Przedawkowanie
Effox long 50 50 mg

Przedawkowanie izosorbidu monoazotanu, substancji czynnej Effox long 50, prowadzi do istotnych zaburzeń układu sercowo-naczyniowego, głównie poprzez nadmierne rozszerzenie naczyń i spadek ciśnienia tętniczego, z ciśnieniem skurczowym ≤ 90 mm Hg jako objawem alarmowym. Objawy obejmują tachykardię, bladość skóry, nadmierne pocenie, zawroty głowy, nudności, wymioty oraz biegunkę. Istotnym powikłaniem jest methemoglobinemia, manifestująca się sinicą, przyspieszeniem oddechu, niepokojem, utratą przytomności, a nawet zatrzymaniem akcji serca, wynikająca z metabolizmu izosorbidu do azotynów. W bardzo dużych dawkach może dojść do wzrostu ciśnienia śródczaszkowego i objawów neurologicznych wymagających pilnej interwencji.

Przedawkowanie leku Effox long 50

Przedawkowanie izosorbidu monoazotanu, substancji czynnej zawartej w leku Effox long 50, może prowadzić do poważnych zaburzeń układu sercowo-naczyniowego oraz innych układów organizmu. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje na temat objawów, zagrożeń oraz postępowania w przypadku przedawkowania tego leku.1

Dane z badań przedklinicznych

W badaniach na zwierzętach laboratoryjnych zaobserwowano istotną statystycznie śmiertelność po zastosowaniu bardzo wysokich dawek doustnych izosorbidu monoazotanu. U szczurów śmiertelna dawka wynosiła 1965 mg/kg masy ciała, natomiast u myszy 2581 mg/kg masy ciała.2

Objawy przedawkowania u ludzi

Przedawkowanie izosorbidu monoazotanu u pacjentów może manifestować się licznymi objawami, głównie związanymi z nadmiernym rozszerzeniem naczyń krwionośnych i spadkiem ciśnienia tętniczego. Objawem alarmującym jest spadek ciśnienia skurczowego ≤ 90 mm Hg.3

Objawy przedawkowania Opis Uwagi kliniczne
Objawy sercowo-naczyniowe Nadmierne obniżenie ciśnienia tętniczego (ciśnienie skurczowe ≤ 90 mm Hg), tachykardia, pogorszenie wyczuwalności tętna Wynik nadmiernego rozszerzenia naczyń obwodowych; może prowadzić do wstrząsu przy znacznym przedawkowaniu
Objawy skórne Bladość skóry, nadmierne pocenie Związane z obniżeniem ciśnienia i reakcją wegetatywną
Objawy neurologiczne Zawroty głowy (szczególnie przy zmianie pozycji ciała), ból głowy, osłabienie Wynik niedostatecznego ukrwienia mózgu przy spadku ciśnienia
Objawy żołądkowo-jelitowe Nudności, wymioty, biegunka Często towarzyszą przedawkowaniu
Methemoglobinemia Sinica, przyspieszenie oddechu, niepokój, utrata przytomności, zatrzymanie akcji serca Wynik metabolizmu izosorbidu monoazotanu i powstania azotynów
Zwiększenie ciśnienia śródczaszkowego Objawy mózgowe Przy bardzo dużych dawkach izosorbidu monoazotanu

Methemoglobinemia jako powikłanie przedawkowania

Istotnym zagrożeniem związanym z przedawkowaniem izosorbidu monoazotanu jest możliwość wystąpienia methemoglobinemii. Podczas metabolizmu tej substancji powstają azotyny, które mogą prowadzić do sinicy z charakterystycznymi objawami, takimi jak: przyspieszenie oddechu, niepokój, utrata przytomności, a w skrajnych przypadkach zatrzymanie akcji serca. Chociaż methemoglobinemia jest częściej raportowana po zastosowaniu innych organicznych azotanów, nie można wykluczyć takiego powikłania po przedawkowaniu izosorbidu monoazotanu.4

Powikłania neurologiczne

Przy stosowaniu bardzo dużych dawek izosorbidu monoazotanu może dojść do zwiększenia ciśnienia śródczaszkowego, co w konsekwencji może prowadzić do wystąpienia objawów mózgowych wymagających pilnej interwencji medycznej.5

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Ogólne zasady postępowania

W przypadku przedawkowania izosorbidu monoazotanu należy zastosować następujące ogólne zasady postępowania:6

  1. Natychmiastowe wstrzymanie podawania produktu Effox long 50
  2. Jeśli od momentu zażycia nie upłynęła więcej niż godzina:
    • Sprowokowanie wymiotów
    • Wykonanie płukania żołądka
    • Podanie węgla aktywnego
  3. Zastosowanie ogólnych metod postępowania w niedociśnieniu tętniczym spowodowanym przedawkowaniem azotanów:
    • Ułożenie chorego w pozycji z uniesionymi kończynami dolnymi
    • Podanie tlenu
    • Zwiększenie objętości osocza poprzez podanie płynów infuzyjnych (np. 0,9% roztworu chlorku sodu)
    • Wdrożenie specjalistycznego leczenia wstrząsu na oddziale intensywnej opieki medycznej, jeśli jest to konieczne

Postępowanie w szczególnych przypadkach

W przypadku znacznego obniżenia ciśnienia tętniczego krwi, które nie reaguje na podstawowe metody leczenia, należy zastosować specjalistyczne postępowanie:7

  • Podanie leków presyjnych: chlorowodorek norepinefryny i/lub dopamina (należy pamiętać, że epinefryna i jej pochodne są przeciwwskazane w tym schemacie postępowania)
  • Leki zwężające naczynia krwionośne należy stosować tylko u pacjentów, którzy niedostatecznie reagują na uzupełnianie objętości płynami8

Leczenie methemoglobinemii

W przypadku rozpoznania methemoglobinemii jako powikłania przedawkowania izosorbidu monoazotanu, należy wdrożyć następujące postępowanie:9

  • Zastosowanie związków redukujących:
    • Witamina C
    • Błękit metylenowy
    • Błękit toluidynowy
  • Tlenoterapia (gdy istnieją wskazania)
  • Wentylacja płuc z zastosowaniem respiratora w przypadku niewydolności oddechowej
  • Hemodializa w przypadkach ciężkiego zatrucia

Resuscytacja

W skrajnych przypadkach przedawkowania, gdy występują objawy zatrzymania oddechu i krążenia, należy natychmiast rozpocząć resuscytację krążeniowo-oddechową zgodnie z aktualnie obowiązującymi wytycznymi.10

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl