Działania niepożądane
Physioneal 40 Clear-Flex

Preparat Physioneal 40 Clear-Flex, stosowany w dializie otrzewnowej, wykazuje profil bezpieczeństwa obejmujący szereg działań niepożądanych o różnej częstości występowania. Najczęściej obserwowaną niepożądaną reakcją była zasadowica metaboliczna (≥10%), charakteryzująca się podwyższonym pH i stężeniem wodorowęglanów w surowicy, często bez objawów klinicznych. Inne często występujące zaburzenia metaboliczne to hipokaliemia, zatrzymanie płynów, hiperkalcemia oraz nadciśnienie tętnicze. Rzadziej notowano hiperwolemię, jadłowstręt, odwodnienie, hiperglikemię, kwasicę mleczanową, a także objawy ze strony układu nerwowego (zawroty głowy, ból głowy) i psychicznego (bezsenność). W obrębie przewodu pokarmowego często występowało zapalenie otrzewnej, a także rzadziej niewydolność błony otrzewnej, ból brzucha, niestrawność, wzdęcia i nudności. Zgłaszano również poważne, choć o nieznanej częstości, powikłania takie jak otorbiające stwardnienie otrzewnej oraz zmętnienie dializatu.

Działania niepożądane leku Physioneal 40 Clear-Flex

Preparat Physioneal 40 Clear-Flex jest stosowany w dializie otrzewnowej i jak każdy produkt leczniczy może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego pacjenta one wystąpią. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę profilu bezpieczeństwa tego preparatu na podstawie badań klinicznych oraz doświadczeń po wprowadzeniu produktu do obrotu.1

Charakterystyka występowania działań niepożądanych

Podczas kontrolowanych badań klinicznych preparatu Physioneal 40 najczęściej zgłaszanym działaniem niepożądanym była zasadowica, która występowała u około 10% pacjentów. Co istotne, w większości przypadków rozpoznanie było stawiane wyłącznie na podstawie podwyższonego stężenia wodorowęglanów w surowicy krwi, zazwyczaj bez towarzyszących objawów klinicznych.2

Działania niepożądane zostały sklasyfikowane według częstości występowania zgodnie z następującą konwencją:

  • Bardzo często (≥1/10)
  • Często (≥1/100 do <1/10)
  • Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100)
  • Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000)
  • Bardzo rzadko (<1/10 000)
  • Częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych)3

Szczegółowa analiza działań niepożądanych według układów i narządów

Działania niepożądane preparatu Physioneal 40 Clear-Flex można sklasyfikować według układów i narządów, których dotyczą:4

Zaburzenia krwi i układu chłonnego

W układzie krwiotwórczym i limfatycznym odnotowano występowanie eozynofilii z częstością nieznaną, co może mieć znaczenie przy monitorowaniu morfologii krwi u pacjentów dializowanych.5

Zaburzenia metaboliczne i odżywiania

W zakresie metabolizmu obserwowano szereg istotnych zaburzeń, z których najczęściej występowały:

  • Zasadowica (często) – zaburzenie równowagi kwasowo-zasadowej charakteryzujące się podwyższonym pH krwi i zwiększonym stężeniem wodorowęglanów w surowicy
  • Hipokaliemia (często) – obniżone stężenie potasu we krwi, które może prowadzić do zaburzeń rytmu serca
  • Zatrzymanie płynów (często) – nadmierne gromadzenie płynów w organizmie
  • Hiperkalcemia (często) – podwyższone stężenie wapnia we krwi6

Z mniejszą częstotliwością (niezbyt często) raportowano również:

  • Hiperwolemia – stan zwiększonej objętości krwi krążącej
  • Jadłowstręt – utrata apetytu
  • Odwodnienie – deficyt wody w organizmie
  • Hiperglikemia – podwyższone stężenie glukozy we krwi
  • Kwasica mleczanowa – stan zagrażający życiu, charakteryzujący się niskim pH krwi i wysokim stężeniem mleczanów7

Zaburzenia psychiczne

W sferze psychicznej niezbyt często obserwowano bezsenność, co może wpływać na jakość życia pacjentów poddawanych dializie otrzewnowej.8

Zaburzenia układu nerwowego

W obrębie układu nerwowego niezbyt często raportowano:

  • Zawroty głowy – mogące utrudniać codzienne funkcjonowanie pacjenta
  • Ból głowy – o różnym nasileniu i charakterze9

Zaburzenia naczyniowe

W układzie naczyniowym występowały:

  • Nadciśnienie (często) – podwyższone ciśnienie tętnicze krwi, które wymaga monitorowania i odpowiedniego leczenia
  • Niedociśnienie (niezbyt często) – obniżone ciśnienie tętnicze krwi, które może powodować zawroty głowy i omdlenia10

Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia

W układzie oddechowym niezbyt często obserwowano:

  • Duszność – subiektywne uczucie trudności w oddychaniu
  • Kaszel – odruchowa reakcja obronna dróg oddechowych11

Zaburzenia żołądka i jelit

W obrębie przewodu pokarmowego i otrzewnej raportowano:

  • Zapalenie otrzewnej (często) – stan zapalny błony otrzewnowej, który stanowi poważne powikłanie dializy otrzewnowej, często wymagające hospitalizacji i intensywnego leczenia12
  • Niewydolność błony otrzewnej (niezbyt często) – utrata funkcji transportowych otrzewnej, co może prowadzić do nieskuteczności dializy
  • Ból brzucha (niezbyt często) – o różnej lokalizacji i nasileniu
  • Niestrawność (niezbyt często) – zespół objawów dyspeptycznych
  • Wzdęcia (niezbyt często) – nadmierne gromadzenie gazów w przewodzie pokarmowym
  • Nudności (niezbyt często) – nieprzyjemne uczucie dyskomfortu w górnej części przewodu pokarmowego13

Z częstością nieznaną raportowano również:

  • Otorbiające stwardnienie otrzewnej – poważne powikłanie długotrwałej dializy otrzewnowej prowadzące do włóknienia i stwardnienia otrzewnej
  • Zmętnienie dializatu – zmiana przejrzystości płynu dializacyjnego, często będąca pierwszym objawem zapalenia otrzewnej14

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

Z częstością nieznaną obserwowano następujące reakcje skórne:

  • Obrzęk naczynioruchowy – ostry obrzęk skóry, tkanki podskórnej lub błon śluzowych, mogący prowadzić do poważnych powikłań, szczególnie gdy obejmuje drogi oddechowe
  • Wysypka – zmiany skórne o różnym charakterze i nasileniu15

Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej

W układzie mięśniowo-szkieletowym z częstością nieznaną raportowano bóle mięśniowo-szkieletowe, które mogą być związane zarówno z samą procedurą dializy, jak i z zaburzeniami gospodarki wapniowo-fosforanowej czy innymi powikłaniami metabolicznymi.16

Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania

Często obserwowano:

  • Obrzęk – nadmierne gromadzenie płynu w tkankach
  • Astenia – osłabienie, zmniejszenie siły mięśniowej17

Niezbyt często występowały:

  • Dreszcze – mimowolne drżenie mięśni
  • Obrzęk twarzy – nagromadzenie płynu w tkankach twarzy
  • Przepuklina – nieprawidłowe przemieszczenie narządów wewnętrznych przez osłabione miejsca w ścianie jamy ciała
  • Złe samopoczucie – ogólny dyskomfort i niespecyficzne dolegliwości
  • Pragnienie – subiektywne uczucie potrzeby przyjęcia płynów18

Z częstością nieznaną zgłaszano gorączkę – podwyższenie temperatury ciała powyżej normy, mogące wskazywać na zakażenie lub inne powikłania.19

Nieprawidłowości w badaniach diagnostycznych

W zakresie odchyleń w badaniach laboratoryjnych i diagnostycznych obserwowano:

  • Zwiększenie masy ciała (często) – często związane z retencją płynów
  • Zwiększone pCO2 (niezbyt często) – podwyższone ciśnienie parcjalne dwutlenku węgla we krwi, mogące świadczyć o zaburzeniach równowagi kwasowo-zasadowej20

Powikłania związane z procedurą dializy otrzewnowej

Oprócz działań niepożądanych bezpośrednio związanych z preparatem Physioneal 40, występują również powikłania związane z samą procedurą dializy otrzewnowej:

  • Bakteryjne zapalenie otrzewnej – zakażenie otrzewnej wywołane przez bakterie, stanowiące jedno z najpoważniejszych powikłań dializy otrzewnowej
  • Zakażenie w miejscu wprowadzenia cewnika – stan zapalny tkanek wokół miejsca implantacji cewnika dializacyjnego
  • Powikłania związane z cewnikiem – różnorodne problemy dotyczące funkcjonowania cewnika dializacyjnego, jak jego przemieszczenie, niedrożność czy uszkodzenie21

Tabela działań niepożądanych leku Physioneal 40 Clear-Flex

Klasyfikacja układów i narządów Działanie niepożądane Częstość występowania Opis
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Eozynofilia Nieznana Zwiększona liczba eozynofilów we krwi
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Zasadowica Często Zwiększone pH krwi z podwyższonym poziomem wodorowęglanów
Hipokaliemia Często Obniżone stężenie potasu we krwi
Zatrzymanie płynów Często Nadmierne gromadzenie płynów w organizmie
Hiperkalcemia Często Podwyższone stężenie wapnia we krwi
Hiperwolemia Niezbyt często Zwiększona objętość krwi krążącej
Jadłowstręt Niezbyt często Utrata apetytu
Odwodnienie Niezbyt często Deficyt wody w organizmie
Hiperglikemia Niezbyt często Podwyższone stężenie glukozy we krwi
Kwasica mleczanowa Niezbyt często Obniżone pH krwi z podwyższonym stężeniem mleczanów
Zaburzenia psychiczne Bezsenność Niezbyt często Trudności z zasypianiem i/lub utrzymaniem snu
Zaburzenia układu nerwowego Zawroty głowy Niezbyt często Subiektywne uczucie niestabilności lub wirowania
Ból głowy Niezbyt często Dolegliwość bólowa różnego nasilenia zlokalizowana w obrębie głowy
Zaburzenia naczyniowe Nadciśnienie Często Podwyższone ciśnienie tętnicze krwi
Niedociśnienie Niezbyt często Obniżone ciśnienie tętnicze krwi
Zaburzenia układu oddechowego Duszność Niezbyt często Subiektywne uczucie trudności w oddychaniu
Kaszel Niezbyt często Odruchowy mechanizm oczyszczania dróg oddechowych
Zaburzenia żołądka i jelit Zapalenie otrzewnej Często Stan zapalny błony otrzewnowej
Niewydolność błony otrzewnej Niezbyt często Utrata funkcji transportowych otrzewnej
Ból brzucha Niezbyt często Dolegliwość bólowa w obrębie jamy brzusznej
Niestrawność Niezbyt często Zespół objawów dyspeptycznych
Wzdęcia Niezbyt często Nadmierne gromadzenie gazów w przewodzie pokarmowym
Nudności Niezbyt często Nieprzyjemne uczucie dyskomfortu w górnej części przewodu pokarmowego
Otorbiające stwardnienie otrzewnej Nieznana Włóknienie i stwardnienie otrzewnej w wyniku przewlekłego zapalenia
Zmętnienie dializatu Nieznana Utrata przejrzystości płynu dializacyjnego
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Obrzęk naczynioruchowy Nieznana Ostry obrzęk skóry i tkanki podskórnej
Wysypka Nieznana Zmiany skórne o różnym charakterze
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe Bóle mięśniowo-szkieletowe Nieznana Dolegliwości bólowe w obrębie mięśni i układu kostnego
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Obrzęk Często Nagromadzenie płynu w tkankach
Astenia Często Osłabienie, zmniejszenie siły mięśniowej
Dreszcze Niezbyt często Mimowolne drżenie mięśni
Obrzęk twarzy Niezbyt często Nagromadzenie płynu w tkankach twarzy
Przepuklina Niezbyt często Przemieszczenie narządów przez osłabione miejsca w ścianie jamy ciała
Złe samopoczucie Niezbyt często Ogólny dyskomfort i niespecyficzne dolegliwości
Pragnienie Niezbyt często Subiektywne uczucie potrzeby przyjęcia płynów
Gorączka Nieznana Podwyższenie temperatury ciała powyżej normy
Badania diagnostyczne Zwiększenie masy ciała Często Przyrost wagi, często związany z retencją płynów
Zwiększone pCO2 Niezbyt często Podwyższone ciśnienie parcjalne dwutlenku węgla we krwi

Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania leku. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:22

  • Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
  • Tel.: + 48 22 49 21 301
  • Faks: + 48 22 49 21 309
  • Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu za produkt leczniczy.23

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl