Mięśniaki macicy
Rokowania, prognozy i postęp choroby

Rokowanie w przypadku mięśniaków macicy (leiomyoma uteri) jest generalnie dobre, jednak precyzyjna ocena przebiegu choroby wymaga uwzględnienia wielu czynników ryzyka, zwłaszcza u kobiet po menopauzie. Opracowano modele predykcyjne i nomogramy, które uwzględniają takie parametry jak postępujący wzrost guzów po menopauzie, średnica największego mięśniaka, stężenie antygenu rakowo-zarodkowego 125 (CEA 125), stosunek neutrofilów do limfocytów oraz stężenie jonów fosforanowych w surowicy. Model ten wykazał dobrą wydajność diagnostyczną z AUC = 0,724 i został zwalidowany metodą bootstrap, przewyższając wcześniejsze modele kliniczne w identyfikacji nietypowych postaci mięśniaków lub mięsaków gładkokomórkowych (leiomyosarcoma). System Myomscore umożliwia skuteczną stratyfikację ryzyka, identyfikując 4,4% pacjentek jako wysokiego ryzyka, wśród których częstość zmian złośliwych wynosiła 12,5%, co pozwala na optymalizację decyzji chirurgicznych bez konieczności stosowania specjalistycznych narzędzi.

  1. Rokowanie w mięśniakach macicy (Uterine fibroids Prognosis)
    1. Nomogramy predykcyjne w ocenie ryzyka nietypowych postaci mięśniaków
    2. Myomscore – nowy standard diagnostyczny w ocenie mięśniaków macicy
    3. Modele radiomiczne w prognozowaniu skuteczności ablacji mięśniaków macicy
    4. Znaczenie kliniczne modeli predykcyjnych w rokowaniu mięśniaków macicy
    5. Kolejne rozdziały

Rokowanie w mięśniakach macicy (Uterine fibroids Prognosis)

Rokowanie w przypadku mięśniaków macicy (łac. leiomyoma uteri) jest zazwyczaj dobre, a ocena przewidywanego przebiegu choroby oraz wyników leczenia wymaga uwzględnienia wielu czynników. Właściwa prognoza ma kluczowe znaczenie w procesie podejmowania decyzji terapeutycznych i planowaniu dalszego postępowania z pacjentką. W ostatnich latach opracowano szereg metod i narzędzi umożliwiających bardziej precyzyjną ocenę rokowania w tej jednostce chorobowej.12

Nomogramy predykcyjne w ocenie ryzyka nietypowych postaci mięśniaków

Opracowane zostały modele predykcyjne i nomogramy pozwalające na identyfikację pacjentek ze szczególnym ryzykiem wystąpienia nietypowych postaci patologicznych mięśniaków macicy lub mięsaków gładkokomórkowych (leiomyosarcoma), zwłaszcza u kobiet po menopauzie. W modelach tych uwzględniono szereg niezależnych czynników ryzyka:1

  • Postępujący wzrost guzów po menopauzie – trend wzrostowy po zakończeniu cykli miesiączkowych stanowi istotny czynnik alarmowy
  • Średnica największego mięśniaka – wielkość zmiany koreluje z ryzykiem patologii
  • Stężenie antygenu rakowo-zarodkowego 125 (CEA 125) w surowicy
  • Stosunek neutrofilów do limfocytów w surowicy krwi
  • Stężenie jonów fosforanowych w surowicy

1

Opracowany nomogram wykazał korzystną wydajność diagnostyczną (AUC = 0,724) i został poddany wewnętrznej walidacji z wykorzystaniem metody próbkowania bootstrap. Model predykcyjny wykazał zwiększoną skuteczność w kontekście klinicznym, co potwierdzono wynikami analizy decyzyjnej (DCA). W porównaniu z wcześniejszymi modelami opartymi na doświadczeniu klinicznym, opracowany model predykcyjny wykazał znaczące zalety w prognozowaniu występowania nietypowych postaci patologicznych mięśniaków macicy lub mięsaków gładkokomórkowych.1

Myomscore – nowy standard diagnostyczny w ocenie mięśniaków macicy

Myomscore to narzędzie opracowane w celu stratyfikacji ryzyka w przypadku mięśniaków macicy. Wyniki badań pokazują, że prawdopodobieństwo znalezienia niezłośliwego guza mezenchymalnego macicy w całej badanej grupie wynosiło 0,525%. Tylko 4,4% wszystkich pacjentek zostało zakwalifikowanych do grupy wysokiego ryzyka.2

