selektywność PDE5
Selektywność PDE5 (fosfodiesterazy typu 5) to termin określający zdolność substancji do hamowania enzymu PDE5 z większą preferencją niż inne typy fosfodiesteraz. Jest to kluczowa właściwość inhibitorów PDE5, takich jak sildenafil, tadalafil czy wardenafil, stosowanych w leczeniu zaburzeń erekcji oraz nadciśnienia płucnego.
Wysoka selektywność wobec PDE5 pozwala na osiągnięcie pożądanego efektu terapeutycznego przy jednoczesnym zminimalizowaniu działań niepożądanych związanych z hamowaniem innych izoenzymów PDE. Na przykład, niska selektywność wobec PDE6 (obecnej w siatkówce oka) może powodować zaburzenia widzenia, a wobec PDE1 (obecnej w naczyniach krwionośnych) – nadmierny spadek ciśnienia tętniczego.
Różne inhibitory PDE5 charakteryzują się odmiennym profilem selektywności. Tadalafil wykazuje ponad 700-krotnie większą selektywność wobec PDE5 niż PDE6, podczas gdy sildenafil tylko 10-krotnie większą. Ta różnica w selektywności przekłada się na odmienny profil działań niepożądanych poszczególnych leków z tej grupy, co ma znaczenie przy indywidualizacji terapii.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Quator 20 mg
Tadalafil, będący silnym i selektywnym inhibitorem fosfodiesterazy typu 5 (PDE5), wykazuje wielokierunkowe działanie terapeutyczne w leczeniu zaburzeń erekcji, łagodnego rozrostu gruczołu krokowego (BPH) oraz tętniczego nadciśnienia płucnego (PAH). W zaburzeniach erekcji mechanizm polega na zwiększeniu stężenia cGMP w ciałach jamistych prącia, co prowadzi do relaksacji mięśni gładkich i poprawy ukrwienia, skutkując erekcją utrzymującą się do 36 godzin po podaniu, z efektem pojawiającym się już po 16 minutach. W badaniach klinicznych u 1054 pacjentów wykazano poprawę erekcji u 81% leczonych (w porównaniu do 35% placebo), z dawkami od 2 do 100 mg. W terapii BPH tadalafil w dawce 5 mg znacząco obniżał objawy według skali IPSS (poprawa od -4,8 do -6,3 vs placebo -2,2 do -4,2) już po pierwszym tygodniu leczenia, wykazując porównywalną skuteczność do tamsulozyny 0,4 mg. W PAH, w badaniu z 405 pacjentami, tadalafil 40 mg istotnie poprawił dystans w teście 6-minutowego marszu (6MWD) o medianę 26 metrów (p=0,0004), z korzyściami widocznymi od 8. tygodnia terapii, oraz korzystnie wpływał na parametry hemodynamiczne (wzrost pojemności minutowej serca o 0,6 l/min, spadek ciśnienia w tętnicy płucnej o 4,3 mmHg i oporu naczyniowego o 209 dyn·s/cm5). Wskaźnik przeżycia po roku leczenia wyniósł 96,4%, a poprawa jakości życia była potwierdzona w skalach SF-36 i EuroQol.
bozentan, ciała jamiste, cykliczny guanozynomonofosforan, dystrofia mięśniowa Duchenne’a, idiopatyczne tętnicze nadciśnienie płucne, inhibitor fosfodiesterazy typu 5, kolagenowe schorzenie naczyń, kortykosteroid, kurczliwość mięśnia sercowego, łagodny rozrost gruczołu krokowego, lek przeciwzakrzepowy, parametry hemodynamiczne, pojemność minutowa serca, selektywność PDE5, skala IPSS, tamsuolozyna, test 6-minutowego marszu, tętnicze nadciśnienie płucne, tlenek azotu, zaburzenia erekcji - Leksykon substancji czynnych
Tadalafil – Właściwości farmakodynamiczne
Tadalafil jest selektywnym, odwracalnym inhibitorem PDE5, co prowadzi do zwiększenia stężenia cGMP w ciałach jamistych i indukcji erekcji wyłącznie w obecności stymulacji seksualnej. Wykazuje ponad 10 000-krotną selektywność wobec PDE5 w porównaniu z innymi izoenzymami fosfodiesterazy, w tym PDE1, PDE2, PDE3, PDE4 oraz PDE7-10, a także około 700-krotnie większe powinowactwo niż do PDE6, co przekłada się na korzystny profil bezpieczeństwa, zwłaszcza w aspekcie układu sercowo-naczyniowego i narządu wzroku. Badania kliniczne u zdrowych ochotników wykazały brak istotnych klinicznie zmian w ciśnieniu tętniczym (maksymalne zmniejszenie ciśnienia skurczowego i rozkurczowego w pozycji leżącej odpowiednio o 1,6/0,8 mm Hg, a w pozycji stojącej o 0,2/4,6 mm Hg) oraz brak wpływu na częstość akcji serca i funkcje wzrokowe, w tym rozróżnianie kolorów.
cGMP, ciała jamiste, ciśnienie tętnicze, dystrofia mięśniowa Duchenne’a, Europejska Agencja Leków, funkcje wzrokowe, hormon folikulotropowy, inhibitor PDE5, kortykosteroidy, kwestionariusz IIEF, łagodny rozrost gruczołu krokowego, mięśnie gładkie, morfologia plemników, PDE6, rozróżnianie kolorów, selektywność PDE5, skala IPSS, spermatogeneza, stężenie plemników, stymulacja seksualna, test 6-minutowego marszu, Test Farnswortha-Munsella, uszkodzenie rdzenia kręgowego, zaburzenia erekcji, zdrowi ochotnicy