Właściwości farmakokinetyczne leku Limetic

Produkt leczniczy Limetic, zawierający 75 mikrogramów dezogestrelu w postaci tabletek powlekanych, charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym, który determinuje jego działanie w organizmie. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis właściwości farmakokinetycznych tego leku z uwzględnieniem poszczególnych procesów: wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji.¹

Wchłanianie

Po podaniu doustnym dezogestrel (DSG) ulega szybkiemu wchłanianiu z przewodu pokarmowego. Następnie jest on metabolizowany do etonogestrelu (ENG), który stanowi aktywną formę leku. W stanie stacjonarnym maksymalne stężenie etonogestrelu w surowicy krwi osiągane jest po około 1,8 godziny od momentu przyjęcia tabletki. Biodostępność bezwzględna etonogestrelu wynosi około 70%, co oznacza, że taki odsetek podanej dawki dezogestrelu dociera do krążenia ogólnego w formie aktywnego metabolitu.²

Dystrybucja

Etonogestrel charakteryzuje się wysokim stopniem wiązania z białkami osocza, wynoszącym 95,5-99%. Wiąże się on głównie z albuminami, które stanowią dominujący typ białek transportujących ten związek. W mniejszym stopniu etonogestrel wiąże się również z białkiem wiążącym hormony płciowe (SHBG). Tak wysoki stopień wiązania z białkami osocza wpływa na biodostępność leku oraz czas jego działania w organizmie.³

Metabolizm

Proces metabolizmu dezogestrelu przebiega dwuetapowo. Pierwszym etapem jest przekształcenie dezogestrelu do jego aktywnej formy – etonogestrelu. Proces ten zachodzi na drodze hydroksylacji i dehydrogenacji. Następnie etonogestrel ulega dalszym przemianom metabolicznym, głównie przy udziale izoenzymu cytochromu P450 3A (CYP3A). Kolejnymi etapami metabolizmu są reakcje sprzęgania – przede wszystkim siarczanowe i glukuronidowe, które prowadzą do powstania metabolitów rozpuszczalnych w wodzie, co ułatwia ich wydalanie z organizmu.⁴

Eliminacja

Okres półtrwania etonogestrelu w organizmie wynosi około 30 godzin. Co istotne, wartość ta nie zmienia się znacząco niezależnie od tego, czy lek podany jest jednorazowo czy wielokrotnie. Stan stacjonarny stężenia etonogestrelu w osoczu osiągany jest po 4-5 dniach regularnego przyjmowania leku. Klirens etonogestrelu w surowicy, po podaniu dożylnym, wynosi około 10 litrów na godzinę.⁵

Etonogestrel i jego metabolity są wydalane z organizmu zarówno z moczem, jak i z kałem, w stosunku 1,5:1. Występują one w wydalinach w postaci wolnych steroidów lub w formie związków sprzężonych.⁶

Przenikanie do mleka matki

U pacjentek w okresie laktacji etonogestrel przenika do mleka matki. Stosunek stężenia etonogestrelu w mleku do jego stężenia w osoczu (stosunek mleko/osocze) wynosi 0,37-0,55. Na podstawie tych danych oszacowano, że niemowlę karmione piersią może przyjmować dziennie od 0,01 do 0,05 μg etonogestrelu, przy założeniu średniego spożycia mleka w ilości 150 ml/kg masy ciała na dobę.⁷

Farmakokinetyka w specjalnych grupach pacjentek

Pacjentki z zaburzeniami czynności nerek

Dotychczas nie przeprowadzono badań oceniających wpływ chorób nerek na farmakokinetykę dezogestrelu. Brak jest więc danych dotyczących potencjalnych zmian w procesach ADME u pacjentek z niewydolnością nerek różnego stopnia.⁸

Pacjentki z zaburzeniami czynności wątroby

Również w przypadku pacjentek z chorobami wątroby brak jest bezpośrednich badań oceniających wpływ tych schorzeń na farmakokinetykę dezogestrelu. Należy jednak wziąć pod uwagę, że hormony steroidowe, do których należy dezogestrel, mogą być słabiej metabolizowane u kobiet z zaburzeniami czynności wątroby. Może to potencjalnie prowadzić do zwiększenia stężenia leku w organizmie i wydłużenia czasu jego działania.⁹

Różnice etniczne

Dotychczas nie przeprowadzono szczegółowych badań oceniających potencjalne różnice w farmakokinetyce dezogestrelu pomiędzy różnymi grupami etnicznymi. Brak jest więc danych dotyczących ewentualnych różnic w procesach wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i wydalania leku u pacjentek należących do różnych grup etnicznych.¹⁰