Przedawkowanie
Kwas alginowy

Kwas alginowy, stosowany w terapii nadkwaśności żołądka i refluksu żołądkowo-przełykowego, nie wykazuje udokumentowanych objawów przedawkowania jako substancja czynna. Jednak preparaty zawierające kwas alginowy, takie jak Gealcid (kwas alginowy, wodorowęglan sodu, wodorotlenek glinu) oraz Rennie Extra (kwas alginowy, węglan wapnia, węglan magnezu), mogą powodować poważne powikłania przy długotrwałym stosowaniu dużych dawek. Przedawkowanie związków glinu może prowadzić do zaburzeń elektrolitowych, w tym hiperaluminemii i hipofosfatemii, szczególnie u pacjentów z niewydolnością nerek. Wodorowęglan sodu może wywołać alkalozę metaboliczną i obrzęki, natomiast węglan wapnia i magnezu mogą indukować zasadowicę, hiperkalcemię, hipermagnezemię, niewydolność nerek oraz zespół mleczno-alkaliczny, stanowiący poważne zagrożenie życia.

Kwas alginowy – przedawkowanie substancji

Kwas alginowy jest związkiem wykorzystywanym w preparatach stosowanych w dolegliwościach związanych z nadkwaśnością żołądka oraz refluksem żołądkowo-przełykowym. Substancja ta często występuje w produktach leczniczych w połączeniu z innymi składnikami aktywnymi, co może wpływać na profil bezpieczeństwa oraz objawy potencjalnego przedawkowania. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące potencjalnych zagrożeń wynikających z przedawkowania kwasu alginowego oraz preparatów go zawierających.1

Bezpieczeństwo kwasu alginowego

W dostępnej dokumentacji medycznej nie odnotowano przypadków przedawkowania samego kwasu alginowego jako substancji czynnej. Nie opisano charakterystycznych objawów związanych wyłącznie z nadmiernym przyjmowaniem tej substancji. Należy jednak zwrócić uwagę, że kwas alginowy występuje w produktach leczniczych w połączeniu z innymi substancjami aktywnymi, których przedawkowanie może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych.2

Objawy przedawkowania preparatów zawierających kwas alginowy

Zagrożenia związane z przedawkowaniem preparatów zawierających kwas alginowy wiążą się głównie z pozostałymi substancjami czynnymi występującymi w tych produktach. W przypadku produktów takich jak Gealcid (zawierający kwas alginowy, wodorowęglan sodu i wodorotlenek glinu) oraz Rennie Extra (zawierający kwas alginowy, węglan wapnia i węglan magnezu), długotrwałe stosowanie dużych dawek może prowadzić do szeregu powikłań.3 4

Powikłania elektrolitowe

Długotrwałe stosowanie związków glinu, jak w przypadku produktu Gealcid, może prowadzić do zaburzeń elektrolitowych, w tym zwiększenia stężenia glinu we krwi oraz zmniejszenia stężenia fosforanów. Jest to szczególnie istotne u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek.5

Zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej

Wodorowęglan sodu zawarty w produkcie Gealcid wchłania się do krwiobiegu i w przypadku przedawkowania może prowadzić do rozwoju alkalozy metabolicznej. Stan ten może być związany z pojawieniem się obrzęków.6

Podobnie, w przypadku produktu Rennie Extra, długotrwałe przyjmowanie dużych dawek węglanu wapnia i węglanu magnezu może prowadzić do zasadowicy, która jest stanem potencjalnie zagrażającym życiu.7

Zaburzenia nerkowe

Długotrwałe stosowanie dużych dawek węglanu wapnia i węglanu magnezu, jak ma to miejsce w przypadku produktu Rennie Extra, może prowadzić do niewydolności nerek, szczególnie u pacjentów z wcześniej istniejącymi zaburzeniami czynności nerek.8

