Wskazania do stosowania
Ziele dziurawca

Ziele dziurawca (Hypericum perforatum L.) jest stosowane w różnych formach farmaceutycznych, głównie w leczeniu łagodnych zaburzeń depresyjnych, stanów wyczerpania nerwowego oraz dolegliwości trawiennych. Preparaty takie jak Depremin 612 mg i Hyperis zawierają 612 mg wyciągu (DER 3-6:1) z określoną zawartością substancji czynnych: 0,6-1,8 mg hiperycyn, 36,72-91,80 mg flawonoidów oraz do 36,72 mg hyperforyny, i są wskazane do krótkotrwałego leczenia łagodnych zaburzeń depresyjnych. Intractum Hyperici Phytopharm (5 ml dawki jednorazowej) zawiera 0,05 mg hiperycyn i jest stosowany w przejściowych stanach wyczerpania nerwowego, natomiast Dziurawiec fix (2,0 g ziela w saszetce) jest używany do łagodzenia wyczerpania umysłowego. W dolegliwościach trawiennych stosuje się m.in. Succus Hyperici Phytopharm (sok 1:1) oraz Digestonic, a także preparaty złożone jak Gastrobonisol, Krople Żołądkowe i Krople żołądkowe Amara, które zawierają nalewkę lub wyciąg z dziurawca i są pomocnicze w niestrawności i zaburzeniach wydzielania soków trawiennych.

Wskazania do stosowania ziela dziurawca

Ziele dziurawca (Hypericum perforatum L.) jest substancją czynną o zróżnicowanych wskazaniach terapeutycznych, występującą w wielu preparatach leczniczych. Na podstawie charakterystyk produktów leczniczych zawierających tę substancję można wyodrębnić główne obszary zastosowań klinicznych.12

Leczenie łagodnych zaburzeń depresyjnych

Preparaty zawierające wystandaryzowane wyciągi z ziela dziurawca w postaci tabletek powlekanych (Depremin 612 mg, Hyperis) są wskazane do krótkotrwałego leczenia objawów łagodnych zaburzeń depresyjnych. Każda tabletka tych preparatów zawiera 612 mg wyciągu z ziela dziurawca (DER pierwotny 3-6:1), co odpowiada ściśle określonej zawartości substancji czynnych: 0,6-1,8 mg sumy hiperycyn, 36,72-91,80 mg flawonoidów oraz nie więcej niż 36,72 mg hyperforyny.34

Łagodzenie przejściowych stanów wyczerpania nerwowego

Intractum Hyperici Phytopharm w postaci płynu doustnego jest tradycyjnym produktem leczniczym roślinnym stosowanym w celu łagodzenia przejściowych stanów wyczerpania nerwowego u dorosłych. Preparat zawiera 100 ml etanolowego wyciągu ze świeżego ziela dziurawca (Hyperici herbae recentis intractum 1:1), przy czym zawartość sumy hiperycyn w dawce jednorazowej (5 ml) wynosi 0,05 mg.56

Również Dziurawiec fix w postaci ziół do zaparzania w saszetkach jest tradycyjnym produktem leczniczym roślinnym wskazanym do łagodzenia okresowego wyczerpania umysłowego. Jedna saszetka zawiera 2,0 g ziela dziurawca.78

Wspomaganie w zaburzeniach trawiennych i dolegliwościach żołądkowo-jelitowych

Ziele dziurawca znajduje zastosowanie w preparatach stosowanych przy dolegliwościach trawiennych. Dziurawiec fix jest wskazany w objawowym leczeniu łagodnych dolegliwości żołądkowo-jelitowych (uczucie dyskomfortu).9

Succus Hyperici Phytopharm w postaci płynu doustnego jest tradycyjnie stosowany w niestrawności u dorosłych. Preparat zawiera sok ze świeżego ziela dziurawca (Hyperici herbae recentis succus 1:1).1011

Digestonic w postaci płynu doustnego, zawierający między innymi wyciąg z ziela dziurawca, jest tradycyjnie stosowany w niestrawności.1213

Zastosowanie w preparatach złożonych

Ziele dziurawca jest składnikiem wielu złożonych preparatów roślinnych, gdzie działa synergistycznie z innymi składnikami. W preparacie Gastrobonisol nalewka z ziela dziurawca (10 g/100 g) wchodzi w skład płynu doustnego stosowanego pomocniczo w zaburzeniach trawiennych spowodowanych niedostatecznym wydzielaniem soków trawiennych oraz objawowo w niestrawności.1415

W preparatach Krople Żołądkowe oraz Krople żołądkowe Amara wyciąg z ziela dziurawca stanowi jeden z głównych składników złożonej kompozycji, która jest tradycyjnie stosowana w przypadku braku łaknienia oraz dolegliwościach żołądkowych związanych z niestrawnością i wzdęciami.16171819

Wspomaganie w stanach nadpobudliwości nerwowej i zaburzeniach snu

Nervomix Forte w postaci kapsułek twardych zawiera 35 mg ziela dziurawca w połączeniu z korzeniem kozłka, szyszkami chmielu i liściem melisy. Preparat jest tradycyjnie stosowany w przejściowych stanach nadpobudliwości nerwowej oraz zaburzeniach zasypiania.2021

Neurapas w postaci tabletek powlekanych zawiera 60 mg wyciągu z ziela dziurawca w połączeniu z 32 mg wyciągu z ziela męczennicy i 28 mg wyciągu z korzenia kozłka. Jest to tradycyjny produkt leczniczy roślinny stosowany w przejściowych, łagodnych zaburzeniach nastroju oraz trudnościach w zasypianiu na tle nerwowym.2223

Kryteria doboru preparatów ziela dziurawca dla pacjentów

Zalecenia w zależności od typu dolegliwości

Przy doborze preparatu zawierającego ziele dziurawca należy kierować się głównie rodzajem dolegliwości pacjenta oraz dostępną formą leku:242526

  • W łagodnych zaburzeniach depresyjnych należy polecić pacjentowi preparaty Depremin 612 mg lub Hyperis w postaci tabletek powlekanych, zawierające wystandaryzowane wyciągi z ziela dziurawca.
  • W przejściowych stanach wyczerpania nerwowego – Intractum Hyperici Phytopharm lub Dziurawiec fix.
  • W dolegliwościach trawiennych i zaburzeniach żołądkowo-jelitowych – Digestonic, Succus Hyperici Phytopharm, Dziurawiec fix, Gastrobonisol, Krople Żołądkowe lub Krople żołądkowe Amara.
  • W zaburzeniach nastroju i trudnościach z zasypianiem – Neurapas lub Nervomix Forte.

272829303132333435

Dobór preparatów w zależności od dawki i formy podania

Pacjentom można polecić różne formy preparatów zawierających ziele dziurawca w zależności od preferencji i wygody stosowania:3637

  • Tabletki powlekane (Depremin 612 mg, Hyperis, Neurapas) – wygodne w stosowaniu, zawierające standaryzowaną dawkę substancji czynnych.
  • Kapsułki twarde (Nervomix Forte) – zawierające 35 mg ziela dziurawca w połączeniu z innymi składnikami roślinnymi.
  • Zioła do zaparzania w saszetkach (Dziurawiec fix) – tradycyjna forma podania, zawierająca 2,0 g ziela dziurawca w jednej saszetce.
  • Krople/płyny doustne (Intractum Hyperici Phytopharm, Succus Hyperici Phytopharm, Digestonic, Gastrobonisol, Krople Żołądkowe, Krople żołądkowe Amara) – forma pozwalająca na elastyczne dostosowanie dawki.

383940414243

Dobór preparatów w zależności od złożoności preparatu

Można rozróżnić dwa rodzaje preparatów zawierających ziele dziurawca:4445

  • Preparaty jednoskładnikowe – zawierające wyłącznie ziele dziurawca lub jego wyciąg (Depremin 612 mg, Hyperis, Dziurawiec fix, Intractum Hyperici Phytopharm, Succus Hyperici Phytopharm).
  • Preparaty złożone – zawierające ziele dziurawca w połączeniu z innymi ziołami o działaniu uzupełniającym (Neurapas, Nervomix Forte, Digestonic, Gastrobonisol, Krople Żołądkowe, Krople żołądkowe Amara).

464748495051

W przypadku preparatów jednoskładnikowych substancja czynna jest dostępna w wyższych dawkach i jest odpowiednia dla pacjentów wymagających leczenia konkretnych dolegliwości związanych z działaniem ziela dziurawca. Natomiast preparaty złożone dzięki synergistycznemu działaniu składników mogą być stosowane w leczeniu objawów o bardziej złożonym charakterze.

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl