Przedawkowanie
Rywastygmina

Przedawkowanie rywastygminy prowadzi do objawów cholinergicznych, które dzielą się na muskarynowe i nikotynowe, zależnie od stopnia zatrucia. Objawy muskarynowe, typowe dla umiarkowanego zatrucia, obejmują m.in. zwężenie źrenic, bradykardię, skurcz oskrzeli, nadmierne pocenie się, nudności, wymioty, biegunkę oraz mimowolne oddawanie moczu i stolca. W cięższych przypadkach pojawiają się objawy nikotynowe, takie jak osłabienie mięśni, drgania pęczkowe, drgawki oraz zatrzymanie oddychania, które może prowadzić do zgonu. Dodatkowo, po wprowadzeniu rywastygminy do obrotu zgłaszano objawy takie jak zawroty głowy, bóle głowy, senność, stany splątania, nadciśnienie tętnicze i omamy. Przedawkowanie może wynikać także z nieprawidłowego stosowania systemów transdermalnych, np. aplikacji kilku plastrów jednocześnie.

Przedawkowanie substancji. Szczegółowo opisz niebezpieczeństwa związane z przedawkowaniem.

Przedawkowanie rywastygminy może prowadzić do szeregu objawów cholinergicznych, których nasilenie zależy od przyjętej dawki. W większości przypadków, zwłaszcza przy łagodnym przedawkowaniu, nie obserwowano żadnych klinicznie istotnych objawów podmiotowych ani przedmiotowych związanych z przypadkowym przedawkowaniem rywastygminy. W takich sytuacjach pacjenci zwykle mogli kontynuować leczenie rywastygminą po upływie 24 godzin od przedawkowania.12

Objawy toksycznego działania cholinergicznego

Zatrucie rywastygminą charakteryzuje się występowaniem objawów toksycznego działania cholinergicznego, które można podzielić na dwie główne grupy: objawy muskarynowe i nikotynowe. Nasilenie objawów jest bezpośrednio związane ze stopniem zatrucia.34

Objawy muskarynowe

Objawy muskarynowe obserwowane są po umiarkowanym zatruciu rywastygminą i obejmują:56

  • Zwężenie źrenic
  • Zaczerwienienie twarzy
  • Zaburzenia trawienia obejmujące ból brzucha, nudności, wymioty i biegunkę
  • Bradykardia (zwolnienie czynności serca)
  • Skurcz oskrzeli i zwiększona ilość wydzieliny oskrzelowej
  • Nadmierne pocenie się
  • Mimowolne oddawanie moczu i/lub stolca
  • Łzawienie
  • Niedociśnienie tętnicze
  • Nadmierne wydzielanie śliny

7

Objawy nikotynowe

W cięższych przypadkach przedawkowania rywastygminy mogą wystąpić działania nikotynowe, które obejmują:89

  • Osłabienie mięśni
  • Drgania pęczkowe mięśni
  • Drgawki
  • Zatrzymanie oddychania mogące prowadzić do zgonu

10

Dodatkowe objawy przedawkowania

Poza typowymi objawami cholinergicznymi, po wprowadzeniu rywastygminy do obrotu zgłaszano również inne objawy przedawkowania, które obejmują:1112

  • Zawroty głowy
  • Drżenia
  • Bóle głowy
  • Senność
  • Stany splątania
  • Nadciśnienie tętnicze
  • Omamy
  • Złe samopoczucie

13

Szczególne przypadki przedawkowania

W przypadku stosowania rywastygminy w postaci systemów transdermalnych (plastrów), odnotowano przypadki przedawkowania wynikające z nieprawidłowego stosowania leku, takie jak zastosowanie kilku plastrów jednocześnie. Takie sytuacje były zgłaszane zarówno w badaniach klinicznych, jak i po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu.1415

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Postępowanie podstawowe

Postępowanie w przypadku przedawkowania rywastygminy zależy od jej postaci farmaceutycznej oraz nasilenia objawów:1617

W przypadku postaci doustnej rywastygminy:

18

W przypadku systemów transdermalnych (plastrów):

  • Ze względu na okres półtrwania rywastygminy w osoczu wynoszący około 3,4 godziny oraz trwające około dziewięciu godzin hamowanie acetylocholinoesterazy, zaleca się natychmiastowe usunięcie wszystkich plastrów i nienaklejanie kolejnych przez następne 24 godziny w przypadku bezobjawowego przedawkowania

19

Postępowanie objawowe

Jeżeli przedawkowaniu towarzyszą nasilone nudności i wymioty, należy rozważyć podanie leków przeciwwymiotnych. W przypadku wystąpienia innych działań niepożądanych, w razie potrzeby należy zastosować leczenie objawowe.2021

Leczenie ciężkiego przedawkowania

W przypadku ciężkiego przedawkowania rywastygminy można zastosować atropinę jako antidotum:2223

  • Jako dawkę początkową zaleca się podanie dożylne 0,03 mg/kg masy ciała siarczanu atropiny
  • Kolejne dawki ustala się na podstawie odpowiedzi klinicznej
  • Nie zaleca się stosowania skopolaminy jako antidotum

24

Tabela objawów przedawkowania rywastygminy

Kategoria objawów Objawy kliniczne Nasilenie/Dawka
Objawy muskarynowe
(umiarkowane zatrucie)
Zwężenie źrenic Obserwowane po umiarkowanym zatruciu, zazwyczaj po przekroczeniu dawki terapeutycznej
Zaczerwienienie twarzy
Ból brzucha, nudności, wymioty, biegunka
Bradykardia
Skurcz oskrzeli
Zwiększona ilość wydzieliny oskrzelowej
Nadmierne pocenie się
Mimowolne oddawanie moczu i/lub stolca
Łzawienie
Niedociśnienie tętnicze i nadmierne wydzielanie śliny
Objawy nikotynowe
(ciężkie zatrucie)
Osłabienie mięśni Występują w cięższych przypadkach przedawkowania, przy znacznie wyższych dawkach
Drgania pęczkowe mięśni
Drgawki
Zatrzymanie oddychania (możliwy zgon)
Dodatkowe objawy
(po wprowadzeniu do obrotu)
Zawroty głowy Obserwowane po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu, dawki nie zostały jednoznacznie określone
Drżenia
Bóle głowy
Senność
Stany splątania
Nadciśnienie tętnicze
Omamy
Złe samopoczucie
Szczególne przypadki przedawkowania Stosowanie kilku plastrów jednocześnie Wynika z niewłaściwego lub błędnego stosowania rywastygminy w postaci systemów transdermalnych
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl