Przedawkowanie leku Hydroxyzinum Amara

Przedawkowanie Hydroxyzinum Amara (2 mg/ml, syrop) stanowi poważny stan kliniczny, który wymaga natychmiastowej interwencji medycznej. Znaczne przedawkowanie hydroksyzyny chlorowodorku może prowadzić do szeregu objawów, które są konsekwencją nadmiernego działania przeciwcholinergicznego oraz wpływu na ośrodkowy układ nerwowy (OUN), manifestującego się zarówno depresją, jak i paradoksalnym pobudzeniem.¹

Objawy przedawkowania

Przedawkowanie hydroksyzyny charakteryzuje się sekwencją objawów klinicznych o potencjalnie zagrażającym życiu charakterze. W początkowej fazie mogą wystąpić nudności, wymioty oraz tachykardia, którym może towarzyszyć gorączka i senność. W badaniu przedmiotowym można zaobserwować zaburzenia odruchu źrenicznego. W miarę nasilania się intoksykacji pojawiają się drżenia, splątanie lub omamy.²

W kolejnych etapach przedawkowania może dochodzić do obniżenia poziomu świadomości, depresji oddechowej, drgawek oraz zaburzeń hemodynamicznych pod postacią niedociśnienia tętniczego lub zaburzeń rytmu serca. W najcięższych przypadkach może wystąpić pogłębiająca się śpiączka prowadząca do zapaści krążeniowo-oddechowej.³

Postępowanie w przedawkowaniu

W przypadku znaczącego przedawkowania Hydroxyzinum Amara niezbędne jest wdrożenie kompleksowego postępowania terapeutycznego, skoncentrowanego na monitorowaniu i podtrzymaniu funkcji życiowych pacjenta.⁴

Monitorowanie pacjenta

Kluczowym elementem postępowania jest zapewnienie drożności dróg oddechowych, adekwatnej wentylacji oraz stabilności hemodynamicznej. Zaleca się ciągłe monitorowanie elektrokardiograficzne (EKG) oraz zapewnienie odpowiedniej podaży tlenu. Kontrola parametrów hemodynamicznych, w tym akcji serca i ciśnienia tętniczego krwi, powinna być kontynuowana przez minimum 24 godziny, aż do całkowitego ustąpienia objawów intoksykacji.⁵

Diagnostyka różnicowa

U pacjentów z zaburzeniami świadomości istotne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu w kierunku jednoczesnego przyjmowania innych środków farmakologicznych lub alkoholu, które mogą modyfikować obraz kliniczny intoksykacji lub wpływać na strategię terapeutyczną. W zależności od stanu klinicznego należy rozważyć podanie tlenu, naloksonu, glukozy i tianiny.⁶

Farmakoterapia wspomagająca

W przypadku konieczności zastosowania leków obkurczających naczynia, preferowanymi preparatami są noradrenalina lub metaraminol. Należy kategorycznie unikać podawania adrenaliny ze względu na potencjalne zwiększenie ryzyka wystąpienia zaburzeń rytmu serca.⁷

Dekontaminacja przewodu pokarmowego

U pacjentów z objawami przedawkowania oraz tych, u których mogą wystąpić zaburzenia świadomości, śpiączka lub drgawki, nie należy wywoływać wymiotów, ze względu na ryzyko rozwoju zachłystowego zapalenia płuc. W przypadku klinicznie znaczącego spożycia leku można wykonać płukanie żołądka z uprzednią intubacją dotchawiczą, co minimalizuje ryzyko aspiracji treści żołądkowej do dróg oddechowych.⁸

Dostępne dane kliniczne nie potwierdzają jednoznacznie skuteczności podawania węgla aktywnego w przedawkowaniu hydroksyzyny, a metody eliminacyjne, takie jak hemodializa czy hemoperfuzja, mają ograniczoną wartość terapeutyczną w leczeniu przedawkowania tego leku.⁹

Antidotum

Dla hydroksyzyny nie istnieje swoista odtrutka, która mogłaby być rutynowo stosowana w przypadkach przedawkowania.¹⁰ Jednakże, dane literaturowe wskazują na potencjalną skuteczność fizostygminy w przypadkach ciężkiego, zagrażającego życiu przedawkowania, gdy dominuje oporny na leczenie zespół przeciwcholinergiczny. Fizostygmina powinna być stosowana wyłącznie w dawkach terapeutycznych i tylko w ściśle określonych wskazaniach.¹¹

Przeciwwskazania do stosowania fizostygminy

Należy podkreślić, że fizostygmina nie powinna być stosowana profilaktycznie, wyłącznie w celu zapobiegania rozwojowi nadmiernej senności u pacjenta.¹² Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów, którzy jednocześnie spożyli trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, ponieważ w takich przypadkach podanie fizostygminy może wywołać drgawki i oporne na leczenie zatrzymanie akcji serca.¹³

Dodatkowo, fizostygmina jest przeciwwskazana u pacjentów z zaburzeniami przewodzenia sercowego, ze względu na ryzyko nasilenia istniejących zaburzeń i potencjalne ryzyko wystąpienia poważnych powikłań kardiologicznych.¹⁴