Właściwości farmakokinetyczne produktu leczniczego Astha

Produkt leczniczy Astha zawierający 0,03 mg etynyloestradiolu i 2 mg dienogestu charakteryzuje się specyficznymi właściwościami farmakokinetycznymi obydwu substancji czynnych. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis parametrów farmakokinetycznych dla każdego składnika aktywnego.¹

Farmakokinetyka etynyloestradiolu

Wchłanianie

Etynyloestradiol po podaniu doustnym charakteryzuje się szybkim i całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego. Maksymalne stężenie substancji aktywnej w surowicy krwi wynosi około 67 pg/ml i jest osiągane w czasie od 1,5 do 4 godzin po przyjęciu dawki leku. Warto zaznaczyć, że etynyloestradiol podlega znacznemu efektowi pierwszego przejścia i intensywnemu metabolizmowi, co wpływa na jego dostępność biologiczną, która po podaniu doustnym wynosi średnio około 44%.²

Dystrybucja

W organizmie etynyloestradiol w znacznym stopniu (około 98%) wiąże się z albuminami osocza, jednak wiązanie to ma charakter niespecyficzny. Substancja ta wykazuje również właściwość zwiększania stężenia globulin wiążących hormony steroidowe (SHBG) w surowicy. Względna objętość dystrybucji etynyloestradiolu mieści się w zakresie 2,8-8,6 l/kg.³

Metabolizm

Metabolizm etynyloestradiolu zachodzi zarówno w błonie śluzowej jelita cienkiego, jak i w wątrobie. Głównym szlakiem metabolicznym jest aromatyczna hydroksylacja, jednak w wyniku procesów przemian metabolicznych powstaje również szeroka gama metabolitów hydroksylowych i metylowych. Metabolity te występują w organizmie w postaci wolnej lub sprzężonej z glukuronianami i siarczanami. Istotną właściwością farmakokinetyczną etynyloestradiolu jest jego udział w krążeniu jelitowo-wątrobowym.⁴

Eliminacja

Profil eliminacji etynyloestradiolu z surowicy krwi przebiega dwufazowo. Pierwsza faza charakteryzuje się okresem półtrwania wynoszącym około 1 godziny, natomiast druga faza – od 10 do 20 godzin. Warto podkreślić, że etynyloestradiol nie jest wydalany z organizmu w postaci niezmienionej. Jego metabolity wydalane są zarówno z moczem, jak i z żółcią w stosunku 4:6.⁵

Farmakokinetyka dienogestu

Wchłanianie

Dienogest po podaniu doustnym ulega szybkiemu i praktycznie całkowitemu wchłanianiu z przewodu pokarmowego. Po jednorazowym podaniu tabletki produktu Astha maksymalne stężenie substancji czynnej w surowicy osiągane jest po około 2,5 godzinie i wynosi 51 ng/ml. Bezwzględna dostępność biologiczna dienogestu podawanego jednocześnie z etynyloestradiolem jest wysoka i wynosi około 96%.⁶

Dystrybucja

Dienogest wykazuje odmienne właściwości wiązania z białkami osocza w porównaniu do etynyloestradiolu. Wiąże się on z albuminami surowicy krwi, natomiast nie wykazuje powinowactwa do globulin wiążących hormony płciowe (SHBG) ani globulin wiążących kortykosteroidy (CBG). W surowicy krwi około 10% całkowitej ilości dienogestu występuje w postaci wolnej (niezwiązanej), podczas gdy pozostałe 90% wiąże się niespecyficznie z albuminami. Objętość dystrybucji dienogestu wynosi od 37 do 45 litrów.⁷

Metabolizm

Dienogest podlega metabolizmowi głównie na drodze hydroksylacji i sprzęgania, co prowadzi do powstawania metabolitów pozbawionych aktywności endokrynologicznej. Metabolity te są szybko eliminowane z osocza, w związku z czym w osoczu ludzkim dominuje frakcja niezmienionego dienogestu. W osoczu nie stwierdzono obecności żadnych istotnych metabolitów tej substancji. Całkowity klirens (Cl/F) dienogestu po jednorazowym podaniu doustnym wynosi 3,6 l/h.⁸

Eliminacja

Stężenie dienogestu w surowicy krwi zmniejsza się z okresem półtrwania wynoszącym około 9 godzin. Jedynie niewielkie ilości dienogestu są wydalane przez nerki w postaci niezmienionej. Po doustnym podaniu dawki 0,1 mg dienogestu na kilogram masy ciała, stosunek wydalania z moczem do wydalania z kałem wynosi 3:2. Około 86% przyjętej dawki ulega wydaleniu w ciągu 6 dni, przy czym większa część (42%) jest wydalana z moczem w ciągu pierwszych 24 godzin po podaniu.⁹

Stan stacjonarny

Istotną właściwością farmakokinetyczną dienogestu jest brak wpływu stężenia SHBG na jego parametry farmakokinetyczne. Podczas codziennego przyjmowania produktu Astha (raz na dobę), stężenie dienogestu w surowicy zwiększa się 1,5-krotnie, osiągając stan stacjonarny po 4 dobach regularnego stosowania.¹⁰

Porównanie parametrów farmakokinetycznych etynyloestradiolu i dienogestu