Wpływ lorazepamu na płodność, ciążę i laktację

Lorazepam, jako lek z grupy benzodiazepin, wymaga szczególnej uwagi w kontekście stosowania u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Świadome i odpowiedzialne podejmowanie decyzji terapeutycznych w tych okolicznościach wymaga dokładnej analizy stosunku korzyści do ryzyka oraz znajomości dostępnych danych klinicznych.¹

Stosowanie lorazepamu w okresie ciąży

Zastosowanie lorazepamu w okresie ciąży powinno być ograniczone do wyjątkowych sytuacji klinicznych, gdy istnieją istotne wskazania medyczne. Ograniczenie to wynika z niewystarczającego doświadczenia terapeutycznego w stosowaniu lorazepamu w tym okresie oraz potencjalnych zagrożeń dla rozwijającego się płodu. W szczególności należy unikać stosowania lorazepamu w położnictwie, gdzie doświadczenie kliniczne jest niewystarczające.²

Dane na temat potencjalnego działania teratogennego lorazepamu są ograniczone. Obserwacje kliniczne nie dostarczyły wiarygodnych dowodów na teratogenne działanie dawek terapeutycznych, jednak na podstawie doświadczeń z innymi benzodiazepinami nie można całkowicie wykluczyć niepożądanego wpływu lorazepamu na rozwój dziecka.³ W literaturze medycznej istnieją doniesienia o przypadkach wad rozwojowych i upośledzenia umysłowego u dzieci, które w okresie prenatalnym były narażone na działanie benzodiazepin w wyniku przedawkowania lub zatrucia.⁴

Ryzyko zespołu odstawienia u noworodków

Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko wystąpienia objawów odstawiennych u noworodków, których matki przyjmowały benzodiazepiny przez dłuższy czas w okresie ciąży (kilka tygodni lub dłużej). Zespół odstawienia może manifestować się w okresie poporodowym.⁵

U noworodków matek, które stosowały benzodiazepiny w ostatnim trymestrze ciąży lub podczas porodu, mogą wystąpić następujące objawy:⁶

• Obniżona aktywność psychomotoryczna – przejawiająca się zmniejszoną reaktywnością i osłabieniem odruchów fizjologicznych
• Hipotermia – obniżenie temperatury ciała poniżej wartości prawidłowych
• Niedociśnienie tętnicze – spadek ciśnienia krwi wymagający monitorowania i potencjalnej interwencji
• Łagodna depresja oddechowa – spowolnienie i spłycenie oddechu, mogące wymagać wspomagania oddychania
• Zespół wiotkiego niemowlęcia – charakteryzujący się obniżonym napięciem mięśniowym i zaburzeniami koordynacji ruchowej

Postępowanie u kobiet w wieku rozrodczym

Lekarz prowadzący terapię lorazepamem u kobiet w wieku rozrodczym powinien poinformować pacjentkę o konieczności natychmiastowego zgłoszenia faktu zajścia w ciążę w trakcie leczenia.⁷ Po uzyskaniu takiej informacji lekarz musi dokonać ponownej oceny ryzyka i korzyści oraz podjąć decyzję o ewentualnym przerwaniu leczenia, biorąc pod uwagę indywidualną sytuację kliniczną pacjentki.

Substancje pomocnicze a ciąża

Roztwór do wstrzykiwań Lorazepam TZF zawiera glikol propylenowy i makrogol 400, co wymaga dodatkowej uwagi podczas stosowania w ciąży.⁸ Dotychczasowe badania nie wykazały toksycznego wpływu glikolu propylenowego na rozrodczość lub rozwój u zwierząt i ludzi, jednak substancja ta może przenikać przez barierę łożyskową do płodu.⁹

W przypadku kobiet w ciąży, stosowanie glikolu propylenowego w dawce ≥50 mg/kg masy ciała na dobę wymaga indywidualnej oceny korzyści i ryzyka.¹⁰ Należy uwzględnić zawartość glikolu propylenowego wynoszącą 843 mg (w ampułce 4 mg/ml) lub 845 mg (w ampułce 2 mg/ml) w każdym ml roztworu do wstrzykiwań Lorazepam TZF.¹¹

Lorazepam a karmienie piersią

Lorazepam nie powinien być stosowany u kobiet karmiących piersią, ponieważ przenika do mleka ludzkiego, choć w niewielkich ilościach.¹² W sytuacji, gdy istnieje istotne wskazanie medyczne do zastosowania lorazepamu, należy rozważyć czasowe przerwanie karmienia piersią, uwzględniając indywidualne okoliczności danego przypadku, ze szczególnym zwróceniem uwagi na dawkę leku.¹³

Substancje pomocnicze a karmienie piersią

Podobnie jak w przypadku ciąży, obecność glikolu propylenowego i makrogolu 400 w roztworze do wstrzykiwań Lorazepam TZF wymaga szczególnej uwagi podczas stosowania u kobiet karmiących piersią.¹⁴ Glikol propylenowy nie wykazuje toksycznego wpływu na rozrodczość lub rozwój u zwierząt i ludzi, jednakże wykrywano go w mleku karmiących matek, co oznacza, że może być spożywany przez karmione piersią niemowlęta.¹⁵

W przypadku kobiet karmiących piersią, stosowanie glikolu propylenowego w dawce ≥50 mg/kg masy ciała na dobę wymaga indywidualnej oceny korzyści i ryzyka.¹⁶ Ze względu na wysoką zawartość glikolu propylenowego w roztworze do wstrzykiwań Lorazepam TZF, nie należy podawać tej postaci leku matkom karmiącym piersią.¹⁷

Wpływ na płodność

Aktualnie brak jest dostępnych danych klinicznych na temat potencjalnego wpływu lorazepamu na płodność zarówno u mężczyzn, jak i kobiet.¹⁸ W związku z tym, podczas rozważania terapii lorazepamem u pacjentów planujących potomstwo, należy uwzględnić brak jednoznacznych informacji w tym zakresie i kierować się ogólną zasadą stosowania najniższej skutecznej dawki przez możliwie najkrótszy czas.