Interakcje leku
Ozzion 40 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Pantoprazol, jako inhibitor pompy protonowej, znacząco wpływa na wydzielanie kwasu żołądkowego, co może prowadzić do istotnych klinicznie interakcji z wieloma grupami leków. Ze względu na swój mechanizm działania oraz metabolizm wątrobowy przy udziale układu cytochromu P450, pantoprazol może wchodzić w interakcje zarówno farmakokinetyczne, jak i farmakodynamiczne.^{1}

Interakcje związane ze zmianą pH żołądkowego

Pantoprazol, powodując długotrwałe zahamowanie wydzielania kwasu żołądkowego, może istotnie wpływać na wchłanianie leków, których biodostępność zależy od kwaśnego pH żołądka. Dotyczy to szczególnie azolowych leków przeciwgrzybiczych (ketokonazol, itrakonazol, posakonazol) oraz innych substancji, takich jak erlotynib, których wchłanianie jest optymalne w środowisku kwaśnym.^{2}

Interakcje z inhibitorami proteazy HIV

Jednoczesne stosowanie pantoprazolu z inhibitorami proteazy HIV, których wchłanianie zależy od kwaśnego pH w żołądku (np. atazanawir), nie jest zalecane. Inhibitory pompy protonowej mogą znacząco zmniejszyć biodostępność tych leków, co może prowadzić do nieskuteczności terapii przeciwwirusowej. Jeżeli konieczne jest stosowanie obu grup leków, należy:^{3}

• Ściśle monitorować stan kliniczny pacjenta (w tym miano wirusa)
• Nie przekraczać dawki 20 mg pantoprazolu na dobę
• Rozważyć dostosowanie dawki inhibitora proteazy HIV

Interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi

W badaniach farmakokinetycznych nie wykazano bezpośredniego wpływu pantoprazolu na metabolizm warfaryny czy fenprokumonu ani na wartość współczynnika INR. Jednakże w praktyce klinicznej obserwowano zwiększenie wartości INR i czasu protrombinowego u pacjentów jednocześnie stosujących inhibitory pompy protonowej i leki przeciwzakrzepowe z grupy pochodnych kumaryny.^{4}

Zwiększenie wartości INR może prowadzić do nieprawidłowych krwawień, a w skrajnych przypadkach nawet do zgonu. U pacjentów leczonych jednocześnie pantoprazolem i warfaryną lub fenprokumonem zalecane jest monitorowanie wartości INR oraz czasu protrombinowego, szczególnie na początku terapii skojarzonej.^{5}

Interakcje z metotreksatem

U niektórych pacjentów odnotowano zwiększenie stężenia metotreksatu w przypadku jednoczesnego stosowania wysokich dawek tego leku (np. 300 mg) z inhibitorami pompy protonowej. Ma to szczególne znaczenie w leczeniu chorób nowotworowych i łuszczycy, gdzie stosowane są duże dawki metotreksatu. W takich przypadkach należy rozważyć czasowe wstrzymanie podawania pantoprazolu.^{6}

Interakcje związane z metabolizmem wątrobowym

Pantoprazol jest metabolizowany w wątrobie głównie przy udziale układu enzymatycznego cytochromu P450. Głównym szlakiem metabolicznym jest demetylacja przy udziale izoenzymu CYP2C19, inne szlaki obejmują oksydację przy udziale CYP3A4.^{7}

Badania interakcji z produktami leczniczymi metabolizowanymi przez te same szlaki enzymatyczne (karbamazepina, diazepam, glibenklamid, nifedypina, doustne środki antykoncepcyjne zawierające lewonorgestrel i etynyloestradiol) nie wykazały klinicznie istotnych interakcji. Nie można jednak wykluczyć interakcji z innymi substancjami metabolizowanymi przez te same układy enzymatyczne.^{8}

Badania wykazały, że pantoprazol nie wpływa na metabolizm substancji czynnych metabolizowanych przy udziale izoenzymów:^{9}

• CYP1A2 (kofeina, teofilina)
• CYP2C9 (piroksykam, diklofenak, naproksen)
• CYP2D6 (metoprolol)
• CYP2E1 (etanol)

Ponadto pantoprazol nie wpływa na wchłanianie digoksyny zależne od glikoproteiny P i nie wchodzi w interakcje z lekami zobojętniającymi kwas żołądkowy.^{10}

Interakcje z inhibitorami i induktorami CYP2C19

Inhibitory enzymu CYP2C19, takie jak fluwoksamina, mogą zwiększać ekspozycję ogólnoustrojową na pantoprazol. U pacjentów leczonych długotrwale dużymi dawkami pantoprazolu lub u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby należy rozważyć zmniejszenie dawki pantoprazolu.^{11}

Z kolei induktory enzymów CYP2C19 i CYP3A4, takie jak ryfampicyna czy ziele dziurawca zwyczajnego (Hypericum perforatum), mogą zmniejszać stężenie pantoprazolu w osoczu, co może prowadzić do zmniejszenia skuteczności leczenia.^{12}

Interakcje z antybiotykami

Przeprowadzone badania dotyczące jednoczesnego stosowania pantoprazolu z antybiotykami takimi jak klarytromycyna, metronidazol i amoksycylina nie wykazały interakcji o znaczeniu klinicznym.^{13}

Wpływ na badania laboratoryjne

W niektórych badaniach przesiewowych moczu na obecność tetrahydrokannabinolu (THC) u pacjentów przyjmujących pantoprazol stwierdzono wyniki fałszywie dodatnie. W przypadku pozytywnego wyniku testu u pacjenta stosującego pantoprazol, należy rozważyć zastosowanie alternatywnej metody badania w celu weryfikacji wyniku.^{14}

Interakcje z alkoholem

W dostępnej charakterystyce produktu leczniczego Ozzion nie opisano specyficznych interakcji pantoprazolu z alkoholem. Jednakże, z punktu widzenia klinicznego, należy mieć na uwadze, że inhibitory pompy protonowej, w tym pantoprazol, mogą potencjalnie wpływać na absorpcję alkoholu poprzez zwiększenie pH w żołądku.

Należy również pamiętać, że jednoczesne spożywanie alkoholu podczas terapii lekami wpływającymi na błonę śluzową przewodu pokarmowego może zwiększać ryzyko uszkodzenia błony śluzowej. Alkohol może też teoretycznie wpływać na metabolizm wątrobowy pantoprazolu, jednakże badania dotyczące interakcji z etanolem nie wykazały znaczącego klinicznie wpływu na farmakokinetykę pantoprazolu.^{15}

Tabela interakcji pantoprazolu z innymi produktami leczniczymi