Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Lenalidomide Gedeon Richter 15 mg

Lenalidomid, ze względu na swoje właściwości teratogenne, wymaga rygorystycznego przestrzegania programu zapobiegania ciąży u pacjentek w wieku rozrodczym. Kobiety te muszą stosować skuteczną antykoncepcję przez cały okres terapii, a w przypadku zajścia w ciążę leczenie należy natychmiast przerwać i skierować pacjentkę do specjalisty z zakresu teratologii. U mężczyzn stosujących lenalidomid, lek wykrywalny jest w spermie w bardzo niskich stężeniach, które stają się niewykrywalne po 3 dniach od zakończenia terapii; mimo to zaleca się stosowanie prezerwatyw podczas leczenia, przerw oraz przez 1 tydzień po zakończeniu terapii, jeśli partnerka jest w ciąży lub może zajść w ciążę i nie stosuje antykoncepcji. Lenalidomid jest strukturalnie podobny do talidomidu, znanego teratogenu wywołującego ciężkie wady wrodzone, co potwierdzają badania na małpach, wskazując na wysokie ryzyko teratogenności u ludzi.

Wpływ lenalidomidu na płodność, ciążę i laktację

Lenalidomid, jako lek o właściwościach teratogennych, wymaga szczególnego podejścia w przypadku stosowania u pacjentów w wieku rozrodczym. Przepisując Lenalidomide Gedeon Richter, lekarz musi bezwzględnie przestrzegać wytycznych programu zapobiegania ciąży, chyba że istnieją jednoznaczne dowody na to, że pacjentka nie może zajść w ciążę1.

Wymagania dla kobiet mogących zajść w ciążę

Wszystkie kobiety w wieku rozrodczym, które mogą zajść w ciążę, muszą stosować skuteczną metodę antykoncepcji przez cały okres leczenia lenalidomidem. W przypadku zajścia w ciążę podczas terapii, leczenie należy natychmiast przerwać, a pacjentkę skierować do specjalisty doświadczonego w ocenie działania teratogennego w celu przeprowadzenia odpowiedniej ewaluacji i uzyskania fachowej porady2.

Postępowanie z partnerkami mężczyzn leczonych lenalidomidem

W przypadku, gdy partnerka pacjenta leczonego lenalidomidem zajdzie w ciążę, zalecane jest skierowanie jej do lekarza specjalizującego się w teratologii lub posiadającego doświadczenie w tej dziedzinie. Konsultacja taka umożliwi przeprowadzenie właściwej oceny sytuacji i udzielenie specjalistycznej porady3.

Obecność lenalidomidu w nasieniu i zasady antykoncepcji dla mężczyzn

Badania wykazały, że lenalidomid występuje w spermie ludzkiej w bardzo niskich stężeniach podczas terapii. Po 3 dniach od zakończenia podawania leku zdrowym mężczyznom staje się on niewykrywalny w nasieniu4. Pomimo to, jako środek ostrożności, szczególnie w przypadku pacjentów z wydłużonym czasem wydalania leku (np. z niewydolnością nerek), wszyscy mężczyźni przyjmujący lenalidomid muszą stosować prezerwatywy przez cały okres leczenia, podczas przerw w podawaniu oraz przez 1 tydzień po zakończeniu terapii, jeżeli ich partnerka jest w ciąży lub może zajść w ciążę, a nie stosuje metod antykoncepcyjnych5.

Lenalidomid a ciąża

Lenalidomid strukturalnie przypomina talidomid, substancję o udowodnionym działaniu teratogennym u ludzi, powodującą ciężkie, zagrażające życiu wady wrodzone6. W badaniach na małpach wykazano, że lenalidomid wywołuje wady wrodzone podobne do tych obserwowanych po talidomidzie7. Z tego powodu należy spodziewać się działania teratogennego lenalidomidu, co jest podstawą bezwzględnego przeciwwskazania do stosowania tego leku w okresie ciąży8.

Karmienie piersią a stosowanie lenalidomidu

Brak jest danych dotyczących przenikania lenalidomidu do mleka kobiecego. Wobec braku informacji na temat bezpieczeństwa dla karmionego dziecka, karmienie piersią musi zostać przerwane na cały okres leczenia lenalidomidem9.

Wpływ lenalidomidu na płodność

Przeprowadzone badania na szczurach, którym podawano lenalidomid w dawkach do 500 mg/kg (co stanowi około 200 do 500-krotność dawki stosowanej u ludzi, wynoszącej odpowiednio 25 i 10 mg, w przeliczeniu na powierzchnię ciała), nie wykazały negatywnego wpływu na płodność ani szkodliwego działania na zdolności rozrodcze rodziców10.

Obowiązki lekarza w kontekście płodności, ciąży i laktacji podczas stosowania lenalidomidu

Ze względu na potencjalne poważne konsekwencje stosowania lenalidomidu u kobiet w ciąży lub karmiących piersią, lekarz musi przestrzegać następujących zasad:

  • Poinformować pacjentkę o bezwzględnym przeciwwskazaniu do stosowania lenalidomidu w ciąży11
  • Wyjaśnić pacjentkom w wieku rozrodczym konieczność stosowania skutecznej antykoncepcji12
  • Poinformować pacjentów płci męskiej o konieczności stosowania prezerwatyw podczas terapii i przez tydzień po jej zakończeniu, jeśli ich partnerka jest w ciąży lub może zajść w ciążę i nie stosuje antykoncepcji13
  • Natychmiast przerwać leczenie, jeśli pacjentka zajdzie w ciążę podczas stosowania lenalidomidu14
  • Skierować pacjentkę, która zaszła w ciążę podczas terapii, do specjalisty w dziedzinie teratologii15
  • Zalecić przerwanie karmienia piersią na czas trwania leczenia16
  • Poinformować pacjentów o konieczności zgłaszania przypadków zajścia w ciążę partnerek mężczyzn stosujących lenalidomid17

Ścisłe przestrzeganie powyższych zaleceń jest kluczowe dla bezpieczeństwa pacjentów i minimalizacji ryzyka wystąpienia poważnych wad wrodzonych u dzieci.

  1. 18.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl