci stosowali doraźnie krótko działającego β2-mimetyka. Co istotne, nie zaobserwowano zjawiska tachyfilaksji (zmniejszenia efektu przeciwastmatycznego) w miarę upływu czasu terapii.⁵

Przeprowadzono także dwa 12-tygodniowe badania pediatryczne z udziałem 265 dzieci w wieku 6-11 lat. Pacjenci pediatryczni otrzymywali podtrzymującą dawkę budezonidu i formoterolu (2 inhalacje preparatu zawierającego 80 mikrogramów budezonidu + 4,5 mikrograma formoterolu na dawkę inhalacyjną, stosowane dwa razy na dobę) oraz doraźnie krótko działającego β2-mimetyka. W obu badaniach zaobserwowano poprawę czynności płuc u dzieci. Ponadto leczenie skojarzone było dobrze tolerowane w porównaniu do monoterapii porównywalną dawką budezonidu.⁶

POChP

Ocenę wpływu na czynność płuc i częstość występowania zaostrzeń u pacjentów z umiarkowaną do ciężkiej postacią przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP) przeprowadzono w dwóch 12-miesięcznych badaniach klinicznych. W badaniach tych zaostrzenia choroby definiowano jako okresy stosowania steroidów doustnych i/lub konieczność stosowania antybiotyków i/lub leczenie szpitalne. Kryterium włączenia do obu badań stanowiła wartość FEV1 (natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej) przed podaniem leku rozszerzającego oskrzela wynosząca mniej niż 50% wartości należnej.⁷

Mediana wartości FEV1 u pacjentów w momencie włączenia do badania wynosiła 42% wartości należnej (pomiar wykonany po podaniu leku rozszerzającego oskrzela).⁸

Wyniki badań wykazały, że średnia liczba zaostrzeń POChP w przeliczeniu na rok (zgodnie z przyjętą definicją) była istotnie statystycznie mniejsza w grupie pacjentów przyjmujących kombinację budezonidu i formoterolu w porównaniu z grupą stosującą wyłącznie formoterol lub placebo. Średnia liczba zaostrzeń wynosiła 1,4 w grupie leczonej budesonidem i formoterolem w porównaniu z 1,8-1,9, odnotowanymi w grupach otrzymujących placebo lub formoterol. Dodatkowo, średnia liczba dni przyjmowania doustnych kortykosteroidów w przeliczeniu na jednego pacjenta podczas 12 miesięcy trwania badania była nieznacznie zmniejszona w grupie przyjmującej budezonid i formoterol (7-8 dni/pacjenta/rok) w porównaniu z 11-12 dniami w grupie otrzymującej placebo oraz 9-12 dniami w grupie leczonej formoterolem. Należy jednak zaznaczyć, że nie wykazano wyższości preparatu zawierającego budezonid i formoterol w porównaniu do monoterapii formoterolem w zakresie zmiany parametrów czynnościowych płuc, takich jak wartość FEV1.⁹