Wskazania do stosowania
Kwas mlekowy

Kwas mlekowy wykazuje działanie keratolityczne i jest szeroko stosowany w dermatologii, głównie w leczeniu zmian skórnych związanych z nadmiernym rogowaceniem naskórka. Preparaty zawierające kwas mlekowy w połączeniu z kwasem salicylowym, takie jak ABE (89 mg kwasu mlekowego i 89 mg kwasu salicylowego na 1 g płynu), Acerin (98 mg kwasu mlekowego i 195 mg kwasu salicylowego na 1 g płynu), Maść na odciski (100 mg kwasu mlekowego i 400 mg kwasu salicylowego na 1 g maści) oraz Maść na odciski Aflofarm o identycznym składzie, są wskazane do usuwania odcisków, nagniotków oraz zgrubiałej skóry. Preparat Brodacid (50,4 mg kwasu mlekowego i 100 mg kwasu salicylowego na 1 g płynu) jest dedykowany leczeniu różnych typów brodawek skórnych, w tym brodawek zwykłych, okołopaznokciowych, stóp i mozaikowych. Ponadto, kwas mlekowy w niskim stężeniu (0,3 g/100 g) w preparacie Sensiva, wraz z propanolem i alkoholem izopropylowym, znajduje zastosowanie w higienicznej i chirurgicznej dezynfekcji skóry rąk.

Wskazania do stosowania kwasu mlekowego: Kiedy i w jakich warunkach polecić pacjentowi stosowanie tej substancji?

Kwas mlekowy (acidum lacticum) to substancja czynna o działaniu keratolitycznym, która znajduje zastosowanie w różnych preparatach leczniczych. Ze względu na swoje właściwości, jest wykorzystywana w medycynie w kilku istotnych wskazaniach klinicznych. Poniżej przedstawiono szczegółowe wskazania do stosowania produktów leczniczych zawierających kwas mlekowy, uwzględniając specyfikę poszczególnych preparatów.1 2

Dermatologiczne zastosowania kwasu mlekowego

Kwas mlekowy w dermatologii stosowany jest przede wszystkim w leczeniu zmian skórnych związanych z nadmiernym rogowaceniem naskórka. Substancja ta wykazuje działanie keratolityczne, co pozwala na skuteczne usuwanie zrogowaciałego naskórka w różnych lokalizacjach. W zależności od preparatu i jego składu, wskazania mogą obejmować:3 4

Usuwanie odcisków i nagniotków

Preparaty zawierające kwas mlekowy w połączeniu z kwasem salicylowym są wskazane do usuwania odcisków i nagniotków. Tego typu produkty lecznicze występują w postaci płynów na skórę lub maści, zawierających różne stężenia obu kwasów. W przypadku produktu ABE, który zawiera 89 mg kwasu mlekowego i 89 mg kwasu salicylowego w 1 g płynu na skórę, wskazaniem jest usuwanie odcisków, nagniotków oraz zgrubiałej skóry.5

Podobne wskazania posiada Acerin, zawierający w 1 g płynu 98 mg kwasu mlekowego i 195 mg kwasu salicylowego, który stosuje się do usuwania odcisków i zgrubiałej skóry.6

Maść na odciski, zawierająca 100 mg kwasu mlekowego i 400 mg kwasu salicylowego w 1 g, jest wskazana wyłącznie do usuwania odcisków, natomiast Maść na odciski Aflofarm o takim samym składzie ilościowym (100 mg kwasu mlekowego i 400 mg kwasu salicylowego w 1 g) ma szersze wskazania i może być stosowana do usuwania odcisków, nagniotków oraz zgrubień skóry stóp.7 8

Leczenie brodawek

Kwas mlekowy w połączeniu z kwasem salicylowym jest również stosowany w leczeniu różnych typów brodawek skórnych. Przykładem takiego preparatu jest Brodacid, zawierający 50,4 mg kwasu mlekowego i 100 mg kwasu salicylowego w 1 g płynu na skórę. Wskazaniem dla tego produktu jest leczenie brodawek zwykłych, okołopaznokciowych, brodawek stóp oraz brodawek mozaikowych.9

Dezynfekcja skóry

Kwas mlekowy w niewielkich stężeniach jest również składnikiem preparatów do dezynfekcji skóry. Przykładem jest produkt sensiva, który zawiera 0,3 g kwasu mlekowego w 100 g roztworu, obok propanolu (45 g) i alkoholu izopropylowego (28 g). Ten preparat jest wskazany do higienicznej i chirurgicznej dezynfekcji skóry rąk.10

Zastosowanie w nefrologii i intensywnej terapii

Kwas mlekowy jest również składnikiem roztworów stosowanych w dializoterapii. W tych preparatach kwas mlekowy pełni rolę buforu, stabilizując pH roztworu dializacyjnego.11

Produkt Hemosol BO, zawierający kwas mlekowy w stężeniu odpowiadającym 3 mmol/l mleczanów w gotowym roztworze, wskazany jest jako roztwór substytucyjny w ciągłej hemofiltracji i hemodiafiltracji oraz jako roztwór dializacyjny w ciągłej hemodializie w leczeniu ostrej niewydolności nerek zarówno u dorosłych, jak i u dzieci w każdym wieku.12

Podobnie, preparat Prismasol zawierający kwas mlekowy (3 mmol/l mleczanów w gotowym roztworze) jest stosowany w leczeniu niewydolności nerek jako roztwór zastępczy w hemofiltracji i hemodiafiltracji oraz jako roztwór do dializy w ciągłej hemodializie i ciągłej hemodiafiltracji. Prismasol można również stosować w przypadku zatrucia lekami zawierającymi substancje ulegające dializie lub filtracji. Preparat Prismasol 4 mmol/l potasu jest wskazany u pacjentów mających prawidłowe stężenie potasu we krwi.13

Szczegółowa charakterystyka preparatów zawierających kwas mlekowy

Nazwa produktu leczniczego Stężenie kwasu mlekowego Inne substancje czynne Postać farmaceutyczna Wskazania
ABE 89 mg/g Kwas salicylowy 89 mg/g Płyn na skórę Usuwanie odcisków, nagniotków, zgrubiałej skóry
Acerin 98 mg/g Kwas salicylowy 195 mg/g Płyn na skórę Usuwanie odcisków i zgrubiałej skóry
Brodacid 50,4 mg/g Kwas salicylowy 100 mg/g Płyn na skórę Leczenie brodawek zwykłych, okołopaznokciowych, brodawek stóp i mozaikowych
Maść na odciski 100 mg/g Kwas salicylowy 400 mg/g Maść Usuwanie odcisków
Maść na odciski Aflofarm 100 mg/g Kwas salicylowy 400 mg/g Maść Usuwanie odcisków, nagniotków oraz zgrubień skóry stóp
Sensiva 0,3 g/100 g Propanol 45 g/100 g, Alkohol izopropylowy 28 g/100 g Roztwór na skórę Higieniczna i chirurgiczna dezynfekcja skóry rąk
Hemosol BO 3 mmol/l (mleczany) Elektrolity: Ca²⁺, Mg²⁺, Na⁺, Cl⁻, HCO₃⁻ Roztwór do hemodializy/do hemofiltracji Leczenie ostrej niewydolności nerek – jako roztwór substytucyjny w hemofiltracji i hemodiafiltracji oraz dializacyjny w hemodializie
Prismasol 3 mmol/l (mleczany) Elektrolity: Ca²⁺, Mg²⁺, Na⁺, K⁺, Cl⁻, HCO₃⁻, Glukoza Roztwór do hemodializy/do hemofiltracji Leczenie niewydolności nerek, zatrucia lekami ulegającymi dializie lub filtracji

14
15
16
17
18
19
20
21

Wnioski kliniczne i rekomendacje dla lekarzy

Przy przepisywaniu preparatów zawierających kwas mlekowy, lekarz powinien uwzględnić specyficzne wskazania dla poszczególnych produktów:22 23

  • W usuwaniu odcisków i nagniotków – zaleca się preparaty w postaci płynu (ABE, Acerin) lub maści (Maść na odciski, Maść na odciski Aflofarm) zawierające kombinację kwasu mlekowego i salicylowego. Wybór postaci farmaceutycznej powinien uwzględniać preferencje pacjenta oraz lokalizację zmian.24 25
  • W leczeniu brodawek skórnych – rekomenduje się preparat Brodacid, który jest skuteczny w terapii różnych typów brodawek, w tym brodawek zwykłych, okołopaznokciowych, brodawek stóp i brodawek mozaikowych.26
  • W dezynfekcji skóry rąk – produkt sensiva jest wskazany do higienicznej i chirurgicznej dezynfekcji skóry rąk, przy czym kwas mlekowy stanowi dodatkowy składnik o właściwościach przeciwdrobnoustrojowych.27
  • W leczeniu ostrej niewydolności nerek – produkty Hemosol BO i Prismasol są stosowane jako roztwory w terapiach nerkozastępczych, przy czym wybór konkretnego preparatu powinien uwzględniać stan kliniczny pacjenta, w tym wartości elektrolitów w surowicy.28 29

30
31
32
33

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl