Przedawkowanie
Aspirin C 400 mg + 240 mg

Przedawkowanie Aspirin C (kwas acetylosalicylowy 400 mg + kwas askorbowy 240 mg)

Przedawkowanie produktu leczniczego Aspirin C może prowadzić do poważnych skutków zdrowotnych ze względu na zawartość dwóch substancji czynnych: kwasu acetylosalicylowego (ASA) oraz kwasu askorbowego (witamina C). Zatrucie salicylanami wymaga szczególnej uwagi, gdyż może stanowić zagrożenie dla życia, natomiast przedawkowanie witaminy C powoduje dodatkowe specyficzne objawy toksyczności.^{100 mg/kg m.c./dobę przez więcej niż 2 dni) może być spowodowane długotrwałym przyjmowaniem dawek terapeutycznych lub zatruciem ostrym (w wyniku przedawkowania) potencjalnie zagrażającym życiu, np. po przypadkowym przyjęciu leku przez dzieci lub przypadkowym zatruciu.”>1}

Zatrucie salicylanami

Zatrucie salicylanami może wystąpić w dwóch głównych mechanizmach:

• W wyniku długotrwałego przyjmowania dawek terapeutycznych (przewlekłe)
• Jako zatrucie ostre w wyniku przedawkowania (potencjalnie zagrażające życiu)

Za istotne klinicznie zatrucie salicylanami uznaje się przyjmowanie dawki przekraczającej 100 mg/kg masy ciała na dobę przez okres dłuższy niż 2 dni. Szczególnie narażone są dzieci przy przypadkowym przyjęciu leku.^{100 mg/kg m.c./dobę przez więcej niż 2 dni) może być spowodowane długotrwałym przyjmowaniem dawek terapeutycznych lub zatruciem ostrym (w wyniku przedawkowania) potencjalnie zagrażającym życiu, np. po przypadkowym przyjęciu leku przez dzieci lub przypadkowym zatruciu.”>2}

Salicylizm – lekkie zatrucie kwasem acetylosalicylowym

Lekkie zatrucie, zwane również salicylizmem, występuje zwykle po wielokrotnym przyjęciu zbyt dużych dawek kwasu acetylosalicylowego. Objawy są niespecyficzne i mogą być łatwo zbagatelizowane przez pacjenta. Do objawów salicylizmu należą:

• Zawroty głowy (w tym pochodzenia błędnikowego)
• Szumy uszne
• Głuchota
• Nadmierne pocenie się
• Nudności i wymioty
• Ból głowy
• Splątanie

Warto zaznaczyć, że szumy uszne mogą wystąpić już przy stężeniu salicylanów we krwi wynoszącym od 150 do 300 mikrogramów/ml. Objawy salicylizmu mogą ustąpić po zmniejszeniu dawki przyjmowanego leku.³

Ciężkie zatrucie salicylanami

Poważniejsze działania niepożądane występują przy stężeniu kwasu acetylosalicylowego we krwi powyżej 300 mikrogramów/ml. Ciężkie zatrucie charakteryzuje się poważnymi zaburzeniami równowagi kwasowo-zasadowej, a objawy różnią się w zależności od wieku pacjenta i ciężkości zatrucia. U dzieci najczęściej obserwuje się kwasicę metaboliczną.⁴

Należy zwrócić uwagę, że samo stężenie kwasu acetylosalicylowego we krwi nie pozwala precyzyjnie oszacować stopnia zatrucia. Wchłanianie kwasu acetylosalicylowego może być bowiem zmniejszone w wyniku:

• Opóźnionego opróżniania żołądka
• Tworzenia się złogów w żołądku
• Przyjęcia leku w postaci tabletek powlekanych

Wszystkie te czynniki mogą modyfikować obraz kliniczny zatrucia.⁵

Toksyczność związana z kwasem askorbowym

Aspirin C zawiera również kwas askorbowy (witaminę C), którego przedawkowanie może powodować swoiste objawy toksyczności. Ogólnie objawy przedawkowania witaminy C obejmują:

• Zaburzenia żołądkowo-jelitowe
• Biegunkę
• Nudności
• Wymioty

Nasilenie objawów klinicznych oraz wyniki badań laboratoryjnych zależą od indywidualnej wrażliwości pacjenta, a także od dodatkowych uwarunkowań, takich jak przyjęta dawka, czas trwania leczenia oraz czas do postawienia rozpoznania.⁶

Ostre lub przewlekłe przedawkowanie witaminy C (powyżej 2 g/dobę u dorosłych) może prowadzić do istotnego zwiększenia stężenia szczawianów w moczu (hiperoksalurii). W niektórych przypadkach prowadzi to do następujących powikłań:

• Krystalizacji szczawianu wapnia
• Powstawania kamieni nerkowych
• Odkładania się szczawianu wapnia
• Nefropatii cewkowo-śródmiąższowej
• Ostrej niewydolności nerek

U osób z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej przedawkowanie witaminy C w dawkach powyżej 3 g/dobę u dzieci i powyżej 15 g/dobę u dorosłych może prowadzić do hemolizy erytrocytów. ^{2 g/dobę u dorosłych) może powodować istotne zwiększenie stężenia szczawianów w moczu. W niektórych przypadkach prowadzi to do hiperoksalurii, krystalizacji szczawianu wapnia, powstania kamieni nerkowych, odkładania się szczawianu wapnia, nefropatii cewkowo-śródmiąższowej i ostrej niewydolności nerek. Przedawkowanie witaminy C u osób z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej (>3 g/dobę u dzieci i >15 g/dobę u dorosłych) może prowadzić do hemolizy erytrocytów.”>7}

Leczenie przedawkowania

Leczenie ciężkiego zatrucia produktem Aspirin C jest uzależnione od przyjętej dawki, stadium zatrucia i objawów klinicznych. Należy zastosować standardowe techniki postępowania w przypadku zatrucia.⁸

Podstawowe działania, które należy podjąć w przypadku przedawkowania obejmują:

1. Zwiększenie wydalania substancji czynnej
2. Przywrócenie równowagi elektrolitowej
3. Normalizację równowagi kwasowo-zasadowej

W przypadku pojawienia się objawów przedawkowania witaminy C, produkt należy natychmiast odstawić i skonsultować się z przedstawicielem służby zdrowia.⁹

Tabela objawów przedawkowania i postępowania

Należy pamiętać, że w przypadku przedawkowania Aspirin C kluczowe jest szybkie wdrożenie odpowiedniego postępowania medycznego. Objawy mogą różnić się w zależności od wieku pacjenta, dawki i czasu ekspozycji na lek.¹⁰