Interakcje leku
Metamizole Kalceks 500 mg/ml

Metamizol sodowy wykazuje zdolność do indukcji enzymów metabolizujących, zwłaszcza cytochromu P450 (CYP2B6 i CYP3A4), co może prowadzić do obniżenia stężenia w osoczu i zmniejszenia skuteczności klinicznej wielu leków, takich jak bupropion, efawirenz, metadon, walproinian, cyklosporyna, takrolimus oraz sertralina. Szczególnie istotne są interakcje z metotreksatem, które zwiększają ryzyko hematotoksyczności i mielosupresji, zwłaszcza u pacjentów w podeszłym wieku, oraz z kwasem acetylosalicylowym, gdzie metamizol może osłabiać działanie przeciwpłytkowe ASA, co ma znaczenie w profilaktyce zawału mięśnia sercowego. Ponadto, jednoczesne stosowanie metamizolu i alkoholu nasila działanie sedatywne i depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy oraz zwiększa ryzyko hepatotoksyczności.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Metamizol sodowy może wchodzić w interakcje z różnymi lekami poprzez indukcję enzymów metabolizujących oraz inne mechanizmy. Znajomość tych interakcji jest kluczowa dla zapewnienia bezpiecznej i skutecznej farmakoterapii.1

Interakcje farmakokinetyczne

Metamizol wykazuje zdolność do indukcji enzymów metabolizujących, szczególnie cytochromu P450, w tym izoenzymów CYP2B6 i CYP3A4. Indukcja ta może prowadzić do zmniejszenia stężenia w osoczu oraz ograniczenia skuteczności klinicznej wielu jednocześnie stosowanych leków.2

Interakcje farmakodynamiczne

W przypadku jednoczesnego stosowania metamizolu z metotreksatem obserwuje się zwiększone ryzyko hematotoksyczności, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku. Jest to istotna interakcja, która może prowadzić do poważnych powikłań hematologicznych.3

Jednoczesne stosowanie metamizolu z kwasem acetylosalicylowym (ASA) może prowadzić do zmniejszenia przeciwpłytkowego działania ASA. Jest to szczególnie istotne u pacjentów przyjmujących małe dawki kwasu acetylosalicylowego w profilaktyce zawału mięśnia sercowego.4

Interakcje z alkoholem

Jednoczesne spożywanie alkoholu i przyjmowanie metamizolu może prowadzić do nasilenia działania zarówno leku, jak i alkoholu na ośrodkowy układ nerwowy. Alkohol może nasilać działanie sedatywne i depresyjne na OUN, co może prowadzić do zaburzeń świadomości i koordynacji ruchowej.

Ponadto, zarówno metamizol, jak i alkohol mogą wykazywać działanie hepatotoksyczne, a ich jednoczesne stosowanie może zwiększać ryzyko uszkodzenia wątroby. Pacjenci powinni być poinformowani o konieczności unikania spożywania alkoholu podczas terapii metamizolem.

Szczegółowe zestawienie interakcji

Poniższa tabela przedstawia najważniejsze interakcje metamizolu z innymi lekami i substancjami, wraz z opisem mechanizmu interakcji oraz poziomem jej istotności klinicznej:

Lek/Substancja Mechanizm interakcji Efekt kliniczny Poziom istotności Zalecenia
Bupropion Indukcja CYP2B6 Zmniejszenie stężenia bupropionu w osoczu, ograniczenie skuteczności klinicznej Umiarkowany Monitorowanie odpowiedzi klinicznej, ewentualna modyfikacja dawki
Efawirenz Indukcja CYP3A4 Zmniejszenie stężenia efawirenzu w osoczu, ograniczenie skuteczności klinicznej Umiarkowany Monitorowanie odpowiedzi klinicznej i/lub stężenia leku
Metadon Indukcja CYP3A4 Zmniejszenie stężenia metadonu w osoczu, ograniczenie skuteczności klinicznej Umiarkowany Monitorowanie odpowiedzi klinicznej, ewentualna modyfikacja dawki
Walproinian Indukcja enzymów metabolizujących Zmniejszenie stężenia walproinianu w osoczu, ograniczenie skuteczności klinicznej Umiarkowany Monitorowanie odpowiedzi klinicznej i/lub stężenia leku
Cyklosporyna Indukcja CYP3A4 Zmniejszenie stężenia cyklosporyny w osoczu, ograniczenie skuteczności klinicznej Wysoki Monitorowanie stężenia cyklosporyny, dostosowanie dawki
Takrolimus Indukcja CYP3A4 Zmniejszenie stężenia takrolimusu w osoczu, ograniczenie skuteczności klinicznej Wysoki Monitorowanie stężenia takrolimusu, dostosowanie dawki
Sertralina Indukcja enzymów metabolizujących Zmniejszenie stężenia sertraliny w osoczu, ograniczenie skuteczności klinicznej Umiarkowany Monitorowanie odpowiedzi klinicznej
Metotreksat Nasilenie działania hematotoksycznego Zwiększone ryzyko mielosupresji, szczególnie u osób w podeszłym wieku Wysoki Unikać jednoczesnego stosowania
Kwas acetylosalicylowy Wpływ na działanie przeciwpłytkowe Zmniejszona skuteczność kwasu acetylosalicylowego w hamowaniu agregacji płytek krwi Umiarkowany Zachować ostrożność u pacjentów stosujących małe dawki ASA w profilaktyce zawału serca
Alkohol Nasilenie działania na OUN i potencjalne działanie hepatotoksyczne Zwiększenie działania sedatywnego, depresji OUN, zwiększone ryzyko hepatotoksyczności Umiarkowany Unikać jednoczesnego stosowania

Zalecenia dotyczące postępowania w przypadku interakcji

W przypadku konieczności jednoczesnego stosowania metamizolu z lekami, z którymi wchodzi w interakcje, należy:5

  • Zachować ostrożność podczas jednoczesnego podawania leków metabolizowanych przez CYP2B6 i CYP3A4
  • Monitorować odpowiedź kliniczną pacjenta
  • W stosownych przypadkach monitorować stężenie leku w osoczu
  • Unikać jednoczesnego stosowania metamizolu z metotreksatem, szczególnie u osób w podeszłym wieku
  • Zachować ostrożność u pacjentów stosujących małe dawki kwasu acetylosalicylowego w profilaktyce sercowo-naczyniowej
  • Poinformować pacjenta o konieczności unikania spożywania alkoholu podczas terapii metamizolem
  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl