Dawkowanie i sposób podawania
Joheksol

Joheksol, dostępny pod nazwą handlową Omnipaque, jest niejonowym, monomerycznym środkiem kontrastowym zawierającym trójjod, stosowanym w różnych stężeniach: 518 mg/ml (240 mg jodu/ml), 647 mg/ml (300 mg jodu/ml) oraz 755 mg/ml (350 mg jodu/ml). Preparat jest wykorzystywany w diagnostyce obrazowej, w tym urografii, flebografii, angiografii subtrakcyjnej oraz tomografii komputerowej (CT) ze wzmocnieniem kontrastowym. Dawkowanie jest dostosowane do rodzaju badania, wieku, masy ciała, pojemności minutowej serca oraz stanu ogólnego pacjenta, z typowymi objętościami od 4 ml/kg mc. u dzieci do 250 ml u dorosłych, przy całkowitej dawce jodu zwykle 30-60 g. Szczególną uwagę należy zwrócić na odpowiednie nawodnienie pacjenta przed i po podaniu środka oraz na maksymalną dawkę jodu 3 g przy podaniu podpajęczynówkowym, aby zminimalizować ryzyko działań niepożądanych.

  1. Dawkowanie i sposób podawania joheksolu
    1. Podanie dożylne joheksolu
    2. Podanie dotętnicze joheksolu
    3. Podanie podpajęczynówkowe joheksolu
    4. Badanie jam ciała z wykorzystaniem joheksolu
    5. Badanie przewodu pokarmowego z użyciem joheksolu
    6. Tomografia komputerowa ze wzmocnieniem kontrastowym z zastosowaniem joheksolu
    7. Uwagi dotyczące dawkowania joheksolu
    8. Kolejne rozdziały

Dawkowanie i sposób podawania joheksolu

Joheksol jest niejonowym, monomerycznym, trójjodowym, rozpuszczalnym w wodzie radiologicznym środkiem kontrastującym. W praktyce klinicznej stosowany jest w postaci preparatu Omnipaque w różnych stężeniach: 518 mg/ml (240 mg jodu/ml), 647 mg/ml (300 mg jodu/ml) oraz 755 mg/ml (350 mg jodu/ml). Prawidłowe dawkowanie joheksolu różni się w zależności od rodzaju badania, wieku, masy ciała, pojemności minutowej serca, stanu ogólnego pacjenta oraz techniki podania.1

Zasadniczo stosuje się takie same stężenia i objętości jodu jak przy użyciu innych jodowych środków kontrastujących będących w powszechnym użyciu. Szczególnie istotne jest zapewnienie właściwego nawodnienia pacjenta zarówno przed podaniem joheksolu, jak i po jego zakończeniu.2

Podanie dożylne joheksolu

Joheksol podawany dożylnie ma zastosowanie w różnych procedurach diagnostycznych, takich jak urografia, flebografia, angiografia subtrakcyjna oraz tomografia komputerowa ze wzmocnieniem kontrastowym.3

Wskazanie Zalecane stężenie Zalecana objętość Uwagi
Urografia
Dorośli 300 mg I/ml lub 350 mg I/ml 40-80 ml W pojedynczych przypadkach można przekroczyć objętość 80 ml
Dzieci < 7 kg 240 mg I/ml lub 300 mg I/ml 4 ml/kg mc.
3 ml/kg mc.		 Maksymalnie 40 ml
Dzieci > 7 kg 240 mg I/ml lub 300 mg I/ml 3 ml/kg mc.
2 ml/kg mc.
Flebografia kończyny dolnej 240 mg I/ml lub 300 mg I/ml 20-100 ml/kończynę
Angiografia subtrakcyjna 300 mg I/ml lub 350 mg I/ml 20-60 ml/wstrzyknięcie
Tomografia komputerowa ze wzmocnieniem środkiem kontrastującym (CT)
Dorośli 240 mg I/ml
300 mg I/ml
350 mg I/ml		 100-250 ml
100-200 ml
100-150 ml		 Całkowita dawka jodu zwykle 30-60 g
Dzieci 240 mg I/ml
300 mg I/ml		 2-3 ml/kg mc. do 40 ml
1-3 ml/kg mc. do 40 ml		 W pojedynczych przypadkach można podać do 100 ml

Podanie dotętnicze joheksolu

W diagnostyce naczyniowej joheksol (Omnipaque) stosowany jest w różnych rodzajach arteriografii i kardioangiografii. Dawkowanie jest zależne od lokalizacji naczyń i rodzaju badania.4

Wskazanie Zalecane stężenie Zalecana objętość Uwagi
Arteriografia
Łuku aorty 300 mg I/ml 30-40 ml/wstrzyknięcie Wstrzykiwana objętość zależy od miejsca podania
Selektywna mózgowa 300 mg I/ml 5-10 ml/wstrzyknięcie
Aortografia 350 mg I/ml 40-60 ml/wstrzyknięcie
Udowa 300 mg I/ml lub 350 mg I/ml 30-50 ml/wstrzyknięcie
Inne 300 mg I/ml w zależności od rodzaju badania
Kardioangiografie
Dorośli – lewa komora oraz wstrzyknięcie do pnia aorty 350 mg I/ml 30-60 ml/wstrzyknięcie
Selektywna arteriografia naczyń wieńcowych 350 mg I/ml 4-8 ml/wstrzyknięcie
Dzieci 300 mg I/ml lub 350 mg I/ml W zależności od wieku, masy ciała oraz patologii Maksymalnie 8 ml/kg mc.
Angiografia subtrakcyjna 240 mg I/ml lub 300 mg I/ml 1-15 ml/wstrzyknięcie W zależności od miejsca podania czasami stosuje się większą objętość – do 30 ml

Podanie podpajęczynówkowe joheksolu

Joheksol używany jest również w diagnostyce układu nerwowego poprzez podanie podpajęczynówkowe w zabiegach mielografii i cysternografii. W tych procedurach szczególnie ważne jest przestrzeganie zalecanych dawek w celu zminimalizowania ryzyka działań niepożądanych.5

Wskazanie Zalecane stężenie Zalecana objętość Uwagi
Mielografia lędźwiowa i piersiowa (z dojścia lędźwiowego) – Dorośli 240 mg I/ml 8-12 ml Aby zminimalizować ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, nie należy przekraczać całkowitej dawki jodu wynoszącej 3 g
Mielografia szyjna (z dojścia lędźwiowego) – Dorośli 240 mg I/ml lub 300 mg I/ml 10-12 ml
7-10 ml
Mielografia szyjna (z dojścia szyjnego bocznego) – Dorośli 240 mg I/ml lub 300 mg I/ml 6-10 ml
6-8 ml
Cysternografia CT (z dojścia lędźwiowego) 240 mg I/ml 4-12 ml

Badanie jam ciała z wykorzystaniem joheksolu

Joheksol znajduje zastosowanie w diagnostyce różnych jam ciała, w tym stawów, dróg żółciowych, kanałów wyprowadzających gruczołów ślinowych oraz w badaniach ginekologicznych.6

Wskazanie Zalecane stężenie Zalecana objętość Uwagi
Artrografia 240 mg I/ml
300 mg I/ml
350 mg I/ml		 5-20 ml
5-15 ml
5-10 ml
ERP/ERCP 240 mg I/ml 20-50 ml
Herniografia 240 mg I/ml 50 ml Dawka zależy od rozmiarów przepukliny
Histerosalpingografia 240 mg I/ml
300 mg I/ml		 15-50 ml
15-25 ml
Sialografia 240 mg I/ml lub 300 mg I/ml 0,5-2 ml

Badanie przewodu pokarmowego z użyciem joheksolu

W diagnostyce przewodu pokarmowego joheksol (Omnipaque) może być podawany zarówno doustnie, jak i doodbytniczo. Dawkowanie jest zróżnicowane w zależności od grupy wiekowej i rodzaju badania.7

Podanie Zalecane stężenie Zalecana objętość Uwagi
Podanie doustne:
Dorośli 350 mg I/ml Dawkowanie indywidualne
Dzieci – przełyk 300 mg I/ml lub 350 mg I/ml 2-4 ml/kg mc. Maksymalna dawka 50 ml
Wcześniaki 350 mg I/ml 2-4 ml/kg mc. Maksymalna dawka 50 ml
Podanie doodbytnicze:
Dzieci 140 mg I/ml lub rozcieńczyć wodą do stężenia 100-150 mg I/ml 5-10 ml/kg mc. Przykład: rozcieńczyć produkt leczniczy o stężeniu 240, 300 lub 350 mg I/ml wodą w stosunku 1:1 lub 1:2

Tomografia komputerowa ze wzmocnieniem kontrastowym z zastosowaniem joheksolu

W badaniach tomografii komputerowej joheksol stosuje się zarówno dożylnie (jak wskazano wcześniej), jak i poprzez podanie doustne lub doodbytnicze. W przypadku podania doustnego lub doodbytniczego, preparat wymaga odpowiedniego rozcieńczenia.8

Podanie Zalecane stężenie Zalecana objętość Uwagi
Podawanie doustne:
Dorośli Rozcieńczyć produkt leczniczy wodą kranową do stężenia około 6 mg I/ml 800-2000 ml przez odpowiedni okres czasu Przykład: rozcieńczyć produkt leczniczy o stężeniu 300 lub 350 mg I/ml wodą w stosunku 1:50
Dzieci Rozcieńczyć produkt leczniczy wodą kranową do stężenia około 6 mg I/ml 15-20 ml/kg mc. otrzymanego roztworu
Podanie doodbytnicze:
Dzieci Rozcieńczyć produkt leczniczy wodą kranową do stężenia około 6 mg I/ml Dawkowanie indywidualne

Uwagi dotyczące dawkowania joheksolu

Podczas stosowania joheksolu (Omnipaque) należy pamiętać o kilku istotnych zasadach:9

  • Nawodnienie pacjenta – należy zapewnić prawidłowe nawodnienie pacjenta zarówno przed podaniem środka kontrastowego, jak i po zakończeniu procedury10
  • Dawka maksymalna – przy podaniu podpajęczynówkowym, aby zminimalizować ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, nie należy przekraczać całkowitej dawki jodu wynoszącej 3 g11
  • Rozcieńczanie – w niektórych procedurach, szczególnie w badaniach przewodu pokarmowego i tomografii komputerowej, joheksol wymaga odpowiedniego rozcieńczenia według wskazanych proporcji12
  • Dawkowanie u dzieci – u pacjentów pediatrycznych dawkowanie jest najczęściej określane w oparciu o masę ciała, przy zachowaniu maksymalnych dozwolonych objętości<sup data-drug="Omnipaque" data-section="Dawkowanie i sposób podawania" title="Dzieci 7 kg 3 ml/kg mc. 2 ml/kg mc.”>13

W przypadku szczególnych sytuacji klinicznych, dawkowanie joheksolu może zostać zmodyfikowane przez lekarza wykonującego badanie, zawsze jednak z uwzględnieniem bezpieczeństwa pacjenta i celu diagnostycznego.14

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl