Przedawkowanie
Concor Cor 3,75 3,75 mg

Przedawkowanie leku Concor Cor

Przedawkowanie bisoprololu fumaranu stanowi poważny stan kliniczny wymagający natychmiastowej interwencji medycznej. Lek Concor Cor, dostępny w dawkach 1,25 mg, 2,5 mg, 3,75 mg i 7,5 mg w postaci tabletek powlekanych, należy do grupy leków beta-adrenolitycznych, których przedawkowanie może prowadzić do szeregu poważnych działań niepożądanych, przede wszystkim ze strony układu sercowo-naczyniowego i oddechowego.¹

Doświadczenia kliniczne z przedawkowaniem bisoprololu

Należy podkreślić, że doświadczenia kliniczne dotyczące przedawkowania bisoprololu fumaranu są ograniczone i opierają się jedynie na kilku udokumentowanych przypadkach. W zaobserwowanych przypadkach przedawkowania zgłaszano głównie występowanie bradykardii i/lub niedociśnienia tętniczego. Co istotne, u wszystkich pacjentów objawy przedawkowania ustąpiły po wdrożeniu odpowiedniego postępowania terapeutycznego.²

Zmienność wrażliwości na przedawkowanie

Istotnym aspektem klinicznym jest znaczna zmienność osobnicza w zakresie wrażliwości na pojedynczą, dużą dawkę bisoprololu. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z niewydolnością serca, którzy wykazują prawdopodobnie bardzo dużą wrażliwość na przedawkowanie tego leku. Czynnik ten powinien być brany pod uwagę przy ocenie ryzyka i planowaniu postępowania w przypadku przedawkowania.³

Objawy przedawkowania

Przedawkowanie bisoprololu manifestuje się szeregiem objawów klinicznych wynikających z jego działania farmakologicznego jako leku beta-adrenolitycznego. Poniższa tabela przedstawia szczegółowy wykaz objawów przedawkowania wraz z ich charakterystyką kliniczną:⁴

Postępowanie w przedawkowaniu

W przypadku rozpoznania przedawkowania bisoprololu należy natychmiast wdrożyć odpowiednie postępowanie terapeutyczne. W pierwszej kolejności zaleca się przerwanie podawania leku oraz wdrożenie leczenia podtrzymującego i objawowego.⁵

Możliwość usunięcia bisoprololu za pomocą dializy

Istotną informacją kliniczną jest fakt, że bisoprolol tylko w niewielkim stopniu można usunąć za pomocą dializy. Oznacza to, że hemodializa nie jest skuteczną metodą przyspieszonej eliminacji leku z organizmu w przypadku przedawkowania.⁶

Szczegółowe postępowanie w zależności od objawów

Na podstawie oczekiwanych działań farmakologicznych bisoprololu oraz zaleceń dotyczących przedawkowania innych beta-adrenolityków, poniżej przedstawiono szczegółowe zalecenia dotyczące postępowania w przypadku poszczególnych objawów przedawkowania:⁷

Postępowanie w bradykardii

W przypadku wystąpienia bradykardii należy podać dożylnie atropinę. Jeżeli reakcja na atropinę jest niewystarczająca, należy rozważyć ostrożne podanie izoprenaliny lub innego leku o dodatnim działaniu chronotropowym. W niektórych przypadkach może okazać się konieczne czasowe lub stałe wszczepienie stymulatora serca, zwłaszcza przy utrzymującej się bradykardii zagrażającej życiu.⁸

Postępowanie w niedociśnieniu

Leczenie niedociśnienia tętniczego wywołanego przedawkowaniem bisoprololu obejmuje dożylne podanie płynów w celu zwiększenia objętości krwi krążącej oraz zastosowanie leków obkurczających naczynia. W niektórych przypadkach pomocne może być dożylne zastosowanie glukagonu, który wykazuje działanie inotropowe dodatnie niezależne od receptorów beta-adrenergicznych.⁹

Postępowanie w bloku przedsionkowo-komorowym

W przypadku wystąpienia bloku przedsionkowo-komorowego (drugiego lub trzeciego stopnia) niezbędne jest dokładne monitorowanie pacjenta za pomocą ciągłego zapisu EKG. Zaleca się podanie dożylne izoprenaliny we wlewie w celu zwiększenia częstości pracy serca lub w przypadkach opornych – wszczepienie stymulatora serca.¹⁰

Postępowanie w ostrej niewydolności serca

Ostre nasilenie niewydolności serca w przebiegu przedawkowania bisoprololu wymaga podania dożylnego leków moczopędnych w celu zmniejszenia obciążenia wstępnego oraz leków działających inotropowo dodatnio (np. dobutamina, milrinon) dla zwiększenia kurczliwości mięśnia sercowego. Ponadto zaleca się zastosowanie leków rozszerzających naczynia krwionośne w celu zmniejszenia obciążenia następczego.¹¹

Postępowanie w skurczu oskrzeli

W przypadku wystąpienia skurczu oskrzeli należy zastosować leki rozszerzające oskrzela, przede wszystkim selektywne beta2-adrenomimetyki (np. salbutamol) w nebulizacji lub podaniu dożylnym. W przypadkach opornych na leczenie beta-mimetykami należy rozważyć zastosowanie teofiliny. Może być konieczne zastosowanie terapii skojarzonej oboma typami leków.¹²

Postępowanie w hipoglikemii

Leczenie hipoglikemii wywołanej przedawkowaniem bisoprololu polega na dożylnym podaniu glukozy. W zależności od nasilenia hipoglikemii może być konieczne zastosowanie 10-20% roztworu glukozy we wlewie dożylnym, a następnie wlewu 5-10% roztworu glukozy pod kontrolą glikemii. W ciężkich przypadkach konieczne może być również podanie glukagonu.¹³

Monitorowanie pacjenta po przedawkowaniu

Pacjent po przedawkowaniu bisoprololu wymaga ścisłego monitorowania w warunkach oddziału intensywnej terapii lub oddziału intensywnego nadzoru kardiologicznego. Konieczne jest ciągłe monitorowanie podstawowych parametrów życiowych, w tym:

• Ciągłe monitorowanie EKG – w celu wczesnego wykrycia zaburzeń rytmu i przewodzenia
• Regularne pomiary ciśnienia tętniczego – zwykle co 15-30 minut lub w sposób ciągły
• Monitorowanie wysycenia krwi tlenem – za pomocą pulsoksymetrii
• Kontrola diurezy godzinowej – jako wskaźnika perfuzji nerek
• Regularne pomiary glikemii – szczególnie w pierwszych godzinach po przedawkowaniu
• Ocena stanu neurologicznego – w tym poziomu świadomości

Długość monitorowania pacjenta powinna być dostosowana do nasilenia objawów klinicznych i czasu ich utrzymywania się, z uwzględnieniem okresu półtrwania bisoprololu (10-12 godzin) oraz możliwości wystąpienia opóźnionych reakcji na leczenie.