Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Losartic 50 mg

Wpływ losartanu na płodność, ciążę i laktację

Stosowanie losartanu wymaga szczególnej uwagi w kontekście płodności, ciąży i laktacji. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje, które powinny zostać przekazane pacjentkom w wieku reprodukcyjnym, planującym ciążę, będącym w ciąży lub karmiącym piersią.¹

Stosowanie losartanu w czasie ciąży

Stosowanie losartanu w okresie ciąży podlega istotnym ograniczeniom czasowym w zależności od trymestru:²

• Pierwszy trymestr ciąży: Nie zaleca się stosowania losartanu ze względu na potencjalne ryzyko dla rozwijającego się płodu.
• Drugi i trzeci trymestr ciąży: Stosowanie losartanu jest bezwzględnie przeciwwskazane.

Dane epidemiologiczne dotyczące potencjalnego działania teratogennego losartanu w pierwszym trymestrze ciąży nie są jednoznaczne, jednakże nie można wykluczyć zwiększenia ryzyka. Choć brakuje kontrolowanych badań epidemiologicznych oceniających bezpieczeństwo inhibitorów receptora angiotensyny II (grupa leków, do której należy losartan), należy założyć, że ryzyko jest podobne dla wszystkich leków z tej grupy.³

Planowanie ciąży przy terapii losartanem

U pacjentek przyjmujących losartan, które planują ciążę, lekarz powinien wdrożyć następujące postępowanie:⁴

• Zastosować alternatywne leczenie przeciwnadciśnieniowe o ustalonym profilu bezpieczeństwa w ciąży
• Wyjątkiem może być sytuacja, gdy kontynuacja terapii losartanem jest absolutnie konieczna ze względów medycznych
• W przypadku potwierdzenia ciąży należy natychmiast przerwać podawanie losartanu i wdrożyć leczenie alternatywne, jeśli jest to wskazane⁵

Konsekwencje stosowania losartanu w ciąży

Narażenie na inhibitory receptora angiotensyny II, w tym losartan, w drugim i trzecim trymestrze ciąży może powodować poważne działania niepożądane u płodu i noworodka.⁶

Działania toksyczne na płód:

• Pogorszenie czynności nerek
• Małowodzie (zmniejszona ilość płynu owodniowego)
• Opóźnienie kostnienia czaszki

Działania niepożądane u noworodka:

• Niewydolność nerek
• Niedociśnienie tętnicze
• Hiperkaliemia (podwyższony poziom potasu we krwi)

Postępowanie w przypadku narażenia na losartan w ciąży

Jeśli pacjentka była narażona na działanie losartanu od drugiego trymestru ciąży, lekarz powinien wdrożyć następujące działania:⁷

1. Zalecić wykonanie badania ultrasonograficznego oceniającego czynność nerek płodu
2. Zlecić badanie ultrasonograficzne czaszki płodu
3. Monitorować stan zdrowia matki i płodu

Noworodki, których matki przyjmowały losartan w okresie ciąży, wymagają ścisłej obserwacji po urodzeniu, ze szczególnym uwzględnieniem monitorowania ciśnienia tętniczego z powodu ryzyka wystąpienia niedociśnienia.⁸

Stosowanie losartanu podczas karmienia piersią

Ze względu na brak odpowiednich danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania losartanu podczas laktacji, nie zaleca się jego stosowania u kobiet karmiących piersią. Szczególnie ostrożnie należy podchodzić do stosowania tego leku u kobiet karmiących noworodki lub wcześniaki, które są bardziej wrażliwe na potencjalne działania niepożądane.⁹

Lekarz powinien rozważyć zastosowanie alternatywnych metod leczenia o lepiej udokumentowanym profilu bezpieczeństwa podczas karmienia piersią. Konieczne jest omówienie z pacjentką korzyści wynikających z karmienia piersią dla dziecka oraz korzyści z leczenia dla matki.¹⁰

Zalecenia dla lekarzy prowadzących pacjentki w wieku rozrodczym

Lekarz prowadzący terapię losartanem u kobiet w wieku rozrodczym powinien:

• Poinformować pacjentkę o potencjalnym ryzyku związanym ze stosowaniem losartanu w ciąży
• Zalecić stosowanie skutecznej metody antykoncepcji podczas terapii
• Omówić alternatywne metody leczenia nadciśnienia w przypadku planowania ciąży
• Poinformować o konieczności natychmiastowego kontaktu z lekarzem w przypadku podejrzenia ciąży
• Przeprowadzić edukację dotyczącą objawów, które mogą wskazywać na negatywny wpływ leku na płód