Działania niepożądane
Propranolol WZF 1 mg/ml

Działania niepożądane leku Propranolol WZF

Propranolol chlorowodorek w postaci roztworu do wstrzykiwań (1 mg/ml) jest zazwyczaj dobrze tolerowany przez pacjentów, jednakże jak każdy produkt leczniczy może powodować szereg działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości występowania.¹ Świadomość potencjalnych zagrożeń związanych z jego stosowaniem jest kluczowa dla zapewnienia bezpieczeństwa terapii.

Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych

Zgodnie z konwencją MedDRA, działania niepożądane zostały sklasyfikowane według następujących kategorii częstości:²

• Bardzo często (≥1/10) – występuje u więcej niż 1 na 10 pacjentów
• Często (≥1/100 do <1/10) – występuje u 1 do 10 na 100 pacjentów
• Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) – występuje u 1 do 10 na 1 000 pacjentów
• Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) – występuje u 1 do 10 na 10 000 pacjentów
• Bardzo rzadko (<1/10 000) – występuje u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów
• Częstość nieznana – częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych

Szczegółowe działania niepożądane według układów i narządów

Stosowanie propranololu może prowadzić do szeregu działań niepożądanych dotyczących różnych układów organizmu. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis tych działań w podziale na kategorie:

Zaburzenia układu krążenia

W obrębie układu sercowo-naczyniowego najczęściej obserwuje się bradykardię, która występuje często. Rzadziej mogą wystąpić poważniejsze zaburzenia, takie jak nasilenie niewydolności serca czy blok serca.³ Ponadto, u pacjentów często obserwuje się ziębnięcie kończyn oraz zespół Raynauda, charakteryzujący się napadowym, bolesnym zblednięciem palców, zwłaszcza pod wpływem zimna lub stresu.⁴

Rzadko może dochodzić do niedociśnienia ortostatycznego z towarzyszącymi omdleniami oraz nasilenia chromania przestankowego u pacjentów z istniejącymi wcześniej zaburzeniami krążenia obwodowego.⁵

Zaburzenia hematologiczne

W zakresie układu krwiotwórczego rzadko obserwuje się małopłytkowość, czyli zmniejszenie liczby płytek krwi, co może prowadzić do zwiększonej tendencji do krwawień.⁶

Zaburzenia metaboliczne

Istotnym działaniem niepożądanym, którego częstość jest nieznana, jest hipoglikemia. Jest ona szczególnie niebezpieczna w określonych grupach pacjentów: u noworodków, niemowląt, dzieci, osób w podeszłym wieku, pacjentów poddawanych dializoterapii, stosujących leki przeciwcukrzycowe, przestrzegających długotrwale ścisłej diety oraz u pacjentów z przewlekłą chorobą wątroby.⁷

Zaburzenia neurologiczne i psychiczne

W obrębie układu nerwowego propranolol może prowadzić do rzadko występujących parestezji (nieprawidłowych czuć w postaci drętwienia, mrowienia) oraz zawrotów głowy.⁸ Bardzo rzadko może wystąpić zespół przypominający miastenię lub nasilenie objawów istniejącej miastenii.⁹ Z nieokreśloną częstością mogą wystąpić drgawki związane z hipoglikemią.¹⁰

Często obserwuje się zaburzenia snu i koszmary senne.¹¹ Rzadziej mogą wystąpić poważniejsze zaburzenia psychiczne, takie jak omamy, psychozy, zmiany nastroju i dezorientacja.¹²

Zaburzenia okulistyczne

Rzadko mogą występować suchość oczu oraz zaburzenia widzenia.¹³

Zaburzenia oddechowe

Szczególnie niebezpiecznym, choć rzadkim powikłaniem jest skurcz oskrzeli, który może prowadzić nawet do zgonu u pacjentów z astmą oskrzelową lub zaburzeniami astmatycznymi w wywiadzie.¹⁴ Z tego powodu propranolol jest przeciwwskazany u pacjentów z astmą.

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe

Niezbyt często obserwuje się zaburzenia czynności układu pokarmowego.¹⁵

Zaburzenia skórne

Rzadko mogą wystąpić reakcje skórne, takie jak plamica, łysienie, łuszczycopodobne reakcje skórne, nasilenie objawów łuszczycy oraz wysypka.¹⁶

Zaburzenia ogólne

Często pacjenci zgłaszają uczucie zmęczenia i/lub znużenia, które zazwyczaj ma charakter przemijający.¹⁷

Nieprawidłowości w badaniach laboratoryjnych

Bardzo rzadko obserwuje się zwiększenie miana przeciwciał przeciwjądrowych (ANA), chociaż kliniczne znaczenie tego zjawiska nie zostało w pełni wyjaśnione.¹⁸

Postępowanie w przypadku działań niepożądanych

W przypadku nasilenia działań niepożądanych należy rozważyć odstawienie produktu, które powinno odbywać się stopniowo. W rzadkich przypadkach nietolerancji propranololu, ujawniającej się bradykardią i niedociśnieniem tętniczym, produkt należy odstawić i, jeśli to konieczne, zastosować leczenie jak w przypadku przedawkowania.¹⁹

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.²⁰

Al. Jerozolimskie 181 C
02-222 Warszawa
Tel.: + 48 22 49 21 301
Faks: + 48 22 49 21 309
e-mail: [email protected]²¹

Tabela działań niepożądanych leku Propranolol WZF

Niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi propranololu

Szczególną uwagę należy zwrócić na następujące działania niepożądane, które mogą stanowić poważne zagrożenie dla pacjenta:

1. Skurcz oskrzeli – może prowadzić do ostrej niewydolności oddechowej, a w skrajnych przypadkach do zgonu u pacjentów z astmą oskrzelową lub zaburzeniami astmatycznymi w wywiadzie.²²
2. Bradykardia i blok serca – mogą prowadzić do poważnych zaburzeń hemodynamicznych, omdleń, a w skrajnych przypadkach do zatrzymania krążenia.²³
3. Hipoglikemia – szczególnie niebezpieczna w określonych grupach pacjentów, może prowadzić do utraty przytomności, drgawek, a w skrajnych przypadkach do uszkodzenia mózgu.²⁴
4. Nasilenie niewydolności serca – może prowadzić do dekompensacji krążenia i obrzęku płuc.²⁵
5. Zaburzenia psychiczne – w rzadkich przypadkach mogą objawiać się ciężkimi stanami psychotycznymi wymagającymi pilnej interwencji.²⁶

Należy pamiętać, że odstawienie propranololu powinno odbywać się stopniowo, gdyż nagłe przerwanie terapii może prowadzić do nasilenia objawów choroby podstawowej, dla której lek był stosowany. W przypadku nietolerancji propranololu ujawniającej się bradykardią i niedociśnieniem tętniczym, konieczne jest odstawienie produktu i zastosowanie odpowiedniego leczenia.²⁷