Interakcje leku
Etoricoxib Teva 30 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Etorykoksyb, jako selektywny inhibitor COX-2, wchodzi w liczne interakcje lekowe, które należy uwzględnić w terapii. Interakcje te można podzielić na farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, z których każda ma istotne znaczenie kliniczne dla bezpieczeństwa i skuteczności leczenia pacjentów.¹

Interakcje farmakodynamiczne

Doustne leki przeciwzakrzepowe: Podczas długotrwałego stosowania warfaryny jednocześnie z etorykoksybem w dawce 120 mg na dobę obserwowano zwiększenie międzynarodowego wskaźnika znormalizowanego (INR) czasu protrombinowego o około 13%. W związku z tym konieczne jest monitorowanie czasu protrombinowego u pacjentów otrzymujących leki przeciwzakrzepowe, zwłaszcza w początkowym okresie leczenia etorykoksybem oraz po każdej zmianie jego dawkowania.²

Leki moczopędne, inhibitory ACE i antagoniści receptora angiotensyny II: Etorykoksyb, podobnie jak inne niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), może osłabiać działanie leków moczopędnych i innych leków przeciwnadciśnieniowych. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z zaburzoną czynnością nerek, w tym u pacjentów odwodnionych oraz osób w podeszłym wieku. Jednoczesne stosowanie inhibitora ACE lub antagonisty receptora angiotensyny II z lekami hamującymi cyklooksygenazę może prowadzić do pogorszenia funkcji nerek, włącznie z możliwością wystąpienia ostrej niewydolności nerek. Dlatego kombinację tych leków należy stosować ze szczególną ostrożnością, zapewniając pacjentom odpowiednie nawodnienie oraz monitorując czynność nerek zarówno na początku leczenia skojarzonego, jak i w późniejszym okresie.³

Kwas acetylosalicylowy: Badania kliniczne wykazały, że etorykoksyb w dawce 120 mg jeden raz na dobę nie wpływa na działanie antyagregacyjne małych dawek kwasu acetylosalicylowego (81 mg raz na dobę). Chociaż etorykoksyb może być stosowany jednocześnie z kwasem acetylosalicylowym w małych dawkach profilaktycznych, to takie połączenie zwiększa ryzyko wystąpienia owrzodzeń przewodu pokarmowego i innych powikłań w porównaniu do monoterapii etorykoksybem. Nie zaleca się jednoczesnego stosowania etorykoksybu z kwasem acetylosalicylowym w dawkach wyższych niż stosowane w profilaktyce chorób układu krążenia ani z innymi NLPZ.⁴

Cyklosporyna i takrolimus: Mimo braku bezpośrednich badań interakcji etorykoksybu z tymi lekami, należy pamiętać, że jednoczesne stosowanie cyklosporyny lub takrolimusu z NLPZ może nasilać nefrotoksyczne działanie cyklosporyny i takrolimusu. W przypadku łączenia etorykoksybu z tymi lekami immunosupresyjnymi konieczne jest monitorowanie czynności nerek.⁵

Interakcje farmakokinetyczne

Wpływ etorykoksybu na parametry farmakokinetyczne innych leków

Lit: Etorykoksyb, podobnie jak inne NLPZ, zmniejsza wydalanie litu przez nerki, prowadząc do zwiększenia jego stężenia w osoczu. W przypadku jednoczesnego stosowania tych leków konieczne jest monitorowanie stężenia litu we krwi i dostosowanie jego dawki zarówno podczas leczenia skojarzonego, jak i po odstawieniu etorykoksybu.⁶

Metotreksat: Przeprowadzono badania oceniające wpływ etorykoksybu w dawkach 60 mg, 90 mg lub 120 mg stosowanych przez 7 dni u pacjentów z reumatoidalnym zapaleniem stawów otrzymujących metotreksat w dawkach 7,5-20 mg raz w tygodniu. W przypadku dawek 60 mg i 90 mg etorykoksybu nie stwierdzono wpływu na stężenie metotreksatu w osoczu ani na jego klirens nerkowy. Natomiast wyniki badań dla dawki 120 mg są niejednoznaczne – w jednym badaniu nie zaobserwowano wpływu, a w drugim stwierdzono zwiększenie stężenia metotreksatu w osoczu o 28% i zmniejszenie klirensu nerkowego o 13%. Ze względu na możliwość interakcji, pacjentów przyjmujących jednocześnie etorykoksyb i metotreksat należy monitorować pod kątem objawów toksyczności metotreksatu.⁷

Doustne leki antykoncepcyjne: Etorykoksyb zwiększa biodostępność etynyloestradiolu (EE) zawartego w doustnych środkach antykoncepcyjnych. Stosowanie etorykoksybu w dawce 60 mg jednocześnie z preparatem zawierającym 35 μg etynyloestradiolu i 0,5-1 mg noretyndronu przez 21 dni powoduje zwiększenie AUC0-24h etynyloestradiolu o 37%. Przy dawce 120 mg etorykoksybu zwiększenie to wynosi 50-60%. Należy to uwzględnić przy wyborze doustnego leku antykoncepcyjnego dla pacjentek przyjmujących etorykoksyb, gdyż zwiększenie stężenia EE może podwyższać ryzyko działań niepożądanych związanych ze stosowaniem doustnych leków antykoncepcyjnych (np. incydentów zakrzepowo-zatorowych, szczególnie u kobiet z grupy ryzyka).⁸

Hormonalna terapia zastępcza (HTZ): Podawanie etorykoksybu w dawce 120 mg przez 28 dni jednocześnie z hormonalną terapią zastępczą zawierającą skoniugowane estrogeny (np. PREMARIN 0,625 mg) powoduje zwiększenie średniego AUC0-24h w stanie stacjonarnym niesprzężonych estrogenów: estronu (41%), ekwiliny (76%) i 17-β-estradiolu (22%). Wpływ etorykoksybu w dawkach 30 mg, 60 mg i 90 mg podczas długotrwałej terapii nie został przebadany. Zwiększenie stężenia estrogenów może wiązać się z wyższym ryzykiem działań niepożądanych związanych z HTZ, co należy wziąć pod uwagę przy wyborze pomenopauzalnej hormonalnej terapii zastępczej u pacjentek przyjmujących etorykoksyb.⁹

Prednizon i prednizolon: Badania kliniczne dotyczące interakcji wykazały, że etorykoksyb nie wywiera klinicznie istotnego wpływu na farmakokinetykę prednizonu lub prednizolonu.¹⁰

Digoksyna: Etorykoksyb w dawce 120 mg, stosowany jeden raz na dobę przez 10 dni u zdrowych ochotników, nie wpływał na AUC0-24h digoksyny w stanie stacjonarnym ani na jej wydalanie przez nerki. Zaobserwowano natomiast zwiększenie stężenia maksymalnego (Cmax) digoksyny o około 33%. U większości pacjentów nie ma to istotnego znaczenia klinicznego, jednak pacjenci ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia działania toksycznego digoksyny powinni być uważnie monitorowani podczas jednoczesnego stosowania z etorykoksybem.¹¹

Wpływ etorykoksybu na leki metabolizowane z udziałem sulfotransferaz: Etorykoksyb jest inhibitorem ludzkiej sulfotransferazy, szczególnie jej izoenzymu SULT1E1, co może prowadzić do zwiększenia stężenia etynyloestradiolu w surowicy. Ze względu na ograniczoną wiedzę o działaniu sulfotransferaz i ich roli w metabolizmie wielu leków, zaleca się zachowanie ostrożności podczas jednoczesnego stosowania etorykoksybu z lekami metabolizowanymi głównie przy udziale sulfotransferaz (np. salbutamol doustny, minoksydyl).¹²

Wpływ etorykoksybu na leki metabolizowane z udziałem izoenzymów cytochromu P: Badania in vitro wykazały, że etorykoksyb nie hamuje izoenzymów cytochromu P450 (CYP): 1A2, 2C9, 2C19, 2D6, 2E1 oraz 3A4. W badaniu z udziałem zdrowych ochotników, u których stosowano etorykoksyb w dawce 120 mg jeden raz na dobę, nie stwierdzono zmian w aktywności wątrobowego izoenzymu CYP3A4, co oceniono na podstawie testu oddechowego po podaniu erytromycyny.¹³

Wpływ innych leków na farmakokinetykę etorykoksybu

Główny szlak metaboliczny etorykoksybu zachodzi z udziałem enzymów układu CYP, przede wszystkim CYP3A4. Badania in vitro wskazują również na możliwy udział CYP2D6, CYP2C9, CYP1A2 oraz CYP2C19 w metabolizmie etorykoksybu, jednak stopień ich udziału nie został dokładnie określony w badaniach in vivo.¹⁴

Ketokonazol: Ketokonazol, silny inhibitor CYP3A4, stosowany u zdrowych ochotników w dawce 400 mg jeden raz na dobę przez 11 dni, nie wpływał w sposób klinicznie istotny na farmakokinetykę pojedynczej dawki 60 mg etorykoksybu (zwiększenie AUC o 43%).¹⁵

Worykonazol i mikonazol: Jednoczesne podawanie silnych inhibitorów CYP3A4 – worykonazolu (doustnie) lub mikonazolu (miejscowego żelu doustnego) i etorykoksybu powoduje niewielki wzrost ekspozycji na etorykoksyb, jednak według dostępnych danych naukowych zjawisko to nie ma znaczenia klinicznego.¹⁶

Ryfampicyna: Jednoczesne stosowanie etorykoksybu i ryfampicyny, silnego induktora enzymów układu CYP, prowadzi do zmniejszenia stężenia etorykoksybu w osoczu o 65%. Taka interakcja może spowodować nawrót objawów choroby u pacjentów przyjmujących etorykoksyb. Mimo to nie należy zwiększać dawki etorykoksybu powyżej dawek zalecanych w poszczególnych wskazaniach, gdyż nie przeprowadzono badań dotyczących stosowania wyższych dawek etorykoksybu w połączeniu z ryfampicyną.¹⁷

Leki zobojętniające: Leki zobojętniające kwas solny nie mają klinicznie istotnego wpływu na farmakokinetykę etorykoksybu.¹⁸

Interakcje etorykoksybu z alkoholem

Interakcje etorykoksybu z alkoholem nie zostały szczegółowo przebadane, jednak należy mieć na uwadze kilka istotnych aspektów dotyczących tego połączenia. Jako NLPZ, etorykoksyb może zwiększać ryzyko wystąpienia działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego, a spożywanie alkoholu może dodatkowo nasilać to ryzyko. Jednoczesne stosowanie etorykoksybu i alkoholu może zwiększać prawdopodobieństwo wystąpienia krwawień z przewodu pokarmowego, owrzodzeń oraz perforacji.

Ponadto, zarówno etorykoksyb, jak i alkohol mogą wpływać na funkcję wątroby. U pacjentów z rozpoznaną chorobą wątroby lub czynnikami ryzyka uszkodzenia wątroby jednoczesne stosowanie etorykoksybu i alkoholu może prowadzić do nasilenia hepatotoksyczności.

Alkohol może również nasilać działanie etorykoksybu na ośrodkowy układ nerwowy, prowadząc do zwiększonej sedacji, zaburzeń koordynacji ruchowej i pogorszenia zdolności psychomotorycznych.

Ze względu na potencjalne ryzyko, zaleca się unikanie spożywania alkoholu podczas leczenia etorykoksybem, szczególnie u pacjentów z chorobami przewodu pokarmowego, wątroby oraz u osób starszych.

Zestawienie interakcji etorykoksybu