Właściwości farmakokinetyczne
Rytmonorm 150 150 mg

Właściwości farmakokinetyczne propafenonu – charakterystyka ogólna

Propafenon chlorowodorek (substancja czynna produktu Rytmonorm 150), występuje w postaci racemicznej mieszaniny S-propafenonu i R-propafenonu. Charakteryzuje się złożonym profilem farmakokinetycznym, który jest silnie uzależniony od genetycznie uwarunkowanych zdolności metabolicznych pacjenta.¹

Procesy wchłaniania propafenonu

Po podaniu doustnym, propafenon chlorowodorek osiąga maksymalne stężenie w osoczu w czasie 2-3 godzin. Substancja podlega znacznemu metabolizmowi wątrobowemu podczas pierwszego przejścia, w którym kluczową rolę odgrywa izoenzym CYP2D6. Proces ten charakteryzuje się osiąganiem stężenia wysycenia, co wpływa na biodostępność leku.²

Istotnym czynnikiem wpływającym na biodostępność propafenonu jest przyjmowanie pokarmu. W badaniach z pojedynczą dawką wykazano, że pokarm zwiększa maksymalne stężenie propafenonu w osoczu oraz jego biodostępność. Jednakże, podczas wielokrotnego podawania dawek propafenonu u zdrowych pacjentów, pokarm nie wykazuje istotnego wpływu na biodostępność leku.³

Dystrybucja propafenonu w organizmie

Propafenon po podaniu ulega szybkiej dystrybucji w organizmie. Objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym wynosi od 1,9 do 3,0 l/kg, co wskazuje na znaczną penetrację leku do tkanek. Wiązanie propafenonu z białkami osocza jest zależne od stężenia i wykazuje zmniejszenie wraz ze wzrostem stężenia substancji – od 97,3% przy stężeniu 0,25 µg/ml do 81,3% przy stężeniu 100 µg/ml.⁴

Metabolizm propafenonu

Genetycznie uwarunkowany profil metaboliczny

Metabolizm propafenonu chlorowodorku wykazuje genetyczny polimorfizm, dzieląc pacjentów na dwie główne grupy:⁵

• Pacjenci szybko metabolizujący (ponad 90% populacji) – u tych pacjentów propafenon jest szybko i w znacznym stopniu metabolizowany, a okres półtrwania wynosi od 2 do 10 godzin.⁶
• Pacjenci wolno metabolizujący (mniej niż 10% populacji) – u tych pacjentów metabolizm propafenonu jest wolniejszy, co przejawia się brakiem powstawania lub minimalnym powstawaniem metabolitu 5-hydroksypropafenonu. Okres półtrwania w fazie eliminacji u tych pacjentów wynosi od 10 do 32 godzin.⁷

Szlaki metaboliczne propafenonu

U pacjentów szybko metabolizujących, propafenon chlorowodorek jest przekształcany do dwóch aktywnych metabolitów:⁸

• 5-hydroksypropafenon – powstający przy udziale izoenzymu CYP2D6⁹
• N-depropylopropafenon (norpropafenon) – tworzący się przy udziale izoenzymów CYP3A4 oraz CYP1A2¹⁰

Eliminacja propafenonu

Klirens propafenonu wynosi od 0,67 do 0,81 l/h/kg, co świadczy o jego efektywnym usuwaniu z organizmu.¹¹

Charakterystyka kinetyki propafenonu

Liniowość/nieliniowość kinetyki

Farmakokinetyka propafenonu różni się w zależności od profilu metabolicznego pacjenta:¹²

• Pacjenci szybko metabolizujący – kinetyka nieliniowa, wynikająca z wysycenia reakcji hydroksylacji z udziałem izoenzymu CYP2D6
• Pacjenci wolno metabolizujący – kinetyka liniowa

Osiąganie stanu stacjonarnego

Stan stacjonarny stężenia propafenonu chlorowodorku jest osiągany po 3-4 dniach regularnego podawania leku. Co istotne, pomimo różnic w profilach metabolicznych pomiędzy pacjentami, zalecany schemat dawkowania propafenonu chlorowodorku jest jednakowy dla wszystkich pacjentów, niezależnie od ich statusu metabolicznego (pacjenci wolno i szybko metabolizujący).¹³