nawrót drożdżakowego zakażenia błon śluzowych przełyku
Wskazanie

Nawrót drożdżakowego zakażenia błon śluzowych przełyku, określany jako kandydoza przełyku nawrotowa, to stan charakteryzujący się ponownym wystąpieniem grzybiczego zakażenia przełyku spowodowanego przez drożdżaki z rodzaju Candida, najczęściej Candida albicans. Stan ten często występuje u pacjentów z osłabioną odpornością, zwłaszcza u osób z HIV/AIDS, chorych na nowotwory, przyjmujących leki immunosupresyjne, a także u pacjentów z cukrzycą czy po długotrwałej antybiotykoterapii.

Nawracająca kandydoza przełyku objawia się bólem lub dyskomfortem podczas przełykania (dysfagia), bólem zamostkowym, uczuciem palenia w przełyku oraz czasem białawymi nalotami w jamie ustnej. Rozpoznanie opiera się na obrazie klinicznym, endoskopii górnego odcinka przewodu pokarmowego z pobraniem wymazów do badań mykologicznych oraz odpowiedzi na empiryczne leczenie przeciwgrzybicze.

W leczeniu nawrotów kandydozy przełyku stosuje się leki przeciwgrzybicze, zarówno miejscowo, jak i ogólnoustrojowo. W Polsce dostępne są preparaty zawierające flukonazol (Diflucan, Fluconazole, Flumycon), itrakonazol (Orungal, Itrax), posakonazol (Noxafil, Posconazole), worykonazol (Vfend, Voriconazole) oraz echinokandyny, takie jak kaspofungina (Cancidas) czy anidulafungina (Ecalta), stosowane w przypadkach oporności na azole.

Największym wyzwaniem w leczeniu nawracającej kandydozy przełyku jest rosnąca oporność szczepów Candida na standardowo stosowane leki przeciwgrzybicze, zwłaszcza na flukonazol. Dodatkową trudnością jest konieczność identyfikacji i leczenia chorób podstawowych osłabiających odporność, które predysponują do nawrotów. U pacjentów z HIV kluczowe znaczenie ma utrzymanie odpowiedniej liczby limfocytów CD4 poprzez skuteczną terapię antyretrowirusową.

W przypadkach częstych nawrotów może być konieczne wdrożenie przewlekłego leczenia profilaktycznego niskimi dawkami leków przeciwgrzybiczych, co z kolei niesie ryzyko rozwoju szczepów opornych. Istotnym elementem terapii jest także edukacja pacjenta w zakresie modyfikacji czynników ryzyka, takich jak kontrola glikemii u diabetyków czy ograniczenie stosowania antybiotyków o szerokim spektrum działania.