Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Kruszyna pospolita

Kruszyna pospolita (Rhamnus frangula L.) zawiera związki antranoidowe, w tym glukofrangulinę A, obecne w preparatach leczniczych takich jak Tabletki przeciw niestrawności Labofarm (60 mg kory kruszyny/tabletkę, co odpowiada 3,8 mg glukofrangulin). Stosowanie kruszyny jest bezwzględnie przeciwwskazane w ciąży ze względu na potencjalną genotoksyczność antranoidów, zwłaszcza emodyny i franguliny, które mogą uszkadzać materiał genetyczny i negatywnie wpływać na rozwój płodu. Również w okresie laktacji preparaty te są niewskazane, gdyż aktywne metabolity, takie jak reina, przenikają do mleka kobiecego, stanowiąc potencjalne zagrożenie dla zdrowia dziecka. W przypadku konieczności terapii kruszyną u kobiet karmiących, należy rozważyć przerwanie karmienia piersią i zastosowanie alternatywnych metod żywienia.

Wpływ kruszyny pospolitej na płodność, ciążę i laktację

Kruszyna pospolita (Rhamnus frangula L. lub Frangula alnus Miller) jest rośliną zawierającą związki antranoidowe, w tym glukofrangulinę A. W produktach leczniczych, takich jak Tabletki przeciw niestrawności Labofarm, znajduje się sproszkowana kora kruszyny w ilości 60 mg na tabletkę, co odpowiada 3,8 mg glukofrangulin w przeliczeniu na glukofrangulinę A.1

Stosowanie w okresie ciąży

Stosowanie kruszyny w czasie ciąży jest bezwzględnie przeciwwskazane. Decyzja ta opiera się na danych doświadczalnych wskazujących na potencjalne ryzyko genotoksyczności niektórych związków antranoidowych zawartych w korze kruszyny, w szczególności emodyny i franguliny.2

Lekarz powinien poinformować pacjentkę w ciąży o konieczności całkowitego unikania produktów zawierających kruszynę pospolitą przez cały okres ciąży, ze względu na potencjalne uszkodzenia materiału genetycznego, które mogą negatywnie wpłynąć na rozwój płodu.3

Stosowanie w okresie karmienia piersią

Preparaty zawierające kruszynę są przeciwwskazane również w okresie laktacji. Badania wykazały, że aktywne metabolity związków antranoidowych, szczególnie reina, mogą przenikać do mleka kobiecego, nawet jeśli dzieje się to w niewielkich ilościach.4

Lekarz powinien szczegółowo wyjaśnić karmiącej matce, że nawet niewielkie ilości metabolitów antranoidowych w mleku mogą stanowić potencjalne zagrożenie dla zdrowia karmionego piersią dziecka. W przypadku konieczności stosowania preparatów z kruszyną, należy rozważyć przerwanie karmienia piersią i zastosowanie alternatywnych metod karmienia dziecka.5

Wpływ na płodność

Ze względu na potencjalną genotoksyczność związków antranoidowych zawartych w kruszynie pospolitej, takich jak emodyna i frangulina, należy zachować ostrożność w przypadku pacjentek planujących ciążę. Właściwości genotoksyczne mogą teoretycznie wpływać na jakość komórek rozrodczych.6

Zalecenia dla lekarzy

Lekarz przepisujący produkty zawierające kruszynę pospolitą, takie jak Tabletki przeciw niestrawności Labofarm, powinien:

  • Przeprowadzić szczegółowy wywiad dotyczący aktualnego statusu reprodukcyjnego pacjentki (ciąża, karmienie piersią, plany prokreacyjne)
  • Wyraźnie poinformować pacjentkę o przeciwwskazaniach do stosowania kruszyny w czasie ciąży i karmienia piersią
  • Wyjaśnić mechanizm potencjalnego szkodliwego działania antranoidów (genotoksyczność, przenikanie do mleka)
  • Zaproponować bezpieczne alternatywy terapeutyczne dla kobiet w ciąży lub karmiących piersią
  • Doradzić stosowanie skutecznej antykoncepcji podczas terapii preparatami z kruszyną u kobiet w wieku rozrodczym

7

Uwagi praktyczne

W praktyce klinicznej należy pamiętać, że kruszyna pospolita występuje nie tylko w Tabletkach przeciw niestrawności Labofarm, ale również w wielu innych preparatach ziołowych, często złożonych. Pacjentki w ciąży lub karmiące piersią powinny być każdorazowo informowane o konieczności uważnego czytania składów preparatów dostępnych bez recepty i unikania tych zawierających korę kruszyny lub jej przetwory.8

  1. 23.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl