Działania niepożądane
Roxan 15 mg
Lek Roxan zawierający 15 mg rywaroksabanu jest stosowany jako przeciwzakrzepowy, jednak jego stosowanie wiąże się z ryzykiem krwawień, które są najczęstszym działaniem niepożądanym. W badaniach fazy III obejmujących 53 103 pacjentów najczęściej obserwowano krwawienia z nosa (4,5%) oraz krwotok z przewodu pokarmowego (3,8%). Częstość krwawień różni się w zależności od wskazań: od 6,8% w profilaktyce żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej po aloplastyce stawu biodrowego lub kolanowego, przez 12,6% u pacjentów hospitalizowanych z powodów niechirurgicznych, do 23% przy leczeniu zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej. Najwyższe ryzyko krwawienia występuje u pacjentów z migotaniem przedsionków (28 na 100 pacjentolat) oraz po ostrym zespole wieńcowym (22 na 100 pacjentolat). Niedokrwistość, jako powikłanie krwawień, występuje z częstością od 1,6% do 5,9% w zależności od wskazań terapeutycznych.
- Działania niepożądane leku Roxan
- Profil bezpieczeństwa rywaroksabanu
- Ryzyko krwawień w zależności od wskazania
- Anemia jako działanie niepożądane
- Częstotliwość występowania działań niepożądanych rywaroksabanu
- Szczegółowy opis wybranych działań niepożądanych
- Grupy zwiększonego ryzyka krwawienia
- Objawy powikłań krwotocznych
- Wtórne powikłania ciężkiego krwawienia
- Zestawienie działań niepożądanych rywaroksabanu
- Zalecenia dotyczące monitorowania bezpieczeństwa
Działania niepożądane leku Roxan
Lek Roxan zawierający 15 mg rywaroksabanu (Rivaroxabanum) jako substancję czynną jest lekiem przeciwzakrzepowym, którego stosowanie wiąże się z określonym profilem bezpieczeństwa. Bezpieczeństwo stosowania rywaroksabanu oceniano w trzynastu badaniach fazy III z udziałem 53 103 pacjentów, co dostarcza obszernych danych na temat możliwych działań niepożądanych.1
Profil bezpieczeństwa rywaroksabanu
Najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi u pacjentów otrzymujących rywaroksaban były krwawienia. Spośród nich najczęściej raportowano krwawienia z nosa (4,5%) oraz krwotok z przewodu pokarmowego (3,8%). Działania niepożądane związane z krwawieniami wynikają z farmakologicznego mechanizmu działania rywaroksabanu jako leku przeciwzakrzepowego.2
Ryzyko krwawień w zależności od wskazania
Częstość występowania krwawień różni się w zależności od wskazania, w jakim lek jest stosowany. W profilaktyce żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) po aloplastyce stawu biodrowego lub kolanowego krwawienia występują u 6,8% pacjentów. W przypadku pacjentów hospitalizowanych z powodów niechirurgicznych odsetek ten wynosi 12,6%. Przy leczeniu zakrzepicy żył głębokich (ZŻG) i zatorowości płucnej (ZP) oraz profilaktyce nawrotów odsetek krwawień rośnie do 23%.3
Najwyższe ryzyko krwawienia obserwuje się przy stosowaniu rywaroksabanu w profilaktyce udaru i zatorowości obwodowej u pacjentów z migotaniem przedsionków niezwiązanym z wadą zastawkową (28 na 100 pacjentolat) oraz w profilaktyce zdarzeń zakrzepowych po ostrym zespole wieńcowym (22 na 100 pacjentolat).4
Anemia jako działanie niepożądane
Niedokrwistość jest istotnym działaniem niepożądanym związanym ze stosowaniem rywaroksabanu. Jej częstość również różni się w zależności od wskazań – od 5,9% u pacjentów poddawanych aloplastyce stawu biodrowego lub kolanowego, przez 2,1% u pacjentów hospitalizowanych z powodów niechirurgicznych, do 1,6% przy leczeniu ZŻG i ZP.5
Częstotliwość występowania działań niepożądanych rywaroksabanu
Częstość występowania działań niepożądanych rywaroksabanu klasyfikowana jest według następujących kategorii:<sup data-drug="Roxan" data-section="Działania niepożądane" title="Częstości zdefiniowano jako: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 do < 1/10), niezbyt często (≥ 1/1 000 do < 1/100), rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1 000), bardzo rzadko ( 6
- Bardzo często: występują u co najmniej 1 na 10 pacjentów (≥ 1/10)
- Często: występują u co najmniej 1 na 100 pacjentów (≥ 1/100 do < 1/10)
- Niezbyt często: występują u co najmniej 1 na 1000 pacjentów (≥ 1/1 000 do < 1/100)
- Rzadko: występują u co najmniej 1 na 10 000 pacjentów (≥ 1/10 000 do < 1/1 000)
- Bardzo rzadko: występują u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów (< 1/10 000)
- Częstość nieznana: nie może być określona na podstawie dostępnych danych
Szczegółowy opis wybranych działań niepożądanych
Ze względu na farmakologiczny mechanizm działania, stosowanie rywaroksabanu wiąże się ze zwiększonym ryzykiem utajonego lub jawnego krwawienia z dowolnej tkanki lub organu. Krwawienia mogą prowadzić do niedokrwistości pokrwotocznej, której objawy podmiotowe, przedmiotowe oraz nasilenie będą różnić się w zależności od miejsca oraz nasilenia lub rozległości krwawienia.7
