Wskazania do stosowania
Omega-3-kwasów triglicerydy

Wskazania do stosowania omega-3-kwasów triglicerydów

Omega-3-kwasy triglicerydy stanowią istotny składnik preparatów stosowanych w żywieniu pozajelitowym, dostarczając nie tylko energii, ale przede wszystkim niezbędnych kwasów tłuszczowych. W kontekście produktu leczniczego Lipidem (emulsja do infuzji 200 mg/ml), omega-3-kwasy triglicerydy występują w stężeniu 20,0 g na 1000 ml emulsji, co stanowi 10% całkowitej zawartości lipidów w preparacie. ¹

Podstawowe wskazania do stosowania

Podstawowym wskazaniem do stosowania omega-3-kwasów triglicerydów w postaci produktu Lipidem jest dostarczanie energii oraz niezbędnych kwasów tłuszczowych omega-3 (w tym kwasu eikozapentaenowego – EPA i kwasu dokozaheksaenowego – DHA) w ramach kompleksowego żywienia pozajelitowego. Wskazanie to dotyczy sytuacji klinicznych, gdy: ²

• Żywienie doustne jest niemożliwe
• Żywienie dojelitowe jest niewystarczające
• Występują przeciwwskazania do żywienia doustnego lub dojelitowego

³

Szczególne grupy pacjentów

Omega-3-kwasy triglicerydy w preparacie Lipidem mogą być podawane szerokiej grupie pacjentów, obejmującej: ⁴

• Pacjentów dorosłych wymagających żywienia pozajelitowego
• Wcześniaki – noworodki urodzone przedwcześnie, które często wymagają wsparcia żywieniowego ze względu na niedojrzałość przewodu pokarmowego
• Noworodki urodzone o czasie
• Niemowlęta
• Dzieci i młodzież wymagające żywienia pozajelitowego

⁵

Znaczenie kliniczne omega-3-kwasów triglicerydów

Omega-3-kwasy triglicerydy zawarte w emulsji Lipidem dostarczają istotnych fizjologicznie kwasów tłuszczowych: kwasu eikozapentaenowego (EPA) i kwasu dokozaheksaenowego (DHA), których stężenie wynosi 8,6-17,2 g/l. Dodatkowo preparat zawiera kwas alfa-linolenowy (omega-3) w stężeniu 4,0-8,8 g/l. ⁶

Wskazania związane z dostarczaniem energii

Omega-3-kwasy triglicerydy jako składnik emulsji Lipidem przyczyniają się do całkowitej wartości energetycznej preparatu, która wynosi 7990 kJ/l (1910 kcal/l). W połączeniu z triglicerydami nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha (MCT) oraz olejem sojowym oczyszczonym, tworzą zbalansowane źródło energii dla pacjentów wymagających żywienia pozajelitowego. ⁷

Wskazania w kontekście niezbędnych kwasów tłuszczowych

Preparat Lipidem, zawierający omega-3-kwasy triglicerydy, jest wskazany w celu zapobiegania i leczenia niedoborów niezbędnych kwasów tłuszczowych (EFA) u pacjentów, którzy nie mogą przyjmować ich drogą enteralną. Niedobór EFA może prowadzić do poważnych konsekwencji klinicznych, wpływając na funkcjonowanie błon komórkowych, procesy zapalne oraz układ immunologiczny. ⁸

Sytuacje kliniczne wskazujące na zastosowanie omega-3-kwasów triglicerydów

W praktyce klinicznej omega-3-kwasy triglicerydy w żywieniu pozajelitowym, zawarte m.in. w preparacie Lipidem, mogą być zalecane w następujących sytuacjach: ⁹

1. Choroby przewodu pokarmowego uniemożliwiające żywienie doustne lub dojelitowe:
   • Zespół krótkiego jelita
   • Niedrożność przewodu pokarmowego
   • Ciężkie zapalenie trzustki
   • Przetoki przewodu pokarmowego
2. Stany hiperkataboliczne:
   • Ciężkie oparzenia
   • Urazy wielonarządowe
   • Sepsa
3. Okres okołooperacyjny u pacjentów niedożywionych
4. Choroby nowotworowe z towarzyszącym wyniszczeniem
5. Wcześniactwo i niedojrzałość przewodu pokarmowego u noworodków

¹⁰

Zalety stosowania omega-3-kwasów triglicerydów w preparacie Lipidem

Preparat Lipidem zawierający omega-3-kwasy triglicerydy charakteryzuje się następującymi zaletami, które mogą decydować o jego wyborze w określonych wskazaniach: ¹¹

• Zbalansowany profil kwasów tłuszczowych omega-6 i omega-3
• Zawartość MCT (triglicerydów o średniej długości łańcucha), które są łatwiej metabolizowane i stanowią szybsze źródło energii niż długołańcuchowe kwasy tłuszczowe
• Dostarczanie EPA i DHA, które mogą mieć działanie przeciwzapalne i immunomodulujące
• Odpowiednie właściwości fizykochemiczne – produkt jest emulsją typu olej w wodzie o osmolalności około 410 mOsm/kg i pH w zakresie 6,0-8,5

¹²

Praktyczne aspekty stosowania omega-3-kwasów triglicerydów u pacjentów

Stosowanie w różnych grupach wiekowych

Przy zalecaniu preparatów zawierających omega-3-kwasy triglicerydy, takich jak Lipidem, należy uwzględnić specyfikę różnych grup wiekowych: ¹³

Monitorowanie terapii z zastosowaniem omega-3-kwasów triglicerydów

Podczas stosowania preparatów zawierających omega-3-kwasy triglicerydy w żywieniu pozajelitowym lekarz powinien regularnie monitorować: ¹⁴

• Tolerancję emulsji tłuszczowej
• Stężenie triglicerydów w surowicy
• Funkcję wątroby (enzymy wątrobowe)
• Gospodarkę kwasowo-zasadową
• Morfologię krwi
• Parametry krzepnięcia (przy dłuższym stosowaniu)

¹⁵

Indywidualizacja terapii z omega-3-kwasami triglicerydami

Decyzja o zastosowaniu preparatu zawierającego omega-3-kwasy triglicerydy (Lipidem) powinna uwzględniać indywidualne potrzeby pacjenta w zakresie: ¹⁶

• Zapotrzebowania energetycznego
• Stanu klinicznego (np. obecność stanu zapalnego, sepsy, zaburzeń metabolicznych)
• Funkcji wątroby i trzustki
• Przewidywanego czasu trwania żywienia pozajelitowego
• Równoczesnie stosowanych innych składników żywienia pozajelitowego

¹⁷

Właściwości fizykochemiczne istotne przy stosowaniu

Podczas stosowania preparatu Lipidem zawierającego omega-3-kwasy triglicerydy należy uwzględnić jego właściwości fizykochemiczne, które są istotne w kontekście kompatybilności z innymi lekami i składnikami żywienia pozajelitowego: ¹⁸

• Preparat jest mlecznobiałą emulsją typu olej w wodzie
• Osmolalność preparatu wynosi około 410 mOsm/kg
• pH mieści się w zakresie 6,0-8,5
• Kwasowość lub zasadowość (miareczkowanie do pH 7,4) wynosi poniżej 0,5 mmol NaOH/l lub HCl/l

¹⁹