Mechanizm działania i właściwości farmakodynamiczne leku Symbicort Turbuhaler

Symbicort Turbuhaler, zawierający budezonid (80 mikrogramów) i formoterol (4,5 mikrograma) w każdej dostarczonej dawce, należy do grupy farmakoterapeutycznej leków stosowanych w chorobach obturacyjnych dróg oddechowych (kod ATC: R03AK07), a dokładniej adrenomimetyków wziewnych. Każda z tych substancji czynnych wykazuje odmienne mechanizmy działania, które w połączeniu dają efekt synergistyczny, prowadzący do skuteczniejszej redukcji liczby zaostrzeń astmy.¹

Budezonid – właściwości przeciwzapalne

Budezonid jako glikokortykosteroid wykazuje zależne od dawki działanie przeciwzapalne w drogach oddechowych po podaniu wziewnym. Skutkuje to redukcją nasilenia objawów oraz zmniejszeniem częstości zaostrzeń astmy. Co istotne, podanie wziewne budezonidu wiąże się z mniejszym nasileniem działań niepożądanych w porównaniu z ogólnoustrojową formą podania kortykosteroidów. Warto zauważyć, że dokładny mechanizm działania przeciwzapalnego glikokortykosteroidów nie został w pełni poznany.²

Formoterol – właściwości bronchodylatacyjne

Formoterol jest selektywnym agonistą receptora β2-adrenergicznego, który po inhalacji powoduje szybki i długotrwały rozkurcz mięśni gładkich oskrzeli u pacjentów z odwracalną obturacją dróg oddechowych. Efekt rozszerzający oskrzela jest zależny od dawki i pojawia się bardzo szybko – w czasie od 1 do 3 minut po inhalacji, utrzymując się przez przynajmniej 12 godzin po podaniu pojedynczej dawki.³

Skuteczność kliniczna leku Symbicort Turbuhaler

Skuteczność w leczeniu podtrzymującym

Badania kliniczne przeprowadzone u dorosłych wykazały, że dodanie formoterolu do budezonidu skutkuje wyraźnym złagodzeniem objawów astmy, poprawą parametrów czynności płuc oraz zmniejszeniem liczby zaostrzeń choroby. Dwa 12-tygodniowe badania kliniczne potwierdziły, że poprawa czynności płuc po zastosowaniu kombinacji budezonidu z formoterolem była równoważna tej uzyskanej przy stosowaniu tych substancji czynnych jako odrębnych leków, a jednocześnie przewyższała efekty monoterapii budezonidem.⁴

We wszystkich grupach badanych pacjenci stosowali w razie konieczności krótko działające leki z grupy agonistów receptorów β2-adrenergicznych. Co warte podkreślenia, nie zaobserwowano zjawiska zmniejszenia skuteczności produktu leczniczego Symbicort wraz z upływem czasu.⁵

Skuteczność w populacji pediatrycznej

Przeprowadzono dwa 12-tygodniowe badania kliniczne z udziałem 265 dzieci w wieku od 6 do 11 lat, którym podawano dawki podtrzymujące budezonidu z formoterolem [2 inhalacje po (80 μg + 4,5 μg)/dawkę inhalacyjną dwa razy na dobę] oraz w razie potrzeby krótko działające leki z grupy agonistów receptorów β2-adrenergicznych. Oba badania wykazały znaczącą poprawę czynności płuc oraz dobrą tolerancję terapii w porównaniu do stosowania równoważnej dawki budezonidu w monoterapii.⁶

Skuteczność w leczeniu podtrzymującym i doraźnym

Zastosowanie produktu Symbicort Turbuhaler zarówno w leczeniu podtrzymującym, jak i doraźnym, zostało ocenione w 5 badaniach klinicznych z zastosowaniem podwójnie ślepej próby, trwających 6 lub 12 miesięcy. Łącznie wzięło w nich udział 12 076 pacjentów, z czego 4447 zostało losowo przydzielonych do grupy otrzymującej budezonid z formoterolem w schemacie leczenia podtrzymującego i doraźnego. Istotnym kryterium włączenia do badania było występowanie u pacjentów objawów klinicznych astmy pomimo stosowania wziewnych glikokortykosteroidów.⁷

Wyniki badań wskazują, że leczenie podtrzymujące i doraźne budezonidem z formoterolem powodowało statystycznie istotne i klinicznie znaczące zmniejszenie liczby ciężkich zaostrzeń we wszystkich porównaniach przeprowadzonych we wszystkich 5 badaniach. Dotyczyło to zarówno porównania z produktem zawierającym budezonid i formoterol w większej dawce podtrzymującej przy jednoczesnym stosowaniu terbutaliny doraźnie (badanie 735), jak i z produktem zawierającym budezonid i formoterol w tej samej dawce podtrzymującej, ale z formoterolem lub terbutaliną stosowanymi doraźnie (badanie 734).⁸

W badaniu 735 obserwowano, że czynność płuc, kontrola objawów oraz zużycie leków stosowanych doraźnie były podobne we wszystkich badanych grupach. Natomiast w badaniu 734 stwierdzono zmniejszenie nasilenia objawów i zużycia leków stosowanych doraźnie, a także poprawę czynności płuc w porównaniu do obu grup z zastosowaniem leczenia porównawczego.⁹

Analiza łącznych wyników 5 badań wykazała, że pacjenci otrzymujący budezonid z formoterolem w leczeniu podtrzymującym i doraźnym nie wymagali stosowania dawek doraźnych średnio przez 57% dni leczenia. Co istotne, nie stwierdzono oznak rozwoju tolerancji na lek wraz z upływem czasu.¹⁰

Dane o ciężkich zaostrzeniach w badaniach klinicznych

Ciężkie zaostrzenie definiowano jako hospitalizacja/leczenie na oddziale ratunkowym lub leczenie doustnymi glikokortykosteroidami. We wszystkich porównaniach obserwowano statystycznie znamienne zmniejszenie częstości występowania zaostrzeń (wartość p <0,01).

<sup data-drug="Symbicort Turbuhaler" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Tabela 2 Podsumowanie danych o ciężkich zaostrzeniach przedstawionych w badaniach klinicznych […] a Hospitalizacja/leczenie na oddziale ratunkowym lub leczenie doustnymi glikokortykosteroidami […] b Zmniejszenie częstości występowania zaostrzeń jest znamienne statystycznie (wartość p 11

Porównanie skuteczności u młodzieży i dorosłych

Porównywalna skuteczność i bezpieczeństwo leczenia zostały wykazane zarówno u młodzieży, jak i dorosłych w serii 6 badań z zastosowaniem podwójnie ślepej próby. Obejmowały one 5 wcześniej wymienionych badań oraz dodatkowe badanie wykorzystujące większą dawkę podtrzymującą (dwa wziewy 160/4,5 mikrograma dwa razy dziennie). Oceny i porównania bazowały na łącznej populacji 14385 pacjentów z astmą, z których 1847 było w wieku młodzieńczym.¹²

Co istotne, liczba pacjentów z grupy młodzieży przyjmujących więcej niż 8 inhalacji w co najmniej jednym dniu w ramach terapii podtrzymującej i doraźnej budezonidem/formoterolem była niewielka, a takie intensywne stosowanie leku było zjawiskiem rzadkim.¹³

Skuteczność w ostrym napadzie astmy

Dodatkowa analiza obejmowała 2 badania z udziałem pacjentów zgłaszających się do lekarza z objawami ostrego napadu astmy. W tych próbach klinicznych produkt leczniczy zawierający budezonid i formoterol wykazał szybkie i skuteczne działanie zmniejszające skurcz oskrzeli, porównywalne do efektów uzyskiwanych po zastosowaniu salbutamolu i formoterolu.¹⁴