glukuronizacja
Glukuronizacja jest jednym z głównych procesów metabolicznych drugiej fazy detoksykacji, w którym substancje endogenne lub ksenobiotyki (leki, toksyny) łączą się z kwasem glukuronowym. Reakcja ta jest katalizowana przez enzymy z rodziny UDP-glukuronylotransferaz (UGT), które przekształcają związki lipofilne w bardziej hydrofilne pochodne, ułatwiając ich wydalanie z organizmu.
Proces glukuronizacji odgrywa kluczową rolę w metabolizmie wielu leków, w tym niesteroidowych leków przeciwzapalnych, opioidów, paracetamolu czy morfiny. Glukuronizacji ulegają również endogenne substancje, takie jak bilirubina, hormony steroidowe czy kwasy żółciowe. Zaburzenia w tym procesie mogą prowadzić do różnych stanów patologicznych, jak np. zespół Gilberta (hiperbilirubinemia niesprzężona).
W praktyce klinicznej wiedza o glukuronizacji jest istotna przy przewidywaniu interakcji lekowych, gdyż leki konkurujące o te same enzymy UGT mogą wzajemnie zaburzać swój metabolizm. Ponadto występują istotne różnice międzyosobnicze w aktywności enzymów UGT, co wpływa na indywidualną odpowiedź pacjentów na terapię i może wymagać dostosowania dawkowania leków.
Powiązane wpisy
-
Leksykon leków
Atomoksetyna, substancja czynna leku Auroxetyn, charakteryzuje się szybkim i niemal całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym, z biodostępnością bezwzględną w zakresie 63-94% oraz osiąganiem maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) po 1-2 godzinach. Lek wykazuje wysoki stopień wiązania z białkami osocza (98%, głównie albumina) oraz jest metabolizowany głównie przez enzym CYP2D6, co implikuje istotne różnice farmakokinetyczne u osób intensywnie i wolno metabolizujących (odpowiednio okres półtrwania 3,6 h vs 21 h, AUC ~10-krotnie wyższe u wolno metabolizujących). Głównym metabolitem jest 4-hydroksyatomoksetyna, wykazująca aktywność farmakologiczną porównywalną do leku macierzystego. Farmakokinetyka atomoksetyny jest liniowa w badanym zakresie dawek, co ułatwia dostosowanie terapii. U pacjentów z umiarkowanym i ciężkim zaburzeniem czynności wątroby obserwuje się istotne zwiększenie ekspozycji na lek (AUC wzrasta 2- do 4-krotnie), co wymaga modyfikacji dawkowania, natomiast u chorych z krańcową niewydolnością nerek nie jest konieczne dostosowanie dawki pomimo wzrostu Cmax o 7% i AUC o około 65%.
4-hydroksyatomoksetyna, AUC, biodostępność bezwzględna, biorównoważność, ciężkie zaburzenie wątroby, cytochrom P450 2D6, ekspozycja na substancję czynną, farmakokinetyka atomoksetyny, glukuronizacja, intensywny metabolizm, klasyfikacja Child-Pugh, klirens atomoksetyny, krańcowa niewydolność nerek, metabolizm pierwszego przejścia, O-glukuronian, odstęp QT, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny CYP2D6, profil bezpieczeństwa, stężenie w osoczu, stężenie w stanie stacjonarnym, wiązanie z białkami osocza, wolny metabolizm, wydłużenie QTc, zaburzenie czynności wątroby