Przedawkowanie
Solderol 30000 j.m.

Przedawkowanie cholekalcyferolu zawartego w leku Solderol prowadzi do hiperwitaminozy D, której głównym patomechanizmem jest hiperkalcemia i hiperfosfatemia. Hiperkalcemia manifestuje się objawami ze strony przewodu pokarmowego (jadłowstręt, nudności, wymioty, zaparcia, ból brzucha), układu moczowego (wielomocz, polidypsja, zwapnienia nerek, kamica nerkowa), układu nerwowego (znużenie, splątanie, zawroty głowy), mięśniowo-szkieletowego (osłabienie mięśni, ból kości) oraz układu sercowo-naczyniowego (zaburzenia rytmu serca). Wartości dawkowania Solderolu wahają się od 800 j.m. do 30 000 j.m., przy czym preparat o najwyższej mocy wiąże się z największym ryzykiem hiperkalcemii. Przewlekła i ciężka hiperkalcemia może prowadzić do nieodwracalnych uszkodzeń nerek oraz zwapnień tkanek miękkich, a w skrajnych przypadkach do śpiączki i zgonu.

Przedawkowanie leku Solderol

Przedawkowanie produktu leczniczego Solderol, zawierającego cholekalcyferol (witaminę D3), prowadzi do wywołania stanu określanego jako hiperwitaminoza D. Stan ten charakteryzuje się rozwojem hiperkalcemii oraz hiperfosfatemii, które stanowią poważne zagrożenie dla zdrowia pacjenta. Nieprawidłowe gospodarowanie wapniem i fosforem w organizmie, będące skutkiem nadmiernej ilości witaminy D3, może prowadzić do szeregu poważnych konsekwencji zdrowotnych, a w skrajnych przypadkach nawet do zgonu.[1]

Objawy kliniczne przedawkowania

Pierwszorzędowym skutkiem przedawkowania cholekalcyferolu jest hiperkalcemia, która manifestuje się szerokim spektrum objawów klinicznych. Objawy te mogą mieć różne nasilenie, zależnie od stężenia wapnia w surowicy oraz czasu trwania hiperkalcemii.[2]

Do objawów hiperkalcemii spowodowanej przedawkowaniem leku Solderol należą:

W przypadkach ekstremalnych hiperkalcemia może prowadzić do groźnych dla życia stanów, takich jak śpiączka, a nawet zgon pacjenta.[3]

Długoterminowe konsekwencje przedawkowania

Przedłużająca się hiperkalcemia o dużym nasileniu może prowadzić do nieodwracalnych powikłań, w tym szczególnie do uszkodzenia nerek oraz zwapnienia tkanek miękkich. Te poważne konsekwencje podkreślają znaczenie szybkiej interwencji w przypadku podejrzenia przedawkowania leku Solderol.[4]

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Leczenie przedawkowania leku Solderol powinno być kompleksowe i ukierunkowane na korektę zaburzeń elektrolitowych oraz leczenie objawowe. Kluczowe elementy terapii obejmują:[5]

  1. Natychmiastowe przerwanie podawania witaminy D (Solderol) oraz preparatów wapnia
  2. Odstawienie leków potęgujących hiperkalcemię: tiazydowych leków moczopędnych, litu, witaminy A, glikozydów nasercowych
  3. U pacjentów nieprzytomnych: konieczne opróżnienie żołądka
  4. Nawodnienie pacjenta w celu zwiększenia wydalania wapnia z moczem
  5. Farmakoterapia hiperkalcemii, która w zależności od nasilenia objawów może obejmować:
    • Pętlowe leki moczopędne (w monoterapii lub terapii skojarzonej)
    • Bisfosfoniany
    • Kalcytoninę
    • Kortykosteroidy
  6. Ścisłe monitorowanie stężenia elektrolitów w surowicy, czynności nerek oraz diurezy
  7. W ciężkich przypadkach: kontrola EKG i centralnego ciśnienia żylnego

Intensywność leczenia powinna być dostosowana do stopnia hiperkalcemii i nasilenia objawów klinicznych.[6]

Tabela objawów przedawkowania

Objaw przedawkowania Opis Nasilenie/Faza hiperkalcemii
Jadłowstręt Utrata apetytu, niechęć do przyjmowania pokarmów Wczesny objaw
Nasilone pragnienie (polidypsja) Nadmierne odczuwanie pragnienia, wymuszające częste przyjmowanie płynów Wczesny do umiarkowanego
Nudności i wymioty Uczucie mdłości z możliwymi wymiotami, potęgujące odwodnienie Wczesny do umiarkowanego
Zaparcia Utrudnione wypróżnianie, spowolnienie perystaltyki jelit Wczesny do umiarkowanego
Ból brzucha Dyskomfort lub ból w jamie brzusznej Wczesny do umiarkowanego
Osłabienie mięśni Zmniejszenie siły mięśniowej, trudności w wykonywaniu czynności fizycznych Umiarkowany
Znużenie Przewlekłe uczucie zmęczenia, brak energii Wczesny do umiarkowanego
Splątanie Zaburzenia orientacji, dezorientacja, utrudnione myślenie Umiarkowany do ciężkiego
Wielomocz Zwiększona produkcja moczu, częste oddawanie moczu Wczesny do umiarkowanego
Ból kości Dolegliwości bólowe układu kostnego Umiarkowany do ciężkiego
Zwapnienia w nerkach Odkładanie się złogów wapniowych w tkance nerkowej Ciężki, długotrwały
Kamica nerkowa Formowanie się kamieni nerkowych z wysoką zawartością wapnia Ciężki, długotrwały
Zawroty głowy Uczucie wirowania lub niestabilności Umiarkowany do ciężkiego
Zaburzenia rytmu serca Nieprawidłowy rytm pracy serca, arytmie Ciężki
Śpiączka Stan głębokiej nieprzytomności, brak reakcji na bodźce zewnętrzne Skrajnie ciężki
Nieodwracalne uszkodzenie nerek Trwałe upośledzenie funkcji nerek spowodowane długotrwałą hiperkalcemią Ciężki, długotrwały
Zwapnienia tkanek miękkich Odkładanie się złogów wapniowych w tkankach miękkich organizmu Ciężki, długotrwały

Należy podkreślić, że lek Solderol dostępny jest w różnych dawkach (800 j.m., 1000 j.m., 7000 j.m. oraz 30 000 j.m.), co ma znaczenie przy ocenie ryzyka przedawkowania. Szczególną ostrożność należy zachować przy stosowaniu preparatu o najwyższej mocy (30 000 j.m.), gdyż ryzyko wystąpienia hiperkalcemii przy jego nieodpowiednim stosowaniu jest znacząco wyższe.[7]

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl