Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania leku Nidrazid

Stosowanie izoniazydu wymaga dokładnej kontroli medycznej, szczególnie u osób z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek lub przewlekłą chorobą wątroby. Przed rozpoczęciem terapii konieczna jest staranna ocena stosunku korzyści do ryzyka u pacjentów z już istniejącymi zaburzeniami czynności wątroby.¹

Ryzyko hepatotoksyczności

Podczas terapii izoniazydem może rozwinąć się ciężkie zapalenie wątroby, które w niektórych przypadkach może prowadzić do zgonu. Zapalenie wątroby może wystąpić nawet po kilku miesiącach od rozpoczęcia leczenia. Istotnym czynnikiem ryzyka jest wiek pacjenta – osoby powyżej 35 roku życia są szczególnie narażone na hepatotoksyczne działanie leku.²

Monitorowanie objawów zwiastunowych uszkodzenia wątroby

Pacjentów należy dokładnie obserwować pod kątem wystąpienia objawów zwiastunowych zapalenia wątroby, takich jak:

• Zmęczenie
• Osłabienie
• Złe samopoczucie
• Jadłowstręt
• Nudności lub wymioty

W przypadku pojawienia się powyższych objawów podmiotowych lub stwierdzenia objawów przedmiotowych wskazujących na uszkodzenie wątroby, należy niezwłocznie odstawić izoniazyd. Kontynuowanie terapii w takim przypadku może prowadzić do poważniejszego uszkodzenia wątroby.³

Zalecenia dotyczące monitorowania laboratoryjnego

U dorosłych pacjentów leczonych produktem Nidrazid z powodu gruźlicy, podczas oceny wyjściowej należy wykonać:

• Oznaczenie aktywności enzymów wątrobowych
• Oznaczenie stężenia bilirubiny i kreatyniny w surowicy
• Morfologię krwi
• Określenie liczby płytek krwi (lub ich szacunkową liczbę)

W trakcie leczenia pacjenci powinni zgłaszać się na wizyty kontrolne co najmniej raz w miesiącu, podczas których należy monitorować wystąpienie ewentualnych działań niepożądanych. Wszyscy pacjenci, u których wykryto nieprawidłowości, powinni zostać poddani dodatkowej ocenie, w razie konieczności obejmującej badania laboratoryjne.⁴

U pacjentów po 35 roku życia, ze względu na wysoką częstość występowania zapalenia wątroby zależnego od izoniazydu, badania czynności wątroby należy wykonywać regularnie – nie tylko przed rozpoczęciem leczenia, ale również co najmniej raz na miesiąc podczas terapii. Izoniazyd należy odstawić, jeśli aktywność enzymów wątrobowych przekracza pięciokrotnie górną granicę normy.⁵

Jeśli nie ma dowodów na wcześniejsze występowanie chorób wątroby, badania czynności wątroby należy wykonać w przypadku wystąpienia gorączki, wymiotów, żółtaczki lub innych objawów świadczących o pogorszeniu stanu pacjenta.⁶

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

Pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby należy leczyć izoniazydem wyłącznie w razie konieczności, ze szczególną ostrożnością i pod ścisłym nadzorem lekarza. U tych pacjentów należy dokładnie monitorować czynność wątroby przed rozpoczęciem leczenia, a następnie co 2-4 tygodnie przez cały okres terapii.⁷

W przypadku wystąpienia uszkodzenia wątroby lub znaczących klinicznych zmian w czynności wątroby, lek należy odstawić i rozważyć alternatywny schemat leczenia w porozumieniu z lekarzem doświadczonym w leczeniu gruźlicy. Jeśli zaistnieje konieczność ponownego włączenia leku po przywróceniu prawidłowej czynności wątroby, zaleca się codzienne monitorowanie parametrów czynności wątroby.⁸

Dodatkowe czynniki ryzyka hepatotoksyczności

Do dodatkowych czynników związanych z podwyższonym ryzykiem zapalenia wątroby należą:

• Codzienne spożywanie alkoholu
• Przewlekła choroba wątroby
• Przyjmowanie leków w postaci dożylnej
• Płeć żeńska u osób rasy czarnej lub pochodzenia latynoskiego

Należy również zachować szczególną ostrożność u pacjentów z padaczką.⁹

Monitorowanie u dzieci

Rutynowa kontrola aktywności enzymów wątrobowych nie jest konieczna u dzieci, chyba że u dziecka stwierdzono czynniki ryzyka wystąpienia hepatotoksyczności.¹⁰

Ciężkie reakcje skórne

Podczas stosowania izoniazydu odnotowano przypadki ciężkich reakcji skórnych, w tym:

• Zespół Stevensa-Johnsona (SJS)
• Zespół Lyella – toksyczna nekroliza naskórka (TEN)

Niektóre z tych przypadków zakończyły się zgonem. Pacjenci powinni zostać poinformowani o potencjalnych objawach przedmiotowych i podmiotowych oraz dokładnie obserwowani pod kątem pojawienia się reakcji skórnych.¹¹

Jeśli występują objawy przedmiotowe lub podmiotowe SJS lub TEN (np. postępująca wysypka skórna często z pęcherzami lub zmianami na błonach śluzowych), pacjenci powinni natychmiast skonsultować się z lekarzem. Należy trwale przerwać leczenie izoniazydem, jeżeli nie można ustalić innej etiologii tych objawów.¹²

Reakcja polekowa z eozynofilią i objawami układowymi (DRESS)

Podczas leczenia lekami przeciwgruźliczymi obserwowano ciężkie, uogólnione reakcje nadwrażliwości, w tym przypadki zakończone zgonem, znane jako reakcja polekowa z eozynofilią i objawami układowymi (DRESS).¹³

Należy pamiętać, że wczesne objawy nadwrażliwości mogą wystąpić bez wyraźnej wysypki i obejmować:

• Gorączkę
• Powiększenie węzłów chłonnych
• Zaburzenia biologiczne (w tym eozynofilię, zaburzenia czynności wątroby)

Jeśli powyższe objawy wystąpią, pacjent powinien natychmiast skonsultować się z lekarzem. Należy przerwać leczenie lekiem Nidrazid, jeżeli nie można ustalić innej etiologii tych objawów.¹⁴

Szczególne grupy pacjentów wymagające wzmożonego nadzoru

Szczególny nadzór podczas leczenia izoniazydem zalecany jest u następujących grup pacjentów:

• Pacjenci o fenotypie wolnej acetylacji
• Osoby z padaczką
• Pacjenci z psychozą
• Osoby z wyraźną skłonnością do krwawień
• Pacjenci z zapaleniem nerwów obwodowych
• Osoby z zaburzeniami czynności wątroby w wywiadzie
• Pacjenci z cukrzycą
• Osoby uzależnione od alkoholu
• Pacjenci z AIDS

Należy zachować ostrożność również w trakcie leczenia pacjentów w podeszłym wieku oraz u pacjentów niedożywionych, którzy mogą wymagać suplementacji pirydoksyny (witamina B6) w trakcie stosowania izoniazydu.¹⁵

Informacje o substancjach pomocniczych

Produkt leczniczy Nidrazid zawiera mniej niż 1 mmol sodu (23 mg) w tabletce, co oznacza, że lek uznaje się za „wolny od sodu”.¹⁶