Częstość występowania zmian złośliwych w grupie wysokiego ryzyka wynosiła 12,5% według szacunków Myomscore. Analiza wykazała statystycznie istotny punkt odcięcia dla Myomscore, co potwierdziło założenia przyjęte w metodzie. System punktacji definiuje różne grupy ryzyka pacjentek, które mogą odnieść korzyści z optymalnych i bezpiecznych procedur chirurgicznych.2

Do zalet systemu Myomscore należą:2

  • Nie wymaga specjalnych narzędzi ani umiejętności
  • Nie generuje dodatkowych kosztów
  • Stanowi podstawę do dyskusji podczas konsultacji z pacjentką
  • Jest użytecznym narzędziem, które może być stosowane przez każdego ginekologa w procesie podejmowania decyzji

2

Pewnym ograniczeniem metody jest fakt, że podczas przedoperacyjnego doradztwa informujemy wszystkie pacjentki z objawowymi mięśniakami o potencjalnym wystąpieniu złośliwości, narażając pacjentki z grupy niskiego ryzyka na niepotrzebny stres.2

Modele radiomiczne w prognozowaniu skuteczności ablacji mięśniaków macicy

Dokładna przedoperacyjna ocena skuteczności ablacji mięśniaków macicy za pomocą zogniskowanej ultradźwięków wysokiej intensywności (HIFU) jest niezbędna dla osiągnięcia dobrych wyników leczenia. Opracowano modele radiomiczne do przewidywania rokowania mięśniaków macicy leczonych metodą HIFU oraz wyjaśnienia wewnętrznego procesu predykcyjnego modelu z wykorzystaniem wyjaśnień addytywnych Shapleya (SHAP).3

Modele skonstruowane przy użyciu algorytmu LightGBM wykazały najlepszą wydajność, a wartości AUC dla modeli T2WI i CE-T1WI wynosiły odpowiednio 87,2 (95% CI=87,1-87,5) i 84,8 (95% CI=84,6-85,7). Multiparametryczne modele radiomiczne wykazały swoją solidność w przewidywaniu rokowania po leczeniu HIFU.3

Interpretowalne modele radiomiczne mogą pomóc klinicystom w skutecznym przewidywaniu rokowania leczenia mięśniaków macicy metodą HIFU. Zastosowanie techniki SHAP pozwala na wizualne wyjaśnienie procesu predykcji modeli radiomicznych, co pomaga lekarzom i pacjentom zrozumieć wewnętrzny proces przewidywania i zwiększa wiarygodność modeli radiomicznych.34

Opracowany radiomiczny model predykcyjny, wykorzystujący wybrane cechy z sekwencji T2WI i CE-T1WI, może oferować nowe podejście wspomagające kliniczną ocenę rokowania ablacji mięśniaków macicy metodą HIFU.4

Znaczenie kliniczne modeli predykcyjnych w rokowaniu mięśniaków macicy

Wdrożenie zaawansowanych modeli predykcyjnych do praktyki klinicznej stanowi istotny postęp w indywidualizacji podejścia terapeutycznego do pacjentek z mięśniakami macicy. Nomogramy pozwalają na wczesną identyfikację przypadków wymagających szczególnej uwagi klinicznej i potencjalnie bardziej agresywnego postępowania. Jest to szczególnie istotne w przypadku kobiet po menopauzie, gdzie ryzyko nietypowych postaci mięśniaków lub zmian złośliwych jest większe.1

System Myomscore umożliwia stratyfikację ryzyka i optymalizację podejścia chirurgicznego, minimalizując niepotrzebne zabiegi i koncentrując uwagę na pacjentkach z grupy wysokiego ryzyka. Z kolei modele radiomiczne pozwalają na bardziej precyzyjną ocenę potencjalnej skuteczności leczenia metodą HIFU, co umożliwia lepszy dobór pacjentek do tej metody terapii.23

Interpretowalne modele predykcyjne nie tylko wspomagają proces decyzyjny lekarza, ale również umożliwiają lepszą komunikację z pacjentką, prezentując w sposób przystępny podstawy podejmowanych decyzji terapeutycznych i przewidywane rokowanie.4

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl

Materiały źródłowe

  • #1 Nomogram to predict the risk of special uterine leiomyoma | RMHP
    https://www.dovepress.com/development-and-validation-of-a-nomogram-to-predict-the-risk-of-specia-peer-reviewed-fulltext-article-RMHP
    The increasing trend after menopause, the diameter of the largest uterine fibroid, serum carcinoembryonic antigen 125 concentration, Serum neutrophil to lymphocyte ratio, and Serum phosphorus ion concentration were independent risk factors for special uterine leiomyoma pathological types or leiomyosarcoma in postmenopausal patients. […] We have developed a prediction nomogram for special uterine leiomyoma pathological types or leiomyosarcoma in postmenopausal patients. This nomogram could serve as an important warning signal and evaluation method for special uterine leiomyoma pathological types or leiomyosarcoma in postmenopausal patients. […] The nomogram exhibited favorable diagnostic performance (AUC = 0.724) and underwent internal validation using the bootstrap sampling method. Additionally, the predictive model demonstrated enhanced performance in a clinical context, as evidenced by the results of DCA. Notably, in comparison to the previous clinical experience model in terms of AUC and DCA, the constructed prediction model displayed significant advantages in predicting the outcomes of special uterine leiomyoma pathological types or leiomyosarcoma.
  • #2 An evaluation of a Myomscore in the preoperative assessment of uterus myomatosus: a new diagnostic standard? The experience at the Mathilden Hospital in Herford, Germany | Gynecological Surgery | Full Text
    https://gynecolsurg.springeropen.com/articles/10.1186/s10397-020-01074-3
    Probability of finding a non-benign mesenchymal uterine tumor in the whole study group was 0.525%. Only 4.4% of all patients were included in the high-risk group. […] The risk incidence of malignancy in the high-risk group was 12.5%. This was the result of Myomscore estimation. […] Our analysis showed a statistically significant cutoff point for Myomscore, which confirmed the assumptions made in the method. […] The weakness of the score is that in preoperative counseling, we inform all the patients with symptomatic fibroids about potential occurrence of malignancy, exposing low-risk patients to unnecessary stress. […] The scoring application does not require any special instrument or skills. It does not generate any additional costs and offers a basis for discussion during patient consultation. […] Myomscore defines different risk groups of patients who could benefit from optimal and safe surgical procedures. […] Myomscore is a feasible and helpful tool, which can be used by every gynecologist in decision-making process.
  • #3 An interpretable MRI-based radiomics model predicting the prognosis of high-intensity focused ultrasound ablation of uterine fibroids | Insights into Imaging | Full Text
    https://insightsimaging.springeropen.com/articles/10.1186/s13244-023-01445-2
    Accurate preoperative assessment of the efficacy of high-intensity focused ultrasound (HIFU) ablation for uterine fibroids is essential for good treatment results. […] The aim of this study was to develop robust radiomics models for predicting the prognosis of HIFU-treated uterine fibroids and to explain the internal predictive process of the model using Shapley additive explanations (SHAP). […] The models constructed using LightGBM had the best performance, and the AUCs of the T2WI and CE-T1WI models were 87.2 (95% CI=87.187.5) and 84.8 (95% CI=84.685.7), respectively. […] Multiparametric radiomic models have shown their robustness in predicting HIFU prognosis. […] An interpretable radiomics model can help clinicians to effectively predict the prognosis of HIFU treatment for uterine fibroids.
  • #4 An interpretable MRI-based radiomics model predicting the prognosis of high-intensity focused ultrasound ablation of uterine fibroids | Insights into Imaging | Full Text
    https://insightsimaging.springeropen.com/articles/10.1186/s13244-023-01445-2
    The application of SHAP can be used to visually explain the prediction process of radiomics models. […] The developed radiomics predictive model, using selected features from T2WI and CE-T1WI sequences, could offer a novel approach to aid clinical assessment of the prognosis of HIFU ablation for uterine fibroids. […] The SHAP technique can be used to help physicians and patients understand the internal prediction process and increase the credibility of the radiomic models.

Zobacz więcej

model predykcyjny leiomyosarcoma menopauza stratyfikacja ryzyka SHAP zmiana złośliwa stosunek neutrofilów do limfocytów nomogram model radiomiczny algorytm LightGBM mięsak gładkokomórkowy sekwencja T2WI mięśniak macicy ultradźwięki wysokiej intensywności HIFU leiomyoma uteri