Interakcje leku
Hydroxyzinum PPH 10 mg

Hydroksyzyna chlorowodorek, substancja czynna preparatu Hydroxizine Genoptim, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie hydroksyzyny z lekami wydłużającymi odstęp QT, takimi jak leki przeciwarytmiczne klasy IA (np. chinidyna, dyzopiramid), klasy III (amiodaron, sotalol), niektóre leki przeciwpsychotyczne (haloperydol), antydepresanty (cytalopram, escytalopram), antybiotyki (erytromycyna, lewofloksacyna, moksyfloksacyna), leki przeciwmalaryczne (meflochina), przeciwgrzybicze (pentamidyna), przeciwnowotworowe (toremifen, wandetanib) oraz metadon. Takie połączenia są przeciwwskazane ze względu na wysokie ryzyko arytmii typu torsade de pointes. Ponadto, konieczna jest ostrożność i monitorowanie EKG przy stosowaniu hydroksyzyny z lekami wywołującymi bradykardię (beta-blokery, digoksyna, diltiazem, werapamil) oraz lekami powodującymi hipokaliemię (diuretyki, laksativa, glikokortykosteroidy), które mogą nasilać ryzyko zaburzeń rytmu serca.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Hydroksyzyna chlorowodorek, substancja czynna preparatu Hydroxizine Genoptim, wchodzi w liczne interakcje z innymi lekami, co wymaga szczególnej uwagi podczas terapii. Interakcje te mogą mieć charakter farmakodynamiczny lub farmakokinetyczny i wiążą się z różnymi mechanizmami działania.1

Przeciwwskazane połączenia lekowe

Szczególnie niebezpieczne są interakcje hydroksyzyny z lekami wydłużającymi odstęp QT i/lub wywołującymi zaburzenia rytmu serca typu torsade de pointes. Jednoczesne stosowanie takich leków jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na istotnie zwiększone ryzyko poważnych zaburzeń rytmu serca.2

Do grupy leków przeciwwskazanych do stosowania z hydroksyzyną należą:3

  • Leki przeciwarytmiczne klasy IA – np. chinidyna, dyzopiramid
  • Leki przeciwarytmiczne klasy III – np. amiodaron, sotalol
  • Niektóre leki przeciwhistaminowe
  • Niektóre leki przeciwpsychotyczne – np. haloperydol
  • Niektóre leki przeciwdepresyjne – np. cytalopram, escytalopram
  • Niektóre leki przeciwmalaryczne – np. meflochina
  • Niektóre antybiotyki – np. erytromycyna, lewofloksacyna, moksyfloksacyna
  • Niektóre leki przeciwgrzybicze – np. pentamidyna
  • Niektóre leki stosowane w chorobach układu pokarmowego – np. prukalopryd
  • Niektóre leki przeciwnowotworowe – np. toremifen, wandetanib
  • Metadon

Połączenia wymagające zachowania ostrożności

Istnieje również grupa leków, których stosowanie równocześnie z hydroksyzyną wymaga szczególnej ostrożności, monitorowania pacjenta oraz potencjalnej modyfikacji dawkowania.4

  • Leki wywołujące bradykardię – należy zachować szczególną ostrożność ze względu na ryzyko nasilenia zaburzeń rytmu serca5
  • Leki powodujące hipokaliemię – mogą zwiększać ryzyko zaburzeń rytmu serca6
  • Leki hamujące enzymy metabolizujące hydroksyzynę – silne inhibitory dehydrogenazy alkoholowej oraz enzymu CYP3A4/5 mogą zwiększać stężenie hydroksyzyny we krwi7
  • Leki działające depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy (OUN) – może dochodzić do nasilenia działania depresyjnego, konieczne indywidualne dostosowanie dawkowania8
  • Leki o działaniu przeciwcholinergicznym – może dochodzić do nasilenia działania antycholinergicznego9
  • Inhibitory monoaminooksydazy (MAO) – należy unikać jednoczesnego podawania10

Interakcje farmakodynamiczne

Hydroksyzyna wykazuje działanie antagonistyczne w stosunku do kilku substancji leczniczych, co może wpływać na efektywność terapii:11

  • Betahistyna – hydroksyzyna może zmniejszać jej skuteczność12
  • Inhibitory cholinoesterazy – może dochodzić do osłabienia ich działania13
  • Adrenalina – hydroksyzyna osłabia działanie adrenaliny zwiększające ciśnienie krwi14
  • Fenytoina – hydroksyzyna może zmniejszać działanie przeciwdrgawkowe fenytoiny (wykazano w badaniach na szczurach)15

Interakcje farmakokinetyczne

Istotne interakcje farmakokinetyczne dotyczą głównie wpływu innych leków na metabolizm hydroksyzyny oraz wpływu hydroksyzyny na enzymy metabolizujące inne leki:16

  • Cymetydyna – w dawce 600 mg podawanej dwa razy na dobę zwiększa stężenie hydroksyzyny w surowicy o 36% oraz zmniejsza stężenie jej metabolitu, cetyryzyny o 20%17
  • Substraty enzymu CYP2D6 – hydroksyzyna jako inhibitor CYP2D6 może w dużych dawkach zaburzać metabolizm leków będących substratami tego enzymu18

W przypadku dużych stężeń hydroksyzyna hamuje izoenzymy 2C9, 2C19 i 3A4 cytochromu P450, jednak przy stężeniach osiąganych w normalnym dawkowaniu terapeutycznym jest to mało prawdopodobne.19

Warto zaznaczyć, że cetyryzyna, będąca metabolitem hydroksyzyny, w stężeniu 100 μM nie wykazuje działania hamującego na cytochrom P450 (izoenzymy 1A2, 2A6, 2C9, 2C19, 2D6, 2E1 i 3A4) ani na izoenzymy UDP-glukuronylotransferazy.20

Wpływ na wyniki badań diagnostycznych

Hydroksyzyna może zaburzać wyniki testów diagnostycznych, dlatego leczenie należy przerwać na co najmniej 5 dni przed przeprowadzeniem:21

  • Testów na alergię
  • Testów prowokacji oskrzelowej z metacholiną

Interakcje z alkoholem

Równoczesne spożywanie alkoholu podczas leczenia hydroksyzyną jest szczególnie ryzykowne, ponieważ alkohol nasila działanie depresyjne hydroksyzyny na ośrodkowy układ nerwowy.22 Interakcja ta ma charakter farmakodynamiczny i może prowadzić do:

  • Nasilonej sedacji
  • Pogorszenia funkcji poznawczych i psychomotorycznych
  • Zwiększonego ryzyka upadków, zwłaszcza u osób starszych
  • Zaburzeń świadomości
  • Depresji oddechowej w przypadku znacznego przedawkowania

Dodatkowo warto pamiętać, że alkohol ma wpływ na metabolizm hydroksyzyny, ponieważ dehydrogenaza alkoholowa jest jednym z głównych enzymów odpowiedzialnych za metabolizm tego leku. Pacjenci powinni być wyraźnie ostrzeżeni o zakazie spożywania alkoholu podczas terapii hydroksyzyną.

Tabela interakcji lekowych hydroksyzyny

Grupa leków/substancji Przykłady Rodzaj interakcji Poziom istotności klinicznej Zalecenia
Leki wydłużające odstęp QT Leki przeciwarytmiczne klasy IA (chinidyna, dyzopiramid), klasy III (amiodaron, sotalol), niektóre leki przeciwpsychotyczne (haloperydol), niektóre antydepresanty (cytalopram, escytalopram) Addytywne działanie na wydłużenie odstępu QT, zwiększone ryzyko arytmii typu torsade de pointes Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Antybiotyki Erytromycyna, lewofloksacyna, moksyfloksacyna Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca przez wydłużenie odstępu QT Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Leki przeciwmalaryczne Meflochina Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Leki przeciwgrzybicze Pentamidyna Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Leki przeciwnowotworowe Toremifen, wandetanib Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Metadon Zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Leki wywołujące bradykardię Beta-blokery, digoksyna, diltiazem, werapamil Zwiększone ryzyko arytmii Wysoki Zachować ostrożność, monitorowanie EKG
Leki powodujące hipokaliemię Diuretyki, laksativa, glikokortykosteroidy Zwiększone ryzyko arytmii Wysoki Zachować ostrożność, monitorowanie poziomu elektrolitów
Inhibitory CYP3A4/5 Ketokonazol, itrakonazol, inhibitory proteazy HIV Mogą zwiększać stężenie hydroksyzyny we krwi Średni Zachować ostrożność, rozważyć zmniejszenie dawki hydroksyzyny
Inhibitory MAO Moklobemid, selegilina Teoretyczne ryzyko nasilenia działania antycholinergicznego i sedatywnego Średni Unikać jednoczesnego stosowania
Betahistyna Antagonistyczne działanie hydroksyzyny Średni Unikać jednoczesnego stosowania
Inhibitory cholinoesterazy Donepezil, rywastygmina, galantamina Antagonistyczne działanie hydroksyzyny Średni Unikać jednoczesnego stosowania
Adrenalina Hydroksyzyna osłabia działanie adrenaliny zwiększające ciśnienie krwi Średni Zachować ostrożność w stanach nagłych wymagających podania adrenaliny
Fenytoina Potencjalne zmniejszenie działania przeciwdrgawkowego fenytoiny Niski-średni Monitorowanie stężenia fenytoiny i efektu przeciwdrgawkowego
Cymetydyna Zwiększa stężenie hydroksyzyny w surowicy o 36% Średni Rozważyć zmniejszenie dawki hydroksyzyny
Substraty CYP2D6 Niektóre beta-blokery, antydepresanty, leki przeciwpsychotyczne Hydroksyzyna w dużych dawkach może zwiększać ich stężenie Niski-średni Monitorowanie działań niepożądanych przy dużych dawkach hydroksyzyny
Alkohol Nasilenie działania depresyjnego na OUN Wysoki Unikać jednoczesnego stosowania
  1. 25.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl