Właściwości farmakodynamiczne
Joheksol

Właściwości farmakodynamiczne joheksolu

Joheksol, substancja czynna preparatu Omnipaque, jest niejonowym, monomerycznym, trójjodowym, radiologicznym środkiem kontrastującym, który jest w pełni rozpuszczalny w wodzie. Substancja ta należy do grupy farmakoterapeutycznej radiologicznych środków kontrastujących i posiada kod ATC: V08AB02.^{1 2}

Charakterystyka fizykochemiczna

Joheksol charakteryzuje się szczególnymi właściwościami fizykochemicznymi, które determinują jego zachowanie w organizmie. W stężeniu 140 mg I/ml substancja wykazuje izotoniczność w stosunku do krwi oraz płynów tkankowych, co stanowi ważną cechę w kontekście bezpieczeństwa stosowania.³

Omnipaque zawierający joheksol jest dostępny w trzech różnych stężeniach: 518 mg/ml (odpowiadające 240 mg jodu/ml), 647 mg/ml (odpowiadające 300 mg jodu/ml) oraz 755 mg/ml (odpowiadające 350 mg jodu/ml). Preparat dostarczany jest w postaci gotowych do użycia, bezbarwnych do bladożółtych, jałowych roztworów wodnych.⁴

Właściwości osmotyczne i reologiczne

Istotnym aspektem farmakodynamicznym joheksolu są jego właściwości osmotyczne i reologiczne, które różnią się w zależności od stężenia jodu w preparacie. Parametry te mają kluczowe znaczenie dla tolerancji środka kontrastowego i jego dystrybucji w organizmie.

⁵

Jak widać w powyższej tabeli, wraz ze wzrostem stężenia jodu zwiększa się zarówno osmolalność, jak i lepkość roztworu. Wartości te mierzone są przy użyciu metody osmometrii parowo-ciśnieniowej. Najwyższą osmolalność (0,78 Osm/kg H₂O) i lepkość (10,6 mPa × s w temp. 37°C) wykazuje roztwór o stężeniu 350 mg I/ml, co może mieć znaczenie kliniczne przy wyborze odpowiedniego stężenia dla konkretnego zastosowania diagnostycznego.⁶

Wpływ na parametry ustrojowe

Badania kliniczne z joheksolem wykazały korzystny profil bezpieczeństwa w odniesieniu do wpływu na funkcje fizjologiczne organizmu. Po dożylnym podaniu joheksolu zdrowym ochotnikom nie obserwowano istotnych odchyleń od wartości wyjściowych w zakresie parametrów hemodynamicznych, co świadczy o minimalnym wpływie substancji na układ sercowo-naczyniowy.⁷

Substancja wykazuje również niewielki wpływ na parametry biochemiczne i hematologiczne. W badaniach klinicznych nie odnotowano istotnych zmian w zakresie parametrów chemicznych oraz w układzie krzepnięcia. Mimo że obserwowano pewne niewielkie odchylenia w badaniach laboratoryjnych, zostały one uznane za nieistotne klinicznie.⁸

Ta niska reaktywność joheksolu w organizmie wiąże się z jego niejonowym charakterem, co odróżnia go od jonowych środków kontrastowych i przekłada się na większą tolerancję oraz mniejsze ryzyko wystąpienia reakcji niepożądanych u pacjentów poddawanych badaniom diagnostycznym.⁹