W badaniach klinicznych podczas długotrwałego leczenia rywaroksabanem w porównaniu z leczeniem antagonistami witaminy K (VKA) częściej obserwowano krwawienia z błon śluzowych (np. krwawienie z nosa, dziąseł, przewodu pokarmowego, moczowo-płciowego) i niedokrwistość. W celu wykrywania utajonego krwawienia i określania znaczenia klinicznego jawnego krwawienia, oprócz odpowiedniego nadzoru klinicznego, przydatne mogą być badania laboratoryjne hemoglobiny/hematokrytu.8
Grupy zwiększonego ryzyka krwawienia
Dla niektórych grup pacjentów ryzyko krwawienia przy stosowaniu rywaroksabanu może być większe. Dotyczy to w szczególności:
- Pacjentów z niekontrolowalnym ciężkim nadciśnieniem tętniczym
- Pacjentów jednocześnie stosujących inne leki wpływające na hemostazę
U kobiet krwawienie menstruacyjne może mieć większe nasilenie i/lub być dłuższe przy stosowaniu rywaroksabanu.9
Objawy powikłań krwotocznych
Objawami powikłań krwotocznych mogą być:10
- Osłabienie
- Bladość
- Zawroty głowy
- Ból głowy lub obrzęk niewiadomego pochodzenia
- Duszność
- Wstrząs niewiadomego pochodzenia
W niektórych przypadkach jako następstwo niedokrwistości obserwowano objawy niedokrwienia mięśnia sercowego, takie jak ból w klatce piersiowej lub dławica piersiowa.11
Wtórne powikłania ciężkiego krwawienia
Dla rywaroksabanu zgłaszano znane wtórne powikłania ciężkiego krwawienia, takie jak:12
- Zespół ciasnoty przedziałów powięziowych – stan zagrażający funkcji kończyny wynikający z podwyższonego ciśnienia w zamkniętej przestrzeni anatomicznej
- Niewydolność nerek z powodu obniżonej perfuzji – pogorszenie funkcji nerek wynikające z niedostatecznego ukrwienia
Zestawienie działań niepożądanych rywaroksabanu
Poniższa tabela przedstawia kompleksowe zestawienie działań niepożądanych rywaroksabanu zgłaszanych w badaniach klinicznych oraz po wprowadzeniu produktu do obrotu, wraz z ich częstością występowania.13
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania |
|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Niedokrwistość (w tym wynik odpowiedniego zwiększenie liczby płytek krwi) | Często |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcja alergiczna, alergiczne zapalenie skóry, obrzęk naczynioruchowy i obrzęk alergiczny | Często |
| Zaburzenia układu nerwowego | Zawroty głowy, ból głowy | Często |
| Krwotok mózgowy i śródczaszkowy, omdlenie | Często | |
| Zaburzenia oka | Krwotok oczny (w tym krwotok podspojówkowy) | Często |
| Zaburzenia naczyniowe | Niedociśnienie tętnicze, krwiak | Często |
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Krwawienie z nosa | Często |
| Krwioplucie | Często | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Krwawienie z dziąseł, krwotok z przewodu pokarmowego (w tym krwotok z odbytnicy), bóle brzucha oraz żołądka i jelit, niestrawność, nudności, zaparcie, biegunka, wymioty | Często |
| Suchość błony śluzowej jamy ustnej | Często | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zwiększenie aktywności aminotransferaz | Często |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Świąd (w tym niezbyt częste przypadki świądu uogólnionego), wysypka, siniaczenie, krwotok skórny i podskórny | Często |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Ból kończyny | Często |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Krwotok z układu moczowo-płciowego (w tym krwiomocz i nadmierne krwawienie miesiączkowe), zaburzenie czynności nerek (w tym zwiększenie stężenia kreatyniny we krwi, zwiększenie stężenia mocznika we krwi) | Często |
| Niewydolność nerek/ostra niewydolność nerek, wtórna do krwawienia, wystarczającego do spowodowania hipoperfuzji | Często | |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Gorączka, obrzęk | Często |
| Badania diagnostyczne | Zwiększenie LDH, zwiększenie aktywności lipazy, zwiększenie aktywności amylazy | Często |
| Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach | Krwotok po zabiegu medycznym (w tym niedokrwistość pooperacyjna i krwotok z rany), stłuczenie, wydzielina z rany | Często |
Zalecenia dotyczące monitorowania bezpieczeństwa
Oceniając stan każdego pacjenta, u którego stosowane są leki przeciwzakrzepowe, w tym rywaroksaban, należy uwzględnić możliwość wystąpienia krwotoku. Dla niektórych grup pacjentów ryzyko krwawienia może być zwiększone, co wymaga szczególnej ostrożności i ścisłego monitorowania.14
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:15
- Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
- Tel.: + 48 22 49 21 301
- Faks: + 48 22 49 21 309
- Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.16
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania