Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Mupirocyna

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania mupirocyny

Badania przedkliniczne nad bezpieczeństwem stosowania mupirocyny dostarczają szeregu istotnych informacji na temat potencjalnych zagrożeń związanych z jej stosowaniem. W badaniach tych zaobserwowano działania niepożądane tylko przy narażeniu na stężenia znacznie przekraczające poziomy uzyskiwane w warunkach klinicznych, co wskazuje na korzystny profil bezpieczeństwa substancji przy stosowaniu terapeutycznym.^{1 2 3}

Mutagenność i genotoksyczność

Wyniki kompleksowych badań nad mutagennością mupirocyny jednoznacznie wskazują, że substancja ta nie powoduje u ludzi ryzyka uszkodzenia genetycznego.^{4 5 6 7}

Szczegółowe badania genotoksyczności mupirocyny obejmowały szereg testów in vitro i in vivo:

• Test Amesa na szczepach Salmonella typhimurium i Escherichia coli – wynik negatywny, brak właściwości mutagennych
• W próbie Yahagiego zaobserwowano niewielki wzrost odmiany TA98 Salmonella typhimurium, jednak tylko przy stężeniach silnie cytotoksycznych
• Badanie in vitro mutacji genowych ssaków (MLA) – bez wzrostu częstości mutacji przy braku aktywacji metabolicznej; z niewielkim wzrostem częstości mutacji przy aktywacji metabolicznej, ale tylko przy stężeniach silnie cytotoksycznych
• Badanie na komórkach drożdży dotyczące konwersji/mutacji genowej – wynik negatywny
• Test in vitro na ludzkich limfocytach – wynik negatywny
• Test nieplanowanej syntezy DNA (UDS) – wynik negatywny
• Test mikrojądrowy in vivo u myszy (badanie uszkodzeń chromosomów) – wynik negatywny
• Test Comet przeprowadzony u szczurów (zrywanie nici DNA) – wynik negatywny

⁸

Wyniki powyższych badań jednoznacznie wskazują, że niewielkie wzrosty częstości występowania mutacji zaobserwowane in vitro przy stężeniach cytotoksycznych nie przekładają się na sytuację in vivo.⁹

Rakotwórczość

Należy zauważyć, że dotychczas nie przeprowadzono kompleksowych badań nad potencjalnym działaniem rakotwórczym mupirocyny.¹⁰ Jednak brak dowodów na działanie mutagenne substancji sugeruje niskie ryzyko potencjalnego działania rakotwórczego.

Toksyczność reprodukcyjna

Badania toksyczności reprodukcyjnej mupirocyny obejmowały ocenę wpływu na płodność oraz rozwój embrionalno-płodowy. Wyniki tych badań wskazują na brak negatywnego wpływu mupirocyny na zdolności reprodukcyjne oraz rozwój płodu, nawet przy zastosowaniu dawek wielokrotnie przekraczających dawki stosowane u ludzi.^{11 12}

Wpływ na płodność

W badaniach oceniających wpływ mupirocyny na płodność, substancja była podawana podskórnie samcom szczurów przez 10 tygodni przed kryciem oraz samicom szczurów przez okres od 15 dni przed do 20 dni po kryciu w dawkach sięgających 100 mg/kg mc./dobę. Wyniki tych badań nie wykazały wpływu mupirocyny na płodność zwierząt.¹³

Rozwój embrionalno-płodowy

Przeprowadzono również badania nad wpływem mupirocyny na rozwój embrionalno-płodowy u dwóch gatunków zwierząt:

• U szczurów, którym podawano mupirocynę podskórnie w dawkach do 375 mg/kg mc./dobę, nie wykazano toksycznego wpływu na rozwój embrionalno-płodowy
• U królików, którym podawano mupirocynę podskórnie w dawkach do 160 mg/kg mc./dobę, zaobserwowano toksyczność u matek (upośledzenie przyrostu wagi oraz silne podrażnienie w miejscu wstrzyknięcia mupirocyny) przy wysokich dawkach, co powodowało utratę lub zmniejszoną żywotność miotu

¹⁴

Istotne jest, że pomimo obserwowanej toksyczności u matek królików przy wysokich dawkach, nie wykazano toksyczności rozwojowej u płodów królików, których matki donosiły ciążę do momentu rozwiązania.¹⁵

Porównanie dawek badawczych i terapeutycznych

Warto podkreślić, że w badaniach przeprowadzonych na szczurach i królikach zastosowano dawki 100 razy większe niż dawki stosowane miejscowo u człowieka, co stanowi znaczne przekroczenie ekspozycji terapeutycznej.¹⁶ Fakt ten dodatkowo potwierdza szeroki margines bezpieczeństwa mupirocyny przy stosowaniu klinicznym.

Podsumowując, dostępne dane przedkliniczne wskazują, że mupirocyna charakteryzuje się korzystnym profilem bezpieczeństwa. Działania niepożądane obserwowano jedynie przy narażeniu znacznie przekraczającym poziomy terapeutyczne stosowane u ludzi. Mupirocyna nie wykazuje działania mutagennego, a badania toksyczności reprodukcyjnej nie ujawniły negatywnego wpływu na płodność ani rozwój płodu przy zastosowaniu dawek wielokrotnie wyższych niż te stosowane klinicznie.^{17 18}