Zespół mleczno-alkaliczny

W ciężkich przypadkach przedawkowania produktów zawierających węglan wapnia (np. Rennie Extra) może wystąpić zespół mleczno-alkaliczny, który stanowi poważne powikłanie wymagające intensywnej interwencji medycznej, w tym nawodnienia również w formie wlewów dożylnych.9

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W przypadku podejrzenia przedawkowania preparatów zawierających kwas alginowy, należy:

  1. Natychmiast odstawić produkt leczniczy
  2. Zapewnić odpowiednie spożycie płynów, co pomoże w wydalaniu nadmiaru wchłoniętych substancji
  3. W ciężkich przypadkach (jak zespół mleczno-alkaliczny) może być konieczne zastosowanie innych metod nawodnienia, takich jak wlewy dożylne
  4. Monitorować i korygować zaburzenia elektrolitowe pod nadzorem lekarza

10

Tabela objawów przedawkowania

Objawy przedawkowania Opis Związane z substancją Dawka wywołująca (jeśli znana)
Zaburzenia elektrolitowe Zwiększenie stężenia glinu, zmniejszenie stężenia fosforanów Związki glinu (Gealcid) Nie określono konkretnej dawki, występuje przy długotrwałym stosowaniu
Alkaloza metaboliczna Zaburzenie równowagi kwasowo-zasadowej, charakteryzujące się podwyższeniem pH krwi Wodorowęglan sodu (Gealcid) Nie określono konkretnej dawki
Obrzęki Gromadzenie płynu w tkankach Wodorowęglan sodu (Gealcid) Nie określono konkretnej dawki
Niewydolność nerek Upośledzenie funkcji nerek, mogące prowadzić do zatrzymania moczu, azotemii Węglan wapnia i węglan magnezu (Rennie Extra) Przy długotrwałym stosowaniu dużych dawek, szczególnie u pacjentów z wcześniejszymi zaburzeniami czynności nerek
Hipermagnezemia Podwyższone stężenie magnezu we krwi, mogące prowadzić do osłabienia mięśniowego, zaburzeń rytmu serca Węglan magnezu (Rennie Extra) Przy długotrwałym stosowaniu dużych dawek
Hiperkalcemia Podwyższone stężenie wapnia we krwi, mogące prowadzić do zaburzeń pracy serca, nerek Węglan wapnia (Rennie Extra) Przy długotrwałym stosowaniu dużych dawek
Nudności Uczucie mdłości Węglan wapnia i węglan magnezu (Rennie Extra) Przy długotrwałym stosowaniu dużych dawek
Wymioty Gwałtowne opróżnianie żołądka Węglan wapnia i węglan magnezu (Rennie Extra) Przy długotrwałym stosowaniu dużych dawek
Zaparcia Utrudnione, rzadkie wypróżnienia Węglan wapnia i węglan magnezu (Rennie Extra) Przy długotrwałym stosowaniu dużych dawek
Osłabienie mięśni Zmniejszenie siły mięśniowej, mogące prowadzić do trudności w poruszaniu się Węglan wapnia i węglan magnezu (Rennie Extra) Przy długotrwałym stosowaniu dużych dawek
Zespół mleczno-alkaliczny Ciężkie powikłanie charakteryzujące się hiperkalcemią, alkalozą metaboliczną i niewydolnością nerek Węglan wapnia (Rennie Extra) W ciężkich przypadkach przedawkowania, dawka nie określona

Szczególne grupy ryzyka

Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z następującymi stanami, u których ryzyko powikłań związanych z przedawkowaniem preparatów zawierających kwas alginowy jest zwiększone:

  • Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek – szczególnie narażeni na akumulację substancji i rozwój niewydolności nerek
  • Pacjenci z zaburzeniami elektrolitowymi – predysponowani do nasilenia istniejących zaburzeń
  • Pacjenci z chorobami układu krążenia – narażeni na komplikacje związane z obrzękami i zaburzeniami elektrolitowymi

11

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl