Właściwości farmakodynamiczne leku Venlafaxine Aurovitas

Venlafaxine Aurovitas należy do grupy farmakoterapeutycznej innych leków przeciwdepresyjnych i jest sklasyfikowany pod kodem ATC: N 06 AX 16. Dostępny jest w postaci kapsułek o przedłużonym uwalnianiu w dawkach 37,5 mg, 75 mg oraz 150 mg, zawierających chlorowodorek wenlafaksyny w ilości odpowiadającej deklarowanej zawartości substancji czynnej.¹

Mechanizm działania

Mechanizm przeciwdepresyjnego działania wenlafaksyny u ludzi polega na wzmocnieniu aktywności neuroprzekaźników w obrębie ośrodkowego układu nerwowego. Badania niekliniczne wykazały, że wenlafaksyna i jej aktywny metabolit O-demetylowenlafaksyna (ODV) są inhibitorami zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny. Dodatkowo, wenlafaksyna wykazuje słabe działanie hamujące wychwyt zwrotny dopaminy.²

Zarówno wenlafaksyna, jak i jej aktywny metabolit ODV, powodują zmniejszenie odpowiedzi β-adrenergicznej po podaniu jednorazowym (pojedyncza dawka) oraz po podaniu przewlekłym. Obie substancje wykazują bardzo podobne działanie w odniesieniu do ich całkowitego wpływu na wychwyt zwrotny neuroprzekaźników i wiązanie z receptorami.³

Profil receptorowy

Istotną cechą farmakologiczną wenlafaksyny jest praktycznie brak powinowactwa do receptorów muskarynowych, cholinergicznych, H1-histaminowych i αl-adrenergicznych w mózgu szczura in vitro. Ta charakterystyka farmakologiczna jest korzystna, ponieważ aktywność tych receptorów często wiąże się z niepożądanymi działaniami leków przeciwdepresyjnych, takimi jak działanie antycholinergiczne, uspokajające oraz wpływ na układ sercowo-naczyniowy.⁴

Wenlafaksyna nie hamuje aktywności monoaminooksydazy (MAO). W badaniach in vitro stwierdzono również, że praktycznie nie wykazuje powinowactwa do receptorów opioidowych ani benzodiazepinowych.⁵

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Epizody dużej depresji

Skuteczność wenlafaksyny w leczeniu epizodów dużej depresji została potwierdzona w licznych badaniach klinicznych:

• Wenlafaksyna o natychmiastowym uwalnianiu: pięć randomizowanych, z podwójnie ślepą próbą, kontrolowanych placebo badań krótkoterminowych (4-6 tygodni) z zastosowaniem zmiennych dawek do 375 mg na dobę.⁶
• Wenlafaksyna o przedłużonym uwalnianiu: dwa kontrolowane placebo, krótkoterminowe badania (8 lub 12 tygodni) z zastosowaniem zmiennych dawek w zakresie od 75 do 225 mg na dobę.⁷

Przeprowadzono również badania długoterminowe oceniające skuteczność wenlafaksyny w zapobieganiu nawrotom depresji:

• Długoterminowe badanie u dorosłych pacjentów ambulatoryjnych, którzy zareagowali na leczenie wenlafaksyną o przedłużonym uwalnianiu (75, 150 lub 225 mg) w 8-tygodniowym otwartym badaniu, a następnie zostali zrandomizowani do kontynuacji tej samej dawki lub do otrzymywania placebo przez okres do 26 tygodni, w celu oceny nawrotów choroby.⁸
• 12-miesięczne badanie kontrolowane placebo z podwójnie ślepą próbą u dorosłych pacjentów ambulatoryjnych z nawracającymi zaburzeniami depresyjnymi, którzy zareagowali podczas ostatniego epizodu depresji na leczenie wenlafaksyną (100-200 mg na dobę, wg schematu dwa razy na dobę).⁹

Uogólnione zaburzenia lękowe

Skuteczność wenlafaksyny w postaci kapsułek o przedłużonym uwalnianiu w leczeniu uogólnionych zaburzeń lękowych została potwierdzona w następujących badaniach u dorosłych pacjentów ambulatoryjnych:

• Dwa 8-tygodniowe badania kontrolowane placebo z zastosowaniem stałych dawek w zakresie od 75 do 225 mg na dobę.¹⁰
• Jedno 6-miesięczne badanie kontrolowane placebo z zastosowaniem stałych dawek w zakresie od 75 do 225 mg na dobę.¹¹
• Jedno 6-miesięczne badanie kontrolowane placebo z zastosowaniem zmiennych dawek (37,5 mg, 75 mg i 150 mg na dobę).¹²

Należy zaznaczyć, że mimo istnienia dowodów potwierdzających przewagę dawki 37,5 mg na dobę nad placebo, dawka ta nie zawsze wykazywała skuteczność porównywalną z wyższymi dawkami.¹³

Fobia społeczna

W leczeniu fobii społecznej skuteczność wenlafaksyny w postaci kapsułek o przedłużonym uwalnianiu potwierdzono w:

• Czterech 12-tygodniowych, wieloośrodkowych, kontrolowanych placebo badaniach z podwójnie ślepą próbą, z grupą kontrolną, z zastosowaniem zmiennych dawek.¹⁴
• Jednym 6-miesięcznym, kontrolowanym placebo badaniu z podwójnie ślepą próbą z grupą kontrolną, z zastosowaniem stałych/zmiennych dawek u dorosłych pacjentów ambulatoryjnych.¹⁵

W badaniach tych pacjenci otrzymywali dawki w zakresie od 75 do 225 mg na dobę. Warto podkreślić, że 6-miesięczne badanie nie wykazało przewagi wyższych dawek (150-225 mg na dobę) nad dawką 75 mg na dobę.¹⁶

Lęk napadowy

Skuteczność wenlafaksyny w postaci kapsułek o przedłużonym uwalnianiu w leczeniu lęku napadowego została potwierdzona w dwóch 12-tygodniowych, wieloośrodkowych, kontrolowanych placebo badaniach z podwójnie ślepą próbą u dorosłych pacjentów ambulatoryjnych z lękiem napadowym z współistniejącą agorafobią lub bez niej.¹⁷

Schemat dawkowania w tych badaniach był następujący:

• Dawka początkowa: 37,5 mg na dobę przez 7 dni.
• Następnie stałe dawki w zakresie: 75-150 mg na dobę w jednym badaniu oraz 75-225 mg na dobę w drugim badaniu.¹⁸

Długoterminowe bezpieczeństwo stosowania, skuteczność i zapobieganie nawrotom zostało również potwierdzone w długotrwałym badaniu z podwójnie ślepą próbą, kontrolowanym placebo, z grupą kontrolną, u dorosłych pacjentów ambulatoryjnych, którzy wcześniej zareagowali na leczenie w fazie open-label. W badaniu tym pacjenci kontynuowali przyjmowanie takich samych dawek wenlafaksyny o przedłużonym uwalnianiu, jak na zakończenie fazy open-label (75 mg, 150 mg lub 225 mg).¹⁹

Elektrofizjologia serca

W szczegółowym badaniu dotyczącym odstępu QTc przeprowadzonym u zdrowych ochotników, wenlafaksyna stosowana w dawce ponadterapeutycznej 450 mg na dobę (podawana w dawkach podzielonych po 225 mg dwa razy na dobę) nie powodowała klinicznie istotnego wydłużenia odstępu QT.²⁰

Należy jednak podkreślić, że po wprowadzeniu produktu do obrotu zgłaszano przypadki wydłużenia odstępu QTc i/lub częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes (TdP) oraz arytmii komorowej. Zdarzenia te występowały zwłaszcza po przedawkowaniu lub u pacjentów z innymi czynnikami ryzyka wydłużenia odstępu QTc/TdP.²¹