Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Lenalidomide Ranbaxy 2,5 mg

Lenalidomid, ze względu na swoje właściwości teratogenne, wymaga stosowania w ramach rygorystycznego programu zapobiegania ciąży u kobiet w wieku rozrodczym. Kobiety potencjalnie zdolne do zajścia w ciążę muszą stosować skuteczną antykoncepcję przez cały okres terapii, a w przypadku zajścia w ciążę leczenie należy natychmiast przerwać i skierować pacjentkę do specjalisty z zakresu teratologii. U mężczyzn lek jest obecny w spermie w bardzo niskim stężeniu i staje się niewykrywalny po 3 dniach od zakończenia terapii, jednak z uwagi na ryzyko ekspozycji partnerki na lek, zaleca się stosowanie prezerwatyw przez cały czas leczenia, podczas przerw oraz przez 1 tydzień po zakończeniu terapii, zwłaszcza gdy partnerka jest w ciąży lub może zajść w ciążę. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z niewydolnością nerek, gdzie eliminacja leku może być wydłużona.

Wpływ lenalidomidu na płodność, ciążę i laktację

Lenalidomid, jako lek o potencjale teratogennym, wymaga szczególnej uwagi w kontekście stosowania u kobiet w wieku rozrodczym oraz podczas laktacji. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje, które lekarz powinien przekazać pacjentom w zakresie wpływu lenalidomidu na płodność, ciążę oraz karmienie piersią.1

Program zapobiegania ciąży

Z uwagi na właściwości teratogenne, lenalidomid musi być przepisywany w ramach programu zapobiegania ciąży. Wyjątek stanowią wyłącznie sytuacje, gdy istnieją wiarygodne przesłanki, że pacjentka nie może zajść w ciążę.2

Kobiety w wieku rozrodczym

Kobiety mogące zajść w ciążę muszą bezwzględnie stosować skuteczną metodę antykoncepcji przez cały okres leczenia lenalidomidem. W przypadku zajścia w ciążę podczas terapii, leczenie musi zostać natychmiast przerwane.3

W sytuacji nieplanowanej ciąży, pacjentka powinna zostać skierowana do specjalisty doświadczonego w ocenie teratogennego skutku leczenia. Konsultacja ma na celu przeprowadzenie oceny ryzyka oraz uzyskanie odpowiedniej porady medycznej.4

Antykoncepcja u mężczyzn

Badania wykazały, że lenalidomid jest obecny w spermie ludzkiej podczas leczenia, jednak w skrajnie małym stężeniu. Po 3 dniach od zakończenia podawania substancji zdrowemu mężczyźnie, lek staje się niewykrywalny w nasieniu.5

Jako środek ostrożności, wszyscy pacjenci płci męskiej przyjmujący lenalidomid muszą stosować prezerwatywy przez następujące okresy:6

  • Przez cały czas trwania terapii lenalidomidem
  • Podczas przerw w podawaniu leku
  • Przez 1 tydzień po zakończeniu leczenia

Powyższe zalecenie dotyczy sytuacji, gdy partnerka pacjenta jest w ciąży lub może zajść w ciążę, a sama nie stosuje antykoncepcji. Należy zwrócić szczególną uwagę na pacjentów z niewydolnością nerek, u których czas wydalania leku może być wydłużony.7

W przypadku gdy partnerka mężczyzny leczonego lenalidomidem zajdzie w ciążę, zaleca się jej skierowanie do lekarza specjalizującego się w teratologii lub posiadającego doświadczenie w tej dziedzinie. Specjalista przeprowadzi ocenę ryzyka oraz udzieli odpowiedniej porady.8

Ciąża i potencjał teratogenny

Lenalidomid ma budowę zbliżoną do talidomidu, substancji o dobrze udokumentowanym działaniu teratogennym u ludzi. Talidomid powoduje ciężkie, zagrażające życiu wady wrodzone.9

W badaniach na modelach zwierzęcych wykazano, że lenalidomid wywołuje u małp wady wrodzone podobne do tych, które opisywano po zastosowaniu talidomidu. W związku z tym należy spodziewać się wystąpienia działania teratogennego również u ludzi.10

Z uwagi na powyższe, lenalidomid jest bezwzględnie przeciwwskazany do stosowania w okresie ciąży.11

Karmienie piersią

Nie ma dostępnych danych potwierdzających, czy lenalidomid przenika do mleka kobiecego. Z uwagi na potencjalne ryzyko dla niemowląt, podczas stosowania lenalidomidu karmienie piersią jest przeciwwskazane i należy je przerwać.12

Wpływ na płodność

Przeprowadzono badania na szczurach z wykorzystaniem lenalidomidu w dawkach do 500 mg/kg, co odpowiada dawce około 200 do 500 razy większej niż stosowana u ludzi dawka 25 mg i 10 mg w przeliczeniu na powierzchnię ciała. Badania te nie wykazały występowania działań niepożądanych związanych z płodnością ani też szkodliwego wpływu na płodność u zwierząt rodzicielskich.13

Pomimo tych wyników z badań przedklinicznych, z uwagi na teratogenne właściwości lenalidomidu, należy zachować ostrożność w kontekście planowania ciąży u pacjentów, którzy byli poddawani terapii tym lekiem.

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl