Wpływ leku Lipidem na płodność, ciążę i laktację

Lipidem to emulsja do infuzji zawierająca triglicerydy nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha (100,0 g/1000 ml), olej sojowy oczyszczony (80,0 g/1000 ml) oraz omega-3-kwasów triglicerydy (20,0 g/1000 ml). Całkowita zawartość triglicerydów wynosi 200 mg/ml (20%). W kontekście stosowania tego produktu leczniczego u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych lub karmiących piersią, należy uwzględnić szczególne uwarunkowania zdrowotne i potencjalne ryzyko.¹

Wpływ na ciążę

Dostępne dane kliniczne dotyczące stosowania produktu Lipidem u kobiet w okresie ciąży są bardzo ograniczone lub nie istnieją. Jest to istotna informacja, którą należy przekazać pacjentce podczas konsultacji lekarskiej. Warto jednak zaznaczyć, że przeprowadzone badania na modelach zwierzęcych z użyciem emulsji tłuszczowej o podobnym składzie (zawierającej dwa razy więcej triglicerydów kwasów omega-3 i odpowiednio mniejszą ilość triglicerydów kwasów omega-6 w porównaniu z produktem Lipidem) nie wykazały bezpośredniego ani pośredniego szkodliwego wpływu na reprodukcję.²

W sytuacjach klinicznych, gdy u kobiety ciężarnej konieczne jest wdrożenie żywienia pozajelitowego, produkt Lipidem może być rozważany jako element terapii. Jednakże decyzja o zastosowaniu tego produktu powinna być poprzedzona dokładną oceną stanu klinicznego pacjentki oraz staranną analizą stosunku potencjalnych korzyści do ryzyka. Tego typu informacja powinna być szczegółowo omówiona z pacjentką przed wdrożeniem leczenia.³

Wpływ na laktację

Należy poinformować pacjentkę, że składniki i metabolity produktu Lipidem przenikają do mleka kobiecego. Jednocześnie, przy stosowaniu leku w dawkach terapeutycznych, nie przewiduje się ich istotnego wpływu na organizm noworodków lub niemowląt karmionych piersią.⁴

Mimo względnego bezpieczeństwa produktu, należy zaznaczyć, że generalnie nie zaleca się karmienia piersią przez matki otrzymujące żywienie pozajelitowe, niezależnie od rodzaju stosowanej emulsji. Jest to ogólna zasada, którą lekarz powinien przekazać pacjentce w kontekście planowania żywienia w okresie laktacji.⁵

Wpływ na płodność

W przypadku konsultacji medycznej z pacjentką w kontekście wpływu produktu Lipidem na płodność, lekarz powinien poinformować, że nie ma dostępnych danych klinicznych na ten temat. Brak badań oceniających potencjalny wpływ emulsji Lipidem na funkcje rozrodcze zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn uniemożliwia sformułowanie jednoznacznych zaleceń w tym zakresie.⁶

Skład i cechy produktu istotne w kontekście ciąży i laktacji

Podczas konsultacji z pacjentką warto omówić skład produktu, szczególnie w kontekście zawartości niezbędnych kwasów tłuszczowych, które mogą mieć znaczenie w okresie ciąży i laktacji:

• Kwas linolowy (omega-6): 38,4-46,4 g/l⁷
• Kwas alfa-linolenowy (omega-3): 4,0-8,8 g/l⁸
• Kwas eikozapentaenowy i kwas dokozaheksaenowy (omega-3): 8,6-17,2 g/l⁹

Należy również zaznaczyć, że produkt zawiera substancje pomocnicze o znanym działaniu – 1000 ml emulsji zawiera 2,6 mmol sodu (w postaci sodu wodorotlenku i sodu oleinianu), co może mieć znaczenie u pacjentek ze współistniejącymi chorobami, np. nadciśnieniem tętniczym indukowanym ciążą.¹⁰