Właściwości farmakokinetyczne
Mizoprostol

Mizoprostol wykazuje szybkie wchłanianie po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie aktywnego metabolitu – kwasu mizoprostolowego – w osoczu około 30 minut po podaniu (Tmax = 30 min). Okres półtrwania (t½) kwasu mizoprostolowego waha się od 20 do 45 minut w zależności od preparatu (Angusta 45 min, Arthrotec 30 min, Cytotec 20-40 min). Substancja wiąże się z białkami osocza w stopniu poniżej 90%, a około 73% dawki jest wydalane z moczem w postaci nieaktywnych metabolitów. Podawanie mizoprostolu z pokarmem nie wpływa na biodostępność (AUC), jednak zmniejsza maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) i nieznacznie opóźnia wchłanianie. Nie stwierdzono kumulacji metabolitu po wielokrotnym podawaniu, a stan stacjonarny osiągany jest w ciągu 2 dni.

Właściwości farmakokinetyczne mizoprostolu

Mizoprostol jest związkiem o unikalnym profilu farmakokinetycznym, stosowanym w różnych produktach leczniczych, takich jak Angusta, Arthrotec, Arthrotec Forte oraz Cytotec. Jako substancja aktywna, podlega specyficznym procesom wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i wydalania w organizmie ludzkim.1

Wchłanianie mizoprostolu

Po podaniu doustnym mizoprostol jest szybko wchłaniany z przewodu pokarmowego. Przykładowo, po podaniu doustnym produktu leczniczego Angusta, mizoprostol osiąga maksymalne stężenie aktywnego metabolitu w osoczu (kwasu mizoprostolowego) po około 30 minutach.2 Podobnie, w przypadku produktu Cytotec, maksymalne stężenie w osoczu czynnego metabolitu zostaje osiągnięte również po 30 minutach.3

Podawanie mizoprostolu z pokarmem nie wpływa na biodostępność kwasu mizoprostolowego, jednak powoduje zmniejszenie maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) ze względu na wolniejszą szybkość wchłaniania.4 Podobnie, w przypadku preparatu Arthrotec, pokarm zmniejsza Cmax mizoprostolu oraz w niewielkim stopniu opóźnia wchłanianie, nie zmieniając jednak AUC (pola powierzchni pod krzywą stężenia w osoczu).5

Metabolizm

Mizoprostol, będący estrem, podlega szybkiemu metabolizmowi pierwszego przejścia do aktywnego metabolitu – kwasu mizoprostolowego, który jest jedyną wykrywalną formą w osoczu.6 Kwas mizoprostolowy jest następnie metabolizowany do nieaktywnych pochodnych – dinor- i tetranorpochodnych, które są wydalane z moczem.7

W przypadku produktu Arthrotec, profil farmakokinetyczny mizoprostolu jest zbliżony do profilu oddzielnie podawanego mizoprostolu. Co istotne, nie zaobserwowano interakcji farmakokinetycznych pomiędzy mizoprostolem a diklofenakiem sodowym, gdy są one podawane w jednym preparacie.8

Dystrybucja i wiązanie z białkami

Przy stosowaniu dawek leczniczych kwas mizoprostolowy wiąże się z białkami surowicy w stopniu mniejszym niż 90%, niezależnie od stężenia.9 Podobnie, w przypadku produktu Arthrotec, stopień wiązania kwasu mizoprostolowego z białkami osocza wynosi poniżej 90%.10

Eliminacja i okres półtrwania

Okres półtrwania kwasu mizoprostolowego w osoczu wynosi około 45 minut w przypadku produktu Angusta.11 W przypadku preparatu Arthrotec, półokres eliminacji (t½) kwasu mizoprostolowego wynosi około 30 minut.12 Podobnie, dla produktu Cytotec okres półtrwania kwasu mizoprostolowego wynosi 20-40 minut.13

Około 73% podanej dawki mizoprostolu jest wydalane z moczem, głównie w postaci biologicznie nieczynnych metabolitów.14

Osiąganie stanu stacjonarnego

W badaniach po podaniu wielokrotnym nie wykazano kumulacji kwasu mizoprostolowego, a stan stacjonarny w osoczu osiągano w ciągu 2 dni od rozpoczęcia przyjmowania.15 Również w przypadku produktu Cytotec nie dochodzi do kumulacji metabolitu w osoczu po wielokrotnym podawaniu 400 mikrogramów dwa razy na dobę.16

Farmakokinetyka w populacjach szczególnych

Pacjenci z niewydolnością nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek farmakokinetyka mizoprostolu ulega zmianie. U osób z łagodnym lub umiarkowanym zaburzeniem czynności nerek obserwuje się wydłużenie okresu półtrwania w fazie eliminacji (t½), zwiększenie maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) oraz pola powierzchni pod krzywą (AUC) w porównaniu do grupy kontrolnej. Co istotne, nie wykazano jednak wyraźnej korelacji pomiędzy stopniem zaburzenia czynności nerek a AUC.17

W przypadku pacjentów z całkowitą niewydolnością nerek, u czterech z sześciu badanych osób wartość AUC była około dwukrotnie większa niż w grupie kontrolnej.18

Pacjenci z niewydolnością wątroby

Istnieją badania wykazujące na tendencję do zwiększania się wartości Cmax, AUC i t½ u pacjentek z zaburzeniami czynności wątroby.19

Biorównoważność w preparatach złożonych

W przypadku preparatów zawierających mizoprostol w połączeniu z diklofenakiem sodowym (Arthrotec, Arthrotec Forte) przeprowadzono badania biorównoważności. W odniesieniu do podawania mizoprostolu wykazano biorównoważność po jednokrotnym podaniu produktu Arthrotec lub tylko mizoprostolu.20 21

Szczegółowe parametry farmakokinetyczne

Znormalizowane wartości AUC po podaniu dawek 25 μg i 50 μg mizoprostolu (Angusta) nie różniły się istotnie statystycznie. Średnie odchylenie standardowe ± SD wynosiło odpowiednio 107,8 ± 53,16 i 128,1 ± 45,60 h·pg/ml.22

Parametr farmakokinetyczny Angusta (25 μg) Angusta (50 μg) Arthrotec/Arthrotec Forte Cytotec
Czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia (Tmax) 30 minut 30 minut 30 minut 30 minut
Okres półtrwania (t½) kwasu mizoprostolowego 45 minut 45 minut 30 minut 20-40 minut
AUC (±SD) [h·pg/ml] 107,8 ± 53,16 128,1 ± 45,60 Nie określono Nie określono
Wiązanie z białkami osocza <90% <90% <90% Nie określono
Wydalanie z moczem Tak (jako metabolity) Tak (jako metabolity) 73% dawki Nie określono
Czas do osiągnięcia stanu stacjonarnego Nie określono Nie określono 2 dni Brak kumulacji

Ogólna charakterystyka farmakokinetyczna

Podsumowując, mizoprostol charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, z czasem do osiągnięcia maksymalnego stężenia aktywnego metabolitu (kwasu mizoprostolowego) wynoszącym około 30 minut. Okres półtrwania kwasu mizoprostolowego jest krótki i wynosi od około 20 do 45 minut, w zależności od preparatu. Substancja wiąże się z białkami osocza w stopniu mniejszym niż 90% i jest wydalana głównie przez nerki w postaci nieaktywnych metabolitów. Nie zaobserwowano kumulacji substancji przy wielokrotnym podawaniu, a stan stacjonarny osiągany jest w ciągu 2 dni. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby mogą wystąpić zmiany parametrów farmakokinetycznych, takich jak Cmax, AUC i t½.23 24

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl