Interakcje leku
KETREL XR 150 mg
Kwetiapina jest metabolizowana głównie przez izoenzym CYP3A4, co powoduje istotne interakcje farmakokinetyczne z inhibitorami i induktorami tego enzymu. Jednoczesne stosowanie kwetiapiny z inhibitorami CYP3A4, takimi jak ketokonazol, prowadzi do 5-8-krotnego wzrostu AUC kwetiapiny, co znacząco zwiększa ryzyko działań niepożądanych, w tym sedacji, hipotensji i zaburzeń rytmu serca, dlatego jest przeciwwskazane. Z kolei induktory enzymów wątrobowych (karbamazepina, fenytoina) mogą obniżyć stężenie kwetiapiny w osoczu nawet o 70-87%, co wymaga rozważenia zwiększenia dawki i stopniowego wprowadzania zmian w terapii. Sok grejpfrutowy, również inhibitor CYP3A4, nie jest zalecany ze względu na ryzyko zwiększenia ekspozycji na lek. Współistniejące stosowanie leków antycholinergicznych wymaga ostrożności ze względu na sumowanie działań muskarynowych.
- Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
- Interakcje farmakokinetyczne
- Interakcje z lekami psychotropowymi
- Interakcje z litem i walproinianem
- Interakcje z lekami kardiologicznymi
- Wpływ na wyniki badań laboratoryjnych
- Interakcje z alkoholem
- Tabela interakcji kwetiapiny z innymi produktami leczniczymi
- choroba afektywna dwubiegunowa
- epizod dużej depresji w przebiegu choroby dwubiegunowej
- epizod dużej depresji w przebiegu ciężkich zaburzeń depresyjnych
- epizod manii w przebiegu choroby dwubiegunowej
- schizofrenia
- zapobieganie nawrotowi epizodu depresji w przebiegu choroby dwubiegunowej
- zapobieganie nawrotowi epizodu manii w przebiegu choroby dwubiegunowej
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Kwetiapina, jako lek działający na ośrodkowy układ nerwowy (OUN), wymaga zachowania szczególnej ostrożności podczas jednoczesnego stosowania z innymi substancjami wpływającymi na OUN. Należy także zachować ostrożność podczas leczenia pacjentów przyjmujących inne leki o działaniu antycholinergicznym (muskarynowym). 1
Interakcje farmakokinetyczne
Metabolizm kwetiapiny zachodzi głównie przy udziale izoenzymu CYP3A4 cytochromu P450. Badania farmakologiczne wykazały, że jednoczesne stosowanie kwetiapiny i inhibitorów CYP3A4 może prowadzić do istotnego zwiększenia ekspozycji na kwetiapinę. Przykładowo, w badaniu z udziałem zdrowych ochotników, jednoczesne podawanie kwetiapiny (25 mg) i ketokonazolu (inhibitor CYP3A4) spowodowało 5-8-krotne zwiększenie AUC dla kwetiapiny. Z tego powodu jednoczesne stosowanie kwetiapiny i inhibitorów CYP3A4 jest przeciwwskazane. Podobnie, nie zaleca się spożywania soku grejpfrutowego w trakcie leczenia kwetiapiną. 2
Z kolei leki indukujące enzymy wątrobowe mogą znacząco zwiększać klirens kwetiapiny, prowadząc do zmniejszenia jej stężenia w osoczu. Badania wielokrotnych dawek wykazały, że jednoczesne podawanie karbamazepiny (induktor enzymów wątrobowych) zwiększało klirens kwetiapiny, zmniejszając ekspozycję układową średnio do 13% wartości obserwowanej przy monoterapii kwetiapiną. U niektórych pacjentów efekt ten był nawet bardziej wyraźny. Podobnie, jednoczesne stosowanie kwetiapiny i fenytoiny (inny induktor enzymów mikrosomalnych) powodowało znaczny wzrost klirensu kwetiapiny o około 450%. 3
U pacjentów przyjmujących leki indukujące enzymy wątrobowe, rozpoczęcie leczenia kwetiapiną powinno nastąpić wyłącznie wtedy, gdy korzyści przewyższają ryzyko związane z przerwaniem stosowania induktora enzymów wątrobowych. Ważne jest, aby wszelkie zmiany w stosowaniu induktorów enzymów wątrobowych wprowadzać stopniowo, a w razie potrzeby zastąpić je lekiem, który nie wpływa na enzymy wątrobowe (np. walproinian sodu). 4
Interakcje z lekami psychotropowymi
Farmakokinetyka kwetiapiny nie ulegała istotnym zmianom podczas jednoczesnego stosowania z wybranymi lekami przeciwdepresyjnymi, takimi jak imipramina (inhibitor CYP2D6) czy fluoksetyna (inhibitor CYP3A4 i CYP2D6). 5
Podobnie, nie zaobserwowano znaczących zmian w parametrach farmakokinetycznych kwetiapiny przy jednoczesnym stosowaniu z lekami przeciwpsychotycznymi – rysperydonem lub haloperydolem. Natomiast jednoczesne podawanie tiorydazyny powodowało zwiększenie klirensu kwetiapiny o około 70%. 6
Farmakokinetyka kwetiapiny nie zmieniła się podczas jednoczesnego stosowania z cymetydyną. 7
Interakcje z litem i walproinianem
Jednoczesne stosowanie kwetiapiny nie wpływa na farmakokinetykę litu. Jednak w 6-tygodniowym, randomizowanym badaniu oceniającym kombinację litu i kwetiapiny w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu w porównaniu do placebo z kwetiapiną u dorosłych pacjentów z ostrymi epizodami manii, stwierdzono wyższą częstotliwość występowania działań niepożądanych. W grupie otrzymującej lit jako leczenie uzupełniające częściej obserwowano:
- objawy pozapiramidowe (szczególnie drżenie)
- senność
- zwiększenie masy ciała
w porównaniu do grupy otrzymującej placebo jako leczenie uzupełniające. 8
W przypadku jednoczesnego stosowania walproinianu sodu i kwetiapiny, parametry farmakokinetyczne obu leków nie zmieniają się w stopniu istotnym klinicznie. Należy jednak zauważyć, że badanie retrospektywne u dzieci i młodzieży przyjmujących walproinian, kwetiapinę lub kombinację tych leków wykazało większą częstość występowania leukopenii i neutropenii w grupie otrzymującej leczenie skojarzone w porównaniu z grupami monoterapii. 9
Interakcje z lekami kardiologicznymi
Nie przeprowadzono formalnych badań interakcji kwetiapiny z lekami powszechnie stosowanymi w leczeniu chorób układu sercowo-naczyniowego. Z uwagi na potencjalne ryzyko, zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności podczas jednoczesnego stosowania kwetiapiny z lekami, które mogą:
- powodować zaburzenia elektrolitowe
- wydłużać odstęp QT
10
Wpływ na wyniki badań laboratoryjnych
Zgłaszano przypadki fałszywie dodatnich wyników badań immunologicznych dla metadonu i trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych u pacjentów przyjmujących kwetiapinę. W przypadku wątpliwego wyniku badania immunologicznego zaleca się potwierdzenie go przy użyciu odpowiedniej techniki chromatograficznej. 11
Interakcje z alkoholem
Kwetiapina, podobnie jak inne leki działające na ośrodkowy układ nerwowy, może potencjować działanie alkoholu. Podczas jednoczesnego stosowania kwetiapiny i alkoholu może dojść do nasilenia działania sedacyjnego, co skutkuje zwiększonym ryzykiem nadmiernej sedacji i depresji ośrodkowego układu nerwowego. 12
Spożywanie alkoholu podczas leczenia kwetiapiną może również:
- pogorszyć funkcje poznawcze i motoryczne w stopniu większym niż każda z substancji osobno
- zwiększyć ryzyko upadków i wypadków
- negatywnie wpłynąć na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn
- nasilić działanie hipotensyjne kwetiapiny
Ze względu na powyższe zagrożenia, pacjentom przyjmującym kwetiapinę stanowczo odradza się spożywania alkoholu. Należy poinformować pacjentów o potencjalnych zagrożeniach związanych z łączeniem kwetiapiny z alkoholem.
Tabela interakcji kwetiapiny z innymi produktami leczniczymi
| Grupa leków/substancja | Rodzaj interakcji | Potencjalne konsekwencje | Poziom istotności | Zalecenia |
|---|---|---|---|---|
| Inhibitory CYP3A4 (ketokonazol, itrakonazol, klarytromycyna, erytromycyna, ritonawir) |
Znaczne zwiększenie stężenia kwetiapiny w osoczu (5-8 razy) | Zwiększone ryzyko działań niepożądanych kwetiapiny, w tym sedacji, hipotensji, zaburzeń rytmu serca | Wysoki | Przeciwwskazane jednoczesne stosowanie |
| Sok grejpfrutowy | Inhibicja CYP3A4, zwiększenie stężenia kwetiapiny | Zwiększone ryzyko działań niepożądanych | Umiarkowany | Nie zaleca się spożywania w trakcie leczenia |
| Induktory enzymów wątrobowych (karbamazepina, fenytoina, ryfampicyna, barbiturany) |
Znaczne zmniejszenie stężenia kwetiapiny w osoczu (o 70-87%) | Zmniejszona skuteczność kwetiapiny | Wysoki | Może być konieczne zwiększenie dawki kwetiapiny; wszelkie zmiany stosowania induktora wprowadzać stopniowo |
| Lit | Brak wpływu na farmakokinetykę, ale zwiększenie działań niepożądanych | Zwiększona częstość objawów pozapiramidowych, senności i przyrostu masy ciała | Umiarkowany | Monitorowanie objawów niepożądanych |
| Walproinian sodu | Brak istotnych zmian farmakokinetycznych | Zwiększone ryzyko leukopenii i neutropenii u dzieci i młodzieży | Umiarkowany | Monitorowanie morfologii krwi, zwłaszcza u pediatrycznych pacjentów |
| Leki antycholinergiczne | Sumowanie działania antycholinergicznego | Nasilenie objawów antycholinergicznych | Umiarkowany | Zachować ostrożność, monitorować objawy antycholinergiczne |
| Tiorydazyna | Zwiększenie klirensu kwetiapiny o około 70% | Zmniejszenie stężenia kwetiapiny, potencjalnie zmniejszona skuteczność | Umiarkowany | Rozważyć dostosowanie dawki kwetiapiny |
| Leki wydłużające odstęp QT (antybiotyki makrolidowe, leki przeciwarytmiczne, niektóre leki przeciwpsychotyczne) |
Potencjalne sumowanie wpływu na odstęp QT | Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes | Wysoki | Zachować szczególną ostrożność, monitorować EKG |
| Leki powodujące zaburzenia elektrolitowe (diuretyki, przeczyszczające) |
Sumowanie ryzyka zaburzeń elektrolitowych | Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca | Umiarkowany | Monitorowanie poziomu elektrolitów |
| Alkohol | Nasilenie działania sedacyjnego | Nadmierna sedacja, upośledzenie funkcji poznawczych i motorycznych | Wysoki | Odradzić spożywanie alkoholu |
| Imipramina, fluoksetyna (i inne leki przeciwdepresyjne) |
Brak istotnych zmian farmakokinetycznych | Potencjalne sumowanie działania sedacyjnego | Niski | Ostrożność, monitorowanie objawów sedacji |
| Rysperydon, haloperydol (i inne leki przeciwpsychotyczne) |
Brak istotnych zmian farmakokinetycznych | Potencjalne sumowanie działań niepożądanych | Niski | Ostrożność, monitorowanie objawów niepożądanych |
| Cymetydyna | Brak istotnych zmian farmakokinetycznych | Żadne istotne klinicznie | Niski | Bez szczególnych zaleceń |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania