Właściwości farmakodynamiczne
Biodacyna 250 mg/ml

Biodacyna zawiera amikacynę w postaci disiarczanu w stężeniach 125 mg/ml oraz 250 mg/ml, dostępna jako roztwór do wstrzykiwań i infuzji. Amikacyna, aminoglikozyd o szerokim spektrum działania, wykazuje wysoką skuteczność wobec bakterii Gram-ujemnych, w tym Pseudomonas spp., Escherichia coli, Proteus spp., Klebsiella-Enterobacter-Serratia spp., Salmonella, Shigella, a także wobec szczepów opornych na inne aminoglikozydy, takie jak gentamycyna i tobramycyna. Ponadto, amikacyna wykazuje aktywność wobec wybranych bakterii Gram-dodatnich, w tym Staphylococcus aureus (w tym MRSA), Streptococcus pyogenes, enterokoków oraz Streptococcus pneumoniae. Mechanizm działania polega na nieodwracalnym wiązaniu się z podjednostką 30S rybosomu bakteryjnego, co prowadzi do hamowania syntezy białek i śmierci komórki bakteryjnej. Modyfikacja struktury chemicznej amikacyny zapewnia odporność na enzymy inaktywujące aminoglikozydy, co tłumaczy jej skuteczność wobec szczepów wielolekoopornych.

Właściwości farmakodynamiczne leku Biodacyna

Biodacyna zawiera jako substancję czynną amikacynę w postaci disiarczanu, występującą w stężeniach 125 mg/ml i 250 mg/ml w postaci roztworu do wstrzykiwań i infuzji. Amikacyna należy do antybiotyków aminoglikozydowych i jest sklasyfikowana w grupie farmakoterapeutycznej jako lek przeciwbakteryjny do stosowania ogólnego, oznaczony kodem ATC: J01GB06.1

Spektrum przeciwbakteryjne amikacyny

Amikacyny siarczan wykazuje szerokie spektrum działania przeciwbakteryjnego, szczególnie wobec bakterii Gram-ujemnych. Spektrum działania obejmuje liczne patogenne bakterie, w tym:2

  • Pseudomonas spp. – istotny patogen związany z zakażeniami szpitalnymi i zakażeniami u pacjentów z osłabioną odpornością
  • Escherichia coli – najczęstsza przyczyna zakażeń układu moczowego i innych zakażeń nabytych zarówno w środowisku szpitalnym, jak i pozaszpitalnym
  • Proteus spp. – zarówno szczepy indolo-dodatnie, jak i indolo-ujemne, często związane z zakażeniami układu moczowego
  • Grupa Klebsiella-Enterobacter-Serratia spp. – patogeny często związane z zakażeniami szpitalnymi
  • Salmonella – patogen przewodu pokarmowego powodujący zatrucia pokarmowe i gorączkę tyfoidalną
  • Shigella – bakteria wywołująca czerwonkę bakteryjną
  • Mima-Herellae – rzadsze patogeny oportunistyczne
  • Citrobacter freundii – patogen związany z zakażeniami układu moczowego i zakażeniami szpitalnymi
  • Providencia spp. – patogen związany głównie z zakażeniami układu moczowego

Skuteczność wobec szczepów opornych na inne aminoglikozydy

Szczególnie istotną właściwością farmakodynamiczną amikacyny jest jej skuteczność wobec szczepów bakterii wykazujących oporność na inne antybiotyki aminoglikozydowe. Wiele szczepów bakterii Gram-ujemnych, które są oporne na gentamycynę i tobramycynę, wykazuje wrażliwość na amikacynę w badaniach in vitro. Ta cecha czyni amikacynę cennym antybiotykiem w leczeniu zakażeń wywołanych przez patogeny wielolekooporne.3

Aktywność wobec bakterii Gram-dodatnich

Chociaż amikacyna wykazuje najsilniejsze działanie przeciwko bakteriom Gram-ujemnym, posiada również aktywność wobec wybranych bakterii Gram-dodatnich. Głównym patogenem Gram-dodatnim wrażliwym na amikacynę jest Staphylococcus aureus, w tym również szczepy oporne na metycylinę (MRSA). Ta właściwość jest szczególnie cenna w kontekście rosnącej oporności bakterii na antybiotyki.4

Dodatkowo, amikacyna wykazuje pewne działanie przeciwbakteryjne wobec innych bakterii Gram-dodatnich, takich jak:5

  • Streptococcus pyogenes (niektóre szczepy) – bakteria odpowiedzialna m.in. za anginę paciorkowcową i szkarlatynę
  • Enterokoki – bakterie związane często z zakażeniami układu moczowego i zakażeniami szpitalnymi
  • Diplococcus pneumoniae (obecnie klasyfikowany jako Streptococcus pneumoniae) – patogen odpowiedzialny za zapalenie płuc i inne infekcje układu oddechowego

Mechanizm działania amikacyny

Amikacyna, podobnie jak inne antybiotyki aminoglikozydowe, działa poprzez hamowanie syntezy białek bakteryjnych. Łączy się nieodwracalnie z podjednostką 30S rybosomu bakteryjnego, powodując błędne odczytywanie kodu genetycznego i w konsekwencji hamowanie syntezy białek niezbędnych do funkcjonowania komórki bakteryjnej. Ten mechanizm prowadzi do zaburzenia integralności błony komórkowej bakterii i ostatecznie do jej śmierci.

Struktura chemiczna amikacyny jest zmodyfikowana w sposób, który czyni ją odporną na wiele enzymów bakteryjnych inaktywujących aminoglikozydy, co tłumaczy jej skuteczność wobec szczepów opornych na inne antybiotyki z tej grupy.

Grupa bakterii Przykładowe gatunki Wrażliwość na amikacynę
Bakterie Gram-ujemne Pseudomonas spp., Escherichia coli, Proteus spp., Klebsiella spp., Enterobacter spp., Serratia spp., Salmonella, Shigella Wysoka, również w przypadku szczepów opornych na inne aminoglikozydy
Bakterie Gram-dodatnie Staphylococcus aureus (w tym MRSA), niektóre szczepy Streptococcus pyogenes, enterokoki, Streptococcus pneumoniae Umiarkowana do wysokiej
Szczepy oporne na inne aminoglikozydy Szczepy oporne na gentamycynę i tobramycynę Często zachowana wrażliwość

Biodacyna, zawierająca amikacynę jako substancję czynną, stanowi istotny element w terapii ciężkich zakażeń wywołanych przez patogeny wielolekooporne, szczególnie w sytuacjach, gdy inne antybiotyki okazują się nieskuteczne.

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl