Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Aropilo SR 4 mg

Dane przedkliniczne ropinirolu, substancji czynnej preparatu Aropilo SR, wskazują na akceptowalny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu klinicznym. W badaniach toksykologicznych u szczurów i królików zaobserwowano dawkozależne efekty reprodukcyjne, takie jak zmniejszenie masy ciała płodów (60 mg/kg m.c./dobę, około 2× AUC MRHD), zwiększone obumieranie płodów (90 mg/kg m.c./dobę, około 3× AUC MRHD) oraz wady wrodzone palców (150 mg/kg m.c./dobę, około 5× AUC MRHD). Nie stwierdzono działania teratogennego przy dawce 120 mg/kg m.c./dobę u szczurów (około 4× AUC MRHD) ani wpływu na organogenezę u królików przy dawce 20 mg/kg (9,5× Cmax MRHD). Interesująco, ko-terapia ropinirolem (10 mg/kg, 4,8× Cmax MRHD) i L-dopą u królików zwiększała częstość i ciężkość wad wrodzonych palców w porównaniu do monoterapii L-dopą. Toksyczność ropinirolu wiąże się z jego działaniem na receptory dopaminergiczne, manifestując się m.in. hipoprolaktynemią, obniżeniem ciśnienia tętniczego, zwolnieniem czynności serca oraz objawami neurologicznymi i obwodowymi (np. opadanie powiek, ślinienie się).

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania ropinirolu

Dane przedkliniczne dotyczące ropinirolu, substancji czynnej preparatu Aropilo SR, obejmują szereg badań z zakresu toksykologii, genotoksyczności, potencjału rakotwórczego oraz wpływu na rozrodczość. Wyniki tych badań dostarczają istotnych informacji dotyczących bezpieczeństwa stosowania leku u pacjentów z chorobą Parkinsona.1

Wpływ na rozrodczość i rozwój płodu

W badaniach nad płodnością u samic szczurów zaobserwowano, że ropinirol wpływa na implantację zarodka poprzez zmniejszenie stężenia prolaktyny. Należy jednak podkreślić, że u ludzi prolaktyna nie jest niezbędna do procesu zagnieżdżenia zarodka, co stanowi istotną różnicę gatunkową.2

Podawanie ropinirolu ciężarnym samicom szczurów w dawkach toksycznych dla matki skutkowało następującymi efektami w zależności od dawki:3

  • Dawka 60 mg/kg masy ciała na dobę – zmniejszenie masy ciała płodów (przy ekspozycji około 2-krotnie większej od największej wartości AUC podczas stosowania maksymalnej zalecanej dawki dla człowieka – MRHD)
  • Dawka 90 mg/kg masy ciała na dobę – zwiększenie obumierania płodów (ekspozycja około 3-krotnie większa od największej wartości AUC podczas stosowania MRHD)
  • Dawka 150 mg/kg masy ciała na dobęwady wrodzone palców (ekspozycja około 5-krotnie większa od największej wartości AUC podczas stosowania MRHD)

Nie stwierdzono działania teratogennego u szczurów przy stosowaniu dawki 120 mg/kg masy ciała na dobę (ekspozycja około 4-krotnie większa od największej wartości AUC podczas stosowania MRHD). Również nie zaobserwowano wpływu na organogenezę u królików podczas podawania samego ropinirolu w dawce 20 mg/kg (9,5-krotność średniego Cmax u ludzi podczas stosowania MRHD).4

Interesujące jest, że stosowanie ropinirolu w dawce 10 mg/kg (4,8-krotność średniego Cmax u ludzi podczas stosowania MRHD) w połączeniu z doustnie podawaną L-dopą powodowało częstsze występowanie i większą ciężkość wad wrodzonych palców u królików niż obserwowano w przypadku monoterapii L-dopą.5

Profil toksyczności ropinirolu

Toksyczność ropinirolu jest bezpośrednio związana z jego mechanizmem działania farmakologicznego. W badaniach przedklinicznych obserwowano następujące efekty:6

Szczególnym odkryciem w badaniach długoterminowych była degeneracja siatkówki obserwowana wyłącznie u szczurów albinosów otrzymujących największe dawki ropinirolu (50 mg/kg masy ciała na dobę). Zmiana ta jest prawdopodobnie związana ze zwiększoną ekspozycją na światło u tych zwierząt i nie była obserwowana u innych gatunków.7

Potencjał genotoksyczny i rakotwórczy

Standardowe badania genotoksyczności przeprowadzone zarówno in vitro, jak i in vivo nie wykazały potencjału genotoksycznego ropinirolu.8

Dwuletnie badania na myszach i szczurach, w których stosowano ropinirol w dawkach do 50 mg/kg masy ciała na dobę, nie wykazały działania rakotwórczego u myszy. U szczurów jedynymi zmianami związanymi z podawaniem ropinirolu były:9

  • Rozrost komórek Leydiga w jądrach
  • Gruczolak jądra

Obie te zmiany zostały wywołane przez hipoprolaktynemię związaną z działaniem ropinirolu i są uważane za zjawisko specyficzne gatunkowo. Nie stanowią one zagrożenia w kontekście klinicznego zastosowania ropinirolu u ludzi.10

Farmakologia bezpieczeństwa – wpływ na przewodnictwo sercowe

Badania in vitro wykazały, że ropinirol hamuje prądy jonowe uwarunkowane kanałem hERG (human Ether-à-go-go-Related Gene), co teoretycznie mogłoby prowadzić do wydłużenia odstępu QT. Jednak wartość IC50 (stężenie powodujące 50% hamowanie) jest 5-krotnie większa od maksymalnego oczekiwanego stężenia w osoczu u pacjentów przyjmujących największą zalecaną dawkę (24 mg na dobę), co sugeruje znaczny margines bezpieczeństwa przy stosowaniu klinicznym.11

Dane toksykologiczne i dawki w badaniach przedklinicznych

Rodzaj badania Gatunek Dawka ropinirolu Obserwowane efekty Stosunek do ekspozycji u ludzi (MRHD)
Toksyczność reprodukcyjna Szczury 60 mg/kg m.c./dobę Zmniejszenie masy ciała płodów Około 2× AUC MRHD
Toksyczność reprodukcyjna Szczury 90 mg/kg m.c./dobę Zwiększone obumieranie płodów Około 3× AUC MRHD
Toksyczność reprodukcyjna Szczury 150 mg/kg m.c./dobę Wady wrodzone palców Około 5× AUC MRHD
Toksyczność reprodukcyjna Szczury 120 mg/kg m.c./dobę Brak działania teratogennego Około 4× AUC MRHD
Toksyczność reprodukcyjna Króliki 20 mg/kg Brak wpływu na organogenezę 9,5× Cmax MRHD
Toksyczność reprodukcyjna (+ L-dopa) Króliki 10 mg/kg Zwiększone wady wrodzone palców 4,8× Cmax MRHD
Toksyczność długoterminowa Szczury albinosy 50 mg/kg m.c./dobę Degeneracja siatkówki Brak danych
Rakotwórczość Myszy i szczury Do 50 mg/kg m.c./dobę Brak działania rakotwórczego u myszy; u szczurów: rozrost komórek Leydiga i gruczolak jądra Brak danych

Przedstawione dane przedkliniczne wskazują na akceptowalny profil bezpieczeństwa ropinirolu przy stosowaniu w zalecanych dawkach klinicznych. Obserwowane w badaniach na zwierzętach działania niepożądane występowały przy ekspozycjach znacznie przekraczających maksymalną ekspozycję u ludzi lub były związane z mechanizmami specyficznymi gatunkowo.12

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl