Właściwości farmakokinetyczne
Dermitopic 0,1%
Takrolimus stosowany miejscowo w postaci maści Dermitopic 0,1% wykazuje specyficzny profil farmakokinetyczny charakteryzujący się minimalną ekspozycją ogólnoustrojową. Po aplikacji miejscowej stężenia takrolimusu we krwi u pacjentów z atopowym zapaleniem skóry, zarówno dorosłych, dzieci, jak i niemowląt powyżej 5. miesiąca życia, pozostają zazwyczaj poniżej 1,0 ng/ml, co jest znacznie niższe niż docelowe stężenia minimalne 5-20 ng/ml obserwowane przy doustnym stosowaniu w terapii immunosupresyjnej po przeszczepach narządów. Ekspozycja ogólnoustrojowa wzrasta proporcjonalnie do leczonej powierzchni skóry, jednak poprawa stanu skóry zmniejsza szybkość i stopień wchłaniania. Średni okres półtrwania takrolimusu po wielokrotnym miejscowym podaniu wynosi około 75 godzin u dorosłych i 65 godzin u dzieci, a lek nie wykazuje kumulacji w narządach wewnętrznych. Ponadto, takrolimus wiąże się z białkami osocza w ponad 98,8%, co jednak nie ma istotnego znaczenia klinicznego ze względu na niską ekspozycję układową.
Właściwości farmakokinetyczne takrolimusu w maści Dermitopic 0,1%
Takrolimus podawany miejscowo w postaci maści Dermitopic 0,1% charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym. Badania kliniczne wykazały, że po zastosowaniu miejscowym stężenia takrolimusu w krążeniu ogólnoustrojowym pozostają na niskim poziomie lub, jeśli są wykrywalne, mają jedynie przemijający charakter1.
Wchłanianie
U zdrowych osób zarówno jednorazowe, jak i wielokrotne stosowanie maści z takrolimusem prowadzi do minimalnej ekspozycji ogólnoustrojowej. W wielu przypadkach takrolimus pozostaje całkowicie niewykrywalny w krążeniu2.
Dla porównania, przy doustnym stosowaniu takrolimusu u pacjentów po przeszczepieniu narządów (terapia immunosupresyjna), docelowe stężenia minimalne leku we krwi wynoszą 5-20 ng/ml. Natomiast u większości pacjentów z atopowym zapaleniem skóry (zarówno dorosłych, jak i dzieci) leczonych maścią z takrolimusem (0,03-0,1%), a także u niemowląt powyżej 5. miesiąca życia leczonych maścią z takrolimusem 0,03%, stężenia substancji czynnej we krwi pozostają poniżej 1,0 ng/ml<sup data-drug="Dermitopic" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="U większości pacjentów z atopowym zapaleniem skóry (dorośli i dzieci), leczonych jednorazowym lub wielokrotnym zastosowaniem takrolimusu w maści (0,03 – 0,1%) oraz u niemowląt powyżej 5. miesiąca leczonych takrolimusem w maści (0,03%), stężenie we krwi wynosiło 3.
Ewentualne przekroczenie tego stężenia ma zazwyczaj charakter przejściowy. Należy podkreślić, że ekspozycja ogólnoustrojowa zwiększa się wraz ze wzrostem leczonej powierzchni skóry. Jednak zarówno stopień, jak i szybkość miejscowego wchłaniania takrolimusu ulegają zmniejszeniu w miarę poprawy stanu skóry4.
Istotną obserwacją jest fakt, że zarówno u dorosłych, jak i u dzieci, u których leczono średnio 50% powierzchni ciała, ogólnoustrojowa ekspozycja (mierzona jako AUC) na takrolimus z maści jest około 30-krotnie mniejsza niż obserwowana przy immunosupresyjnym leczeniu doustnym u pacjentów po przeszczepieniu nerek i wątroby5.
Warto zaznaczyć, że minimalne stężenie takrolimusu we krwi, przy którym można zaobserwować działania ogólnoustrojowe, nie zostało dokładnie określone. Długotrwałe stosowanie maści z takrolimusem nie powoduje kumulacji leku w narządach wewnętrznych zarówno u dorosłych, jak i u dzieci6.
Dystrybucja
Ze względu na niską ekspozycję układową po zastosowaniu maści z takrolimusem, jego znaczne wiązanie z białkami osocza (przekraczające 98,8%) nie ma istotnego znaczenia klinicznego 98,8%) nie ma klinicznie istotnego znaczenia.”>7.
Takrolimus po miejscowym zastosowaniu w formie maści wykazuje swoistą penetrację do skóry z minimalną dyfuzją do krążenia ogólnoustrojowego8. Ta właściwość wskazuje na celowane działanie leku w obrębie skóry, co jest korzystne w terapii miejscowej dermatoz.
Metabolizm
W badaniach farmakologicznych nie stwierdzono metabolizmu takrolimusu w ludzkiej skórze9. Takrolimus, który dostaje się do krążenia ogólnoustrojowego, podlega intensywnemu metabolizmowi w wątrobie za pośrednictwem enzymu CYP3A410. Ta droga metaboliczna ma szczególne znaczenie w kontekście potencjalnych interakcji z innymi lekami.
Eliminacja
Badania farmakokinetyczne wykazały, że po podaniu dożylnym takrolimus charakteryzuje się niskim klirensem. Średni klirens całkowity wynosi około 2,25 l/h11.
Warto podkreślić, że klirens wątrobowy takrolimusu obecnego w krążeniu ogólnoustrojowym może być zmniejszony u pacjentów z ciężkim zaburzeniem czynności wątroby lub u osób przyjmujących równocześnie silne inhibitory cytochromu CYP3A412.
Po wielokrotnym miejscowym zastosowaniu maści z takrolimusem średni okres półtrwania substancji czynnej został oszacowany na 75 godzin u dorosłych i 65 godzin u dzieci13. Różnica w okresie półtrwania pomiędzy populacjami dorosłych i pediatryczną może wynikać z odmienności w fizjologii skóry oraz metabolizmie leku.
Farmakokinetyka w populacji dzieci i młodzieży
Farmakokinetyka takrolimusu po miejscowym podaniu na skórę u dzieci i młodzieży wykazuje profil podobny do obserwowanego u pacjentów dorosłych. Charakteryzuje się minimalną ekspozycją ogólnoustrojową oraz brakiem dowodów na kumulację leku w organizmie14. Ta zbieżność profili farmakokinetycznych między populacjami stanowi istotną informację dla klinicystów stosujących Dermitopic 0,1% u pacjentów pediatrycznych.
| Parametr farmakokinetyczny | Dorośli | Dzieci i młodzież |
|---|---|---|
| Stężenie we krwi po miejscowym podaniu | Najczęściej < 1,0 ng/ml | Najczęściej < 1,0 ng/ml |
| Wiązanie z białkami osocza | > 98,8% | > 98,8% |
| Metabolizm w skórze | Nie wykryto | Nie wykryto |
| Główny enzym metabolizujący (ekspozycja układowa) | CYP3A4 | CYP3A4 |
| Średni okres półtrwania po wielokrotnym podaniu miejscowym | 75 godzin | 65 godzin |
| Ekspozycja układowa (przy leczeniu 50% powierzchni ciała) w porównaniu do terapii doustnej | ~30 razy niższa | ~30 razy niższa |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania