Działania niepożądane
Maysiglu 50 mg
Maysiglu, zawierający sytagliptynę w dawkach 25 mg, 50 mg i 100 mg, jest stosowany w terapii cukrzycy typu 2. Profil bezpieczeństwa leku obejmuje ryzyko hipoglikemii, szczególnie nasilonej przy jednoczesnym stosowaniu pochodnych sulfonylomocznika (4,7-13,8%) oraz insuliny (9,6%). Najpoważniejszymi działaniami niepożądanymi są ostre i martwicze/krwotoczne zapalenie trzustki, które może być śmiertelne, oraz reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksja i obrzęk naczynioruchowy. Częstość zapalenia trzustki w badaniu TECOS wyniosła 0,3% w grupie leczonej sytagliptyną i 0,2% w grupie placebo. Hipoglikemia występuje często, zwłaszcza w terapii skojarzonej, a ciężka hipoglikemia w badaniu TECOS pojawiła się u 2,7% pacjentów stosujących insulinę i/lub sulfonylomocznik oraz 1,0% pacjentów bez tych leków.
- Działania niepożądane leku Maysiglu – wprowadzenie
- Ogólny profil bezpieczeństwa sytagliptyny
- Klasyfikacja działań niepożądanych według częstości występowania
- Szczegółowy opis wybranych działań niepożądanych
- Zaburzenia trzustki
- Hipoglikemia
- Reakcje nadwrażliwości
- Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
- Zaburzenia nerek i dróg moczowych
- Działania niepożądane w terapii skojarzonej
- Działania niepożądane u dzieci i młodzieży
- Bezpieczeństwo sercowo-naczyniowe w badaniu TECOS
- Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych
Działania niepożądane leku Maysiglu – wprowadzenie
Maysiglu to produkt leczniczy zawierający sytagliptynę, dostępny w trzech dawkach: 25 mg, 50 mg oraz 100 mg w postaci tabletek powlekanych. W trakcie stosowania leku mogą wystąpić różne działania niepożądane, których znajomość jest kluczowa dla bezpiecznej terapii pacjentów z cukrzycą typu 2. Szczegółowa analiza profilu bezpieczeństwa sytagliptyny, zarówno w monoterapii jak i w skojarzeniu z innymi lekami przeciwcukrzycowymi, pozwala na odpowiednie monitorowanie stanu pacjenta oraz podejmowanie właściwych decyzji terapeutycznych.1
Ogólny profil bezpieczeństwa sytagliptyny
W trakcie badań klinicznych oraz obserwacji po wprowadzeniu produktu do obrotu zidentyfikowano szereg działań niepożądanych związanych ze stosowaniem sytagliptyny. Do najpoważniejszych należą zapalenie trzustki oraz reakcje nadwrażliwości. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko hipoglikemii, które jest znacząco podwyższone przy stosowaniu leku w skojarzeniu z pochodnymi sulfonylomocznika (4,7-13,8%) oraz insuliną (9,6%).2
Klasyfikacja działań niepożądanych według częstości występowania
Działania niepożądane sytagliptyny są klasyfikowane według częstości występowania jako: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) lub o częstości nieznanej (nie można określić na podstawie dostępnych danych). Ta klasyfikacja została opracowana na podstawie kontrolowanych placebo badań klinicznych oraz obserwacji po wprowadzeniu leku do obrotu.3
Szczegółowa tabela działań niepożądanych Maysiglu
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania |
|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Trombocytopenia | Rzadko |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcje nadwrażliwości, w tym odpowiedzi anafilaktyczne | Częstość nieznana |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Hipoglikemia | Często |
| Zaburzenia układu nerwowego | Ból głowy | Często |
| Zawroty głowy | Niezbyt często | |
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Śródmiąższowa choroba płuc | Częstość nieznana |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Zaparcia | Niezbyt często |
| Wymioty | Częstość nieznana | |
| Ostre zapalenie trzustki | Częstość nieznana | |
| Martwicze lub krwotoczne zapalenie trzustki ze skutkiem śmiertelnym lub bez | Częstość nieznana | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Świąd | Niezbyt często |
| Obrzęk naczynioruchowy | Częstość nieznana | |
| Wysypka | Częstość nieznana | |
| Pokrzywka | Częstość nieznana | |
| Zapalenie naczyń skóry | Częstość nieznana | |
| Złuszczające choroby skóry, w tym zespół Stevensa-Johnsona | Częstość nieznana | |
| Pemfigoid pęcherzowy | Częstość nieznana | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Bóle stawów | Częstość nieznana |
| Bóle mięśni | Częstość nieznana | |
| Ból pleców | Częstość nieznana | |
| Artropatia | Częstość nieznana | |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Zaburzenia czynności nerek | Częstość nieznana |
| Ostra niewydolność nerek | Częstość nieznana |
Szczegółowy opis wybranych działań niepożądanych
Zaburzenia trzustki
Wśród najpoważniejszych działań niepożądanych sytagliptyny należy wymienić zapalenie trzustki, które może występować w postaci ostrej lub martwiczej/krwotocznej. Martwicze lub krwotoczne zapalenie trzustki stanowi bezpośrednie zagrożenie życia, mogąc prowadzić do śmierci pacjenta. W badaniu TECOS częstość występowania obiektywnie potwierdzonych przypadków zapalenia trzustki w grupie pacjentów leczonych sytagliptyną wynosiła 0,3%, a w grupie placebo 0,2%.4
Hipoglikemia
Hipoglikemia jest często występującym działaniem niepożądanym podczas stosowania sytagliptyny. Jej częstość wzrasta znacząco w przypadku terapii skojarzonej. W monoterapii występuje rzadziej, natomiast jest określana jako działanie występujące „bardzo często” przy stosowaniu z pochodnymi sulfonylomocznika i metforminą. W badaniu TECOS, oceniającym wpływ sytagliptyny na układ sercowo-naczyniowy, u pacjentów stosujących insulinę i/lub sulfonylomocznik, częstość występowania ciężkiej hipoglikemii wynosiła 2,7% w grupie leczonej sytagliptyną i 2,5% w grupie placebo.5 U pacjentów niestosujących tych leków częstość ciężkiej hipoglikemii była niższa i wynosiła 1,0% w grupie sytagliptyny oraz 0,7% w grupie placebo.6
Reakcje nadwrażliwości
Reakcje nadwrażliwości, w tym odpowiedzi anafilaktyczne, są poważnym zagrożeniem podczas stosowania sytagliptyny. Mogą manifestować się jako objawy skórne (wysypka, pokrzywka, świąd) lub jako cięższe reakcje systemowe, zagrażające życiu pacjenta. Do tej grupy zaliczamy także obrzęk naczynioruchowy, mogący prowadzić do obrzęku gardła i krtani, co stanowi bezpośrednie zagrożenie dla drożności dróg oddechowych.7
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
Sytagliptyna może powodować szereg skórnych działań niepożądanych, od łagodnych (świąd) po potencjalnie zagrażające życiu. Do najpoważniejszych należą złuszczające choroby skóry, w tym zespół Stevensa-Johnsona, charakteryzujący się rozległymi zmianami pęcherzowymi na skórze i błonach śluzowych, oraz pemfigoid pęcherzowy. Inne reakcje skórne obejmują wysypkę, pokrzywkę oraz zapalenie naczyń skóry.8
Zaburzenia nerek i dróg moczowych
Terapia sytagliptyną wiąże się z ryzykiem wystąpienia zaburzeń czynności nerek, które w najcięższych przypadkach mogą prowadzić do ostrej niewydolności nerek. Jest to szczególnie istotne u pacjentów z wyjściowo upośledzoną funkcją nerek, u których należy dostosować dawkę leku lub rozważyć alternatywną terapię.9
Działania niepożądane w terapii skojarzonej
Profil działań niepożądanych sytagliptyny może ulegać modyfikacji podczas stosowania z innymi lekami przeciwcukrzycowymi. W terapii skojarzonej obserwowano zwiększoną częstość występowania niektórych działań niepożądanych w porównaniu z monoterapią:10
- Skojarzenie z pochodnymi sulfonylomocznika i metforminą – hipoglikemia (działanie występujące bardzo często), zaparcia (często)11
- Skojarzenie z insuliną (z metforminą lub bez) – grypa (często), nudności i wymioty, suchość w ustach (niezbyt często)12
- Skojarzenie z metforminą – nudności i wymioty (często), wzdęcia (często), senność i biegunka (niezbyt często)13
- Skojarzenie z pioglitazonem – wzdęcia (często), obrzęki obwodowe (często)14
Działania niepożądane u dzieci i młodzieży
Badania kliniczne przeprowadzone z użyciem sytagliptyny u pacjentów pediatrycznych z cukrzycą typu 2 w wieku od 10 do 17 lat wykazały, że profil działań niepożądanych jest zbliżony do profilu obserwowanego u dorosłych. Nie zidentyfikowano specyficznych zagrożeń dla tej grupy wiekowej.15
Bezpieczeństwo sercowo-naczyniowe w badaniu TECOS
Badanie TECOS (Trial Evaluating Cardiovascular Outcomes with Sitagliptin) było dużym badaniem klinicznym oceniającym wpływ sytagliptyny na układ sercowo-naczyniowy. Objęło ono 7332 pacjentów leczonych sytagliptyną i 7339 pacjentów otrzymujących placebo. Dawkowanie sytagliptyny wynosiło 100 mg na dobę, z dostosowaniem do 50 mg na dobę u pacjentów z obniżoną filtracją kłębuszkową (eGFR ≥30 i <50 mL/min/1,73 m²).16
Wyniki badania wykazały, że całkowita częstość występowania ciężkich działań niepożądanych była podobna w obu grupach, co potwierdza ogólny profil bezpieczeństwa sercowo-naczyniowego sytagliptyny.17
Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego Maysiglu do obrotu istotne jest monitorowanie i zgłaszanie wszystkich podejrzewanych działań niepożądanych. Pozwala to na ciągłą ocenę stosunku korzyści do ryzyka stosowania leku. Lekarze i inni pracownicy służby zdrowia powinni zgłaszać wszystkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.18
Dane kontaktowe: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, Tel.: + 48 22 49 21 301, Faks: + 48 22 49 21 309, Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl. Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.19
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania