Właściwości farmakokinetyczne leku Diazepam Genoptim 10 mg/2 ml

Diazepam Genoptim jest dostępny w postaci roztworu do wstrzykiwań zawierającego 5 mg diazepamu w 1 ml roztworu, co daje 10 mg substancji czynnej w ampułce o objętości 2 ml. Przezroczysty roztwór ma barwę od bezbarwnej do jasnożółtej z zielonkawym odcieniem, a jego pH mieści się w zakresie 6,2-6,9. ¹

Właściwości farmakokinetyczne diazepamu obejmują szereg procesów, które determinują losy leku w organizmie, w tym jego wchłanianie, dystrybucję, metabolizm i eliminację. Szczegółowe poznanie tych parametrów ma kluczowe znaczenie dla prawidłowego stosowania leku u różnych grup pacjentów.

Wchłanianie

Po podaniu domięśniowym diazepam jest absorbowany całkowicie, choć należy zauważyć, że proces ten nie zawsze przebiega szybciej niż w przypadku podania doustnego. Dynamika wchłaniania ma istotne znaczenie dla szybkości działania leku w stanach nagłych. ²

Dystrybucja

Diazepam oraz jego metabolity charakteryzują się wysokim stopniem wiązania z białkami osocza, sięgającym 98%. Ta właściwość ma istotne znaczenie kliniczne, gdyż tylko niezwiązana frakcja leku może wywierać działanie farmakologiczne i podlegać dalszym przemianom metabolicznym. ³

Lek wykazuje zdolność do przenikania przez istotne bariery biologiczne w organizmie, w tym:

• Barierę krew-mózg – co warunkuje jego działanie na ośrodkowy układ nerwowy
• Barierę łożyskową – co ma znaczenie przy stosowaniu u kobiet w ciąży
• Przenikanie do mleka ludzkiego – gdzie osiąga stężenia wynoszące około 1/10 wartości stężeń w osoczu matki

Objętość dystrybucji diazepamu w fazie stacjonarnej wynosi 0,8-1 L/kg masy ciała, co wskazuje na jego znaczącą zdolność do przenikania do tkanek. Okres półtrwania w fazie dystrybucji wynosi 3 godziny. ⁴

Metabolizm

Diazepam podlega intensywnym procesom biotransformacji w organizmie. Metabolizm odbywa się głównie w wątrobie, gdzie lek jest przekształcany do kilku farmakologicznie czynnych metabolitów:

1. N-desmetylodiazepam (nordiazepam) – główny aktywny metabolit
2. Temazepam – metabolit o działaniu hipnotycznym
3. Oksazepam – metabolit o krótszym czasie działania

W procesach oksydacyjnych przemian diazepamu kluczową rolę odgrywają izoenzymy cytochromu P450, szczególnie CYP2C19 oraz CYP3A. Metabolity temazepam i oksazepam w dalszej kolejności podlegają reakcji sprzęgania z kwasem glukuronowym, co zwiększa ich hydrofilność i ułatwia wydalanie z organizmu. ⁵

Eliminacja

Kinetyka diazepamu po podaniu dożylnym wykazuje dwufazowy przebieg spadku stężenia w osoczu. Początkowo występuje szybka i intensywna faza dystrybucji, po której następuje długotrwała faza eliminacji końcowej. ⁶

Czas biologicznego półtrwania metabolitu N-desmetylodiazepamu jest znacznie dłuższy niż samego diazepamu i może wynosić nawet do 100 godzin, co przyczynia się do przedłużonego działania leku. ⁷

Diazepam i jego metabolity są wydalane głównie z moczem, przeważnie w postaci sprzężonej z kwasem glukuronowym. Klirens diazepamu mieści się w zakresie 20-30 ml/min. ⁸

Farmakokinetyka w specjalnych grupach pacjentów

Parametry farmakokinetyczne diazepamu mogą ulegać istotnym zmianom w określonych grupach pacjentów:

U pacjentów z niewydolnością nerek okres półtrwania diazepamu nie ulega znaczącym zmianom, co wynika z dominującej roli wątroby w metabolizmie tego leku. Natomiast u noworodków, osób w podeszłym wieku oraz pacjentów z chorobami wątroby możliwe jest wydłużenie okresu półtrwania w fazie eliminacji, co może prowadzić do kumulacji leku w organizmie przy powtarzanym podawaniu. ⁹