Przedawkowanie
Dazatynib
Dazatynib, inhibitor kinaz tyrozynowych stosowany w terapii nowotworów hematologicznych, w przypadku przedawkowania (udokumentowane dawki do 280 mg/dobę przez tydzień) prowadzi przede wszystkim do istotnej trombocytopenii, obserwowanej u wszystkich pacjentów z przedawkowaniem. Nasilenie mielosupresji stopnia 3. lub 4., obejmującej neutropenię, trombocytopenię i niedokrwistość, jest spodziewane, co zwiększa ryzyko poważnych powikłań, takich jak krwawienia, infekcje, retencja płynów (w tym wysięk opłucnowy) oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe. Brak jest swoistego antidotum, a objawy przedawkowania wymagają intensywnego monitorowania i leczenia podtrzymującego.
Przedawkowanie dazatynibu. Szczegółowo opisane niebezpieczeństwa związane z przedawkowaniem
Dazatynib to inhibitor kinaz tyrozynowych stosowany w leczeniu nowotworów hematologicznych. Doświadczenie kliniczne dotyczące przedawkowania tej substancji jest ograniczone jedynie do pojedynczych przypadków odnotowanych w trakcie badań klinicznych, co sprawia, że pełna charakterystyka objawów i następstw przedawkowania nie jest kompleksowo udokumentowana.1 2
Udokumentowane przypadki przedawkowania
W dostępnych danych klinicznych zarejestrowano przypadki pacjentów, którzy przyjmowali dawki znacznie przekraczające zalecane dawkowanie terapeutyczne. Najlepiej udokumentowane są przypadki przyjmowania 280 mg dazatynibu na dobę przez okres jednego tygodnia u dwóch pacjentów (preparaty Dasatinib Alvogen, Dasatinib Krka, Dasatinib Sandoz, Dasatinib Stada, Dasatinib SUN, Dasatinib Viatris i Dasatinib Zentiva).3 4
W przypadku preparatu Daruph odnotowano przyjmowanie 221 mg dazatynibu na dobę przez jeden tydzień również u dwóch pacjentów.5
Główne objawy przedawkowania
Najważniejszym i najlepiej udokumentowanym klinicznie objawem przedawkowania dazatynibu jest istotne <a href="/tag/trombocytopenia/” title=”trombocytopenia” class=”to-tag” data-termid=”17984″>zmniejszenie ilości płytek krwi (trombocytopenia), które obserwowano u wszystkich pacjentów z udokumentowanym przedawkowaniem.6 7
Ponieważ dazatynib w dawkach terapeutycznych wiąże się z występowaniem mielosupresji stopnia 3. lub 4., należy się spodziewać, że przedawkowanie spowoduje nasilenie tego działania niepożądanego.8 9
Inne potencjalne objawy przedawkowania
Choć nie są bezpośrednio udokumentowane w przypadkach przedawkowania, na podstawie znanego profilu bezpieczeństwa dazatynibu można przypuszczać, że w przypadku przedawkowania mogą wystąpić nasilone działania niepożądane znane z dawek terapeutycznych, takie jak:
- Zwiększone ryzyko krwawień (związane z trombocytopenią)
- Zwiększone ryzyko infekcji (związane z neutropenią)
- Nasilona niedokrwistość
- Retencja płynów, w tym wysięk opłucnowy
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe
10
Postępowanie w przypadku przedawkowania
Ze względu na poważne konsekwencje przedawkowania dazatynibu, szczególnie związane z mielosupresją, pacjenci, którzy przyjęli dawkę większą niż zalecana powinni być ściśle monitorowani pod kątem wystąpienia objawów zahamowania czynności szpiku kostnego.11
Konieczne jest wdrożenie odpowiedniego leczenia podtrzymującego, które może obejmować:12 13
- Regularne kontrolowanie morfologii krwi
- Transfuzje preparatów krwiopochodnych (koncentratu krwinek płytkowych, koncentratu krwinek czerwonych)
- Stosowanie czynników wzrostu (np. G-CSF w przypadku neutropenii)
- Intensywne leczenie infekcji w razie ich wystąpienia
- Monitorowanie stanu klinicznego pacjenta, w tym funkcji ważnych narządów
14
Nie istnieje swoiste antidotum dla dazatynibu, dlatego postępowanie ma charakter objawowy i podtrzymujący. Należy również uwzględnić specyfikę przedawkowania leków doustnych – rozważyć wykonanie płukania żołądka oraz podanie węgla aktywowanego, jeśli od przyjęcia leku upłynął krótki czas.
Tabela objawów przedawkowania dazatynibu
| Objaw przedawkowania | Szczegółowy opis | Dawka związana z objawem (jeśli znana) |
|---|---|---|
| Istotne zmniejszenie ilości płytek krwi (trombocytopenia) | Główny udokumentowany objaw przedawkowania, może prowadzić do zwiększonego ryzyka krwawień, w tym krwawień zagrażających życiu | Udokumentowany przy 221 mg/dobę i 280 mg/dobę przez okres 1 tygodnia |
| Mielosupresja stopnia 3. lub 4. | Znaczące zahamowanie czynności szpiku kostnego, które obejmuje spadek liczby neutrofili (neutropenia), płytek krwi (trombocytopenia) i czerwonych krwinek (niedokrwistość) | Może wystąpić przy dawkach terapeutycznych, nasilona przy przedawkowaniu |
| Neutropenia | Znaczące zmniejszenie liczby neutrofili prowadzące do zwiększonego ryzyka poważnych infekcji bakteryjnych, grzybiczych i wirusowych | Brak dokładnych danych dla przedawkowania |
| Niedokrwistość | Zmniejszona liczba erytrocytów i/lub obniżone stężenie hemoglobiny prowadzące do objawów niedotlenienia tkanek | Brak dokładnych danych dla przedawkowania |
| Retencja płynów | Potencjalnie nasilona retencja płynów, w tym wysięk opłucnowy, wysięk osierdziowy, obrzęki | Brak dokładnych danych dla przedawkowania |
| Zaburzenia żołądkowo-jelitowe | Potencjalnie nasilone nudności, wymioty, biegunka, bóle brzucha | Brak dokładnych danych dla przedawkowania |
| Hepatotoksyczność | Potencjalnie zwiększone ryzyko uszkodzenia wątroby objawiające się podwyższonymi wartościami enzymów wątrobowych | Brak dokładnych danych dla przedawkowania |
| Kardiotoksyczność | Potencjalnie zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca i wydłużenia odstępu QT | Brak dokładnych danych dla przedawkowania |
Wnioski kliniczne
Przedawkowanie dazatynibu stanowi poważne zagrożenie dla pacjenta, przede wszystkim z powodu nasilonej mielosupresji i związanych z nią powikłań. W udokumentowanych przypadkach przedawkowania głównym obserwowanym objawem było istotne zmniejszenie ilości płytek krwi. Jednak potencjalne ryzyko obejmuje również inne powikłania hematologiczne, kardiologiczne, neurologiczne i metaboliczne.15
W przypadku podejrzenia przedawkowania dazatynibu należy natychmiast wdrożyć intensywne monitorowanie pacjenta, ze szczególnym uwzględnieniem parametrów hematologicznych, oraz zastosować odpowiednie leczenie podtrzymujące. Z uwagi na brak swoistego antidotum, postępowanie ma charakter objawowy i wspierający funkcje życiowe.16